Δεκαπέντε χρόνια λειτουργίας γιορτάζει φέτος η Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση και σε αυτή τη συμβολική χρονική στιγμή θέτει στο επίκεντρο του φετινού ετήσιου προγράμματός της την έννοια της οικογένειας, όχι μόνο ως βιολογικό δεσμό και πυρήνα ζωής, αλλά και ως κοινότητα, πεδίο μνήμης και μέλλοντος.
Από τον Οκτώβριο του 2025 ως τον Ιούνιο του 2026 ξεδιπλώνεται με τη βοήθεια του θεάτρου, της μουσικής, του κινηματογράφου και των εικαστικών τεχνών ένα πολύμορφο οικογενειακό πορτρέτο, μέσα από έργα που μιλούν για την εγγύτητα και την απόσταση, τον έρωτα και την απώλεια, την ανάγκη να ανήκεις και τον φόβο να χαθείς, μέσα από ιστορίες που αγγίζουν τη μνήμη, τη μεταβίβαση, την αποξένωση και την επιθυμία και μας προσκαλούν να επανεξετάσουμε τι σημαίνει οικογένεια σήμερα.
Η παρουσίαση του ετήσιου προγράμματος της Στέγης έγινε στη Μάντρα του Ιδρύματος Ωνάση, έναν χώρο- αντιπροσωπευτικό δείγμα της Μπελ Επόκ στο κέντρο της Αθήνας που θυμίζει θερινό σινεμά, αλλά και αυλή μιας οικογενειακής κατοικίας.
«Η θεματική για φέτος είναι οι οικογένειες, αυτές που φτιάχνουμε, αυτές που διαλέγουμε, αυτές από τις οποίες προερχόμαστε, αυτές που άλλοι θέλουν να δημιουργήσουν και άλλοι όχι. Πάνω από όλα είναι οι άνθρωποι που διαλέγουμε και μας διαλέγουν επειδή μας συνδέει κάτι μυστικό και μυστήριο. Οι καλλιτέχνες έχουν γίνει οικογένειά μας όλα αυτά τα χρόνια και νομίζω ότι η Στέγη δικαίως λέγεται έτσι γιατί έχουμε υπάρξει σπίτι και πάνω από όλα καταφύγιο, ένα καταφύγιο όπου η ασφάλεια συνάδει με την ελευθερία, πράγμα πολύ δύσκολο στη ζωή», παρατήρησε η καλλιτεχνική διευθύντρια του Ιδρύματος Ωνάση, Αφροδίτη Παναγιωτάκου.
Το «παρών» στον φετινό προγραμματισμό της Στέγης θα δώσουν σημαντικές προσωπικότητες από τον ελληνικό και διεθνή χώρο, όπως ο σπουδαίος σκηνοθέτης Βιμ Βέντερς, η εμβληματική ηθοποιός Τίλντα Σουίντον, ο θεατρικός συγγραφέας, σκηνοθέτης, ηθοποιός και διευθυντής του Φεστιβάλ της Αβινιόν, Τιάγκο Ροντρίγκες, ο διεθνώς αναγνωρισμένος Βρετανός σκηνοθέτης και θεατρικός συγγραφέας, Ρόμπερτ Άικ, η καυστική Νταϊάνα Μόργκαν (Φιλομένα Κανκ), οι σπουδαίοι σκηνοθέτες, Γιώργος Λάνθιμος, Ρομέν Γαβράς και Γιάννης Οικονομίδης, ο Γερμανός φωτογράφος, Γιούργκεν Τέλερ, ο πολυτάλαντος Γιάννης Αγγελάκας και ο ειδικός σε θέματα τραύματος γιατρός και συγγραφέας, Γκάμπορ Μάτε.
Κατά τη φετινή χρονιά ξεχωρίζουν, επίσης, οι νέες πρωτοβουλίες της Στέγης: η λειτουργία του νέου χώρου περιοδικών δράσεων Onassis Ready στον χώρο όπου βρισκόταν ένα παλιό εργοστάσιο πλαστικών στην περιοχή του Αγίου Ιωάννη Ρέντη, η απόκτηση της μουσικής συλλογής του δημοσιογράφου Γιάννη Πετρίδη που σχεδιάζεται να στεγαστεί σε έναν νέο, ειδικά διαμορφωμένο χώρο για ακρόαση και έρευνα, καθώς και η ψηφιοποίηση της Ωνασείου Βιβλιοθήκης και του φωτογραφικού αρχείου του Σπύρου Στάβερη.
Η φετινή είναι χρονιά-ορόσημο και για το Ίδρυμα Ωνάση συνολικά που γιορτάζει 50 χρόνια προσφοράς στην υγεία, την παιδεία και τον πολιτισμό ολοκληρώνοντας δύο έργα πνοής: το Εθνικό Ωνάσειο Μεταμοσχευτικό Κέντρο και τα πρώτα δώδεκα Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία σε τέσσερις περιφέρειες της χώρας.
Αναλυτικά το πρόγραμμα της Στέγης
Το πρόγραμμα της σεζόν περιλαμβάνει παραγωγές θεάτρου, χορού και μουσικής, συζητήσεις, ταινίες, εκθέσεις και φεστιβάλ στη φυσική σκηνή και στον ψηφιακό κόσμο, αλλά και πολλές πρωτοβουλίες εκτός Στέγης.
Η έναρξη της θεατρικής σεζόν γίνεται στην Κεντρική Σκηνή με «Το Παρελθόν» («Le Passé») από τον καλλιτεχνικό διευθυντή του Odeon Theatre de l’Europe στο Παρίσι, Ζουλιέν Γκοσλέν. Πρόκειται για ένα μεταμοντέρνο ρέκβιεμ για τον 20ο αιώνα, τον έρωτα και τον ουμανισμό, βασισμένο σε κείμενα του Ρώσου συγγραφέα Λεονίντ Αντρέγεφ (16 – 19 Οκτωβρίου 2025).
Ακολουθεί στον ίδιο χώρο μια σύγχρονη διασκευή του «Οιδίποδα», που ακροβατεί ανάμεσα στο πολιτικό θρίλερ και την τραγωδία, με την υπογραφή του Ρόμπερτ Άικ και πρωταγωνιστές την Καρυοφυλλιά Καραμπέτη και τον Νίκο Κουρή (20 Νοεμβρίου – 28 Δεκεμβρίου 2025).
Ο Αργεντινός σκηνοθέτης και συγγραφέας, Μαριάνο Πενσότι, στην τρίτη συνεργασία του με τη Στέγη, ανεβάζει στη Μικρή Σκηνή την ελληνική εκδοχή του νέου έργου του «Αχόρταγη Σκιά» («A Voracious Shadow») με πρωταγωνιστές τον Κώστα Νικούλι και τον Γιάννη Νιάρρο, που υποδύονται έναν ορειβάτη και τον ηθοποιό που τον ενσαρκώνει σε μια ταινία, αντίστοιχα (5 Μαρτίου – 26 Απριλίου 2026).
Στο «Μπλουζ του Μικρού Πρίγκιπα» (12 Μαρτίου – 26 Απριλίου 2026) ο Γιάννης Αγγελάκας και ο Γιώργος Γούσης επιχειρούν να μετατρέψουν την ιστορία του Μικρού Πρίγκιπα σε «μια ιστορία για ανήσυχους ενήλικες», όπως παρατήρησε χαρακτηριστικά ο Γιάννης Αγγελάκας κατά την παρουσίαση του προγράμματος.
Το πρόγραμμα της θεατρικής σεζόν συμπληρώνει ένα αφιέρωμα στον καλλιτεχνικό διευθυντή του Φεστιβάλ της Αβινιόν, Τιάγκο Ροντρίγκες. Θα επαναληφθεί «Ο Χορός των Εραστών», ένα έργο-ύμνος στις σχέσεις αγάπης και τη συντροφικότητα (4 Δεκεμβρίου 2025 – 18 Ιανουαρίου 2026 στη Στέγη και 22 – 25 Ιανουαρίου 2026 στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης). Θα ακολουθήσει η παρουσίαση του πιο πρόσφατου έργου του Ροντρίγκες «Η Απόσταση» («La Distance»), στο οποίο μια κόρη και ένας πατέρας κατοικούν σε δύο διαφορετικούς πλανήτες ( 7 – 10 Μαΐου 2026). Τέλος, στις 11 και 12 Μαΐου 2026 θα παρουσιαστεί για δεύτερη φορά στη Στέγη, μια δεκαετία μετά την αρχική του παρουσίαση, το «By Heart», στο οποίο ο Ροντρίγκες καλεί το κοινό να αποστηθίσει ένα σεξπιρικό σονέτο.
Τον Φεβρουάριο θα πραγματοποιηθεί το φεστιβάλ σύγχρονου χορού «Onassis Dance Days», που φέτος εστιάζει στο «οικείο και το ανοίκειο», στις έννοιες της καταγωγής, της οικογένειας, των γνωστών, των αγνώστων όσο και των εκλεκτικών συγγενειών (5 – 8 Φεβρουαρίου 2026). Η φετινή ξένη παραγωγή που εντάσσεται στο φεστιβάλ ανήκει στην εκρηκτική Μαρλέν Μοντέιρο Φρέιτας με το «NÔT», μια υπερβατική, υπνωτιστική χορογραφική αφήγηση, γεμάτη θραύσματα από ονειροφαντασίες και εφιάλτες.
Εκθέσεις
Η Στέγη εγκαινιάζει τον νέο της βιομηχανικό χώρο «Onassis Ready» με την έκθεση «you are invited» του Γιούργκεν Τέλερ (18 Οκτωβρίου – 30 Δεκεμβρίου 2025). Πρόκειται για ένα ωμό και τρυφερό οικογενειακό πορτρέτο, μέσα από περίπου 600 φωτογραφίες που αποτυπώνουν πρόσωπα αγαπημένα, σώματα καθημερινά και ευάλωτα, στιγμές οικειότητας, φθοράς και αναγνώρισης.
Στο Onassis Ready θα παρουσιάσει και η Τίλντα Σουίντον μια ρετροσπεκτίβα στο έργο και τη ζωή της με τίτλο «Ongoing». Πρόκειται για μια διεθνή συμπαραγωγή της Στέγης με το EyeMuseum (2 Μαΐου – 14 Ιουνίου 2026).
Στο -1 της Στέγης ο Γιώργος Λάνθιμος, ένας από τους πιο σημαντικούς κινηματογραφιστές παγκοσμίως, θα πραγματοποιήσει τη φωτογραφική του έκθεση «The Photographs» (7 Μαρτίου – 17 Μαΐου 2026). Θα εκτεθούν τέσσερα φωτογραφικά σύνολα της τελευταίας πενταετίας, τρία εκ των οποίων γεννήθηκαν στο περιθώριο των γυρισμάτων των πρόσφατων ταινιών του. Στο τέταρτο, που δημιουργήθηκε στην Ελλάδα και παρουσιάζεται για πρώτη φορά παγκοσμίως, αποτυπώνεται το βλέμμα του Λάνθιμου σε Αθήνα και Αιγαίο, με μια στοχαστική ματιά στην έννοια της οικειότητας και των οικογενειακών δεσμών.
Λέξεις & Σκέψεις
Με αφορμή τα 80α γενέθλια του Βιμ Βέντερς, του πιο εμβληματικού Ευρωπαίου σκηνοθέτη της γενιάς του, η Στέγη διοργανώνει ένα τριήμερο κινηματογραφικό αφιέρωμα στο έργο του (14 – 16 Νοεμβρίου 2025) και μια συζήτηση μαζί του στην Κεντρική Σκηνή.
Στις 7 Ιανουαρίου 2026 έρχεται στην Κεντρική Σκηνή η Νταϊάν Μόργκαν, το παγκόσμιο κωμικό φαινόμενο που έχει γίνει γνωστή ως Φιλομίνα Κανκ.
Στις 30 Απριλίου 2026 η Μιράντα Τζουλάι, σκηνοθέτρια, συγγραφέας, εικαστικός, περφόρμερ και μια από τις πιο τολμηρές φωνές της εποχής μας, έρχεται από το Λος Άντζελες στη Στέγη με αφορμή το νέο της μυθιστόρημα με τίτλο «All Fours» και μας προκαλεί να ξανασκεφτούμε τον θεσμό του γάμου και της οικογένειας. Τη συζήτηση θα πλαισιώσουν ταινίες μικρού μήκους της δημιουργού και η εμβληματική ταινία της «Me and You and Everyone We Know».
Θα ακολουθήσει ο κορυφαίος συγγραφέας, Γκάμπορ Μάτε (23 Μαΐου 2026), ο οποίος θα μιλήσει για όλα όσα δεν τολμάμε να αγγίξουμε: το άγχος που γίνεται αρρώστια, τα παιδικά τραύματα που κουβαλάμε για μια ζωή, τις αξίες του σύγχρονου ανθρώπου που μας αρρωσταίνουν χωρίς να το καταλαβαίνουμε. Η παρουσία του στη Στέγη πλαισιώνεται από την προβολή του ντοκιμαντέρ «The Wisdom of Trauma» (2022) και το εργαστήριο «Τραύμα, ασθένεια και ίαση σε μια τοξική κουλτούρα», εμβαθύνοντας στη σκέψη και το έργο ενός από τους σημαντικότερους στοχαστές της εποχής μας γύρω από την υγεία και την ψυχή.
Το παραπάνω δεν είναι το μοναδικό εργαστήριο που φιλοξενεί η Στέγη. Ως ένα ανοιχτό πεδίο συζήτησης και πειραματισμού, τα masterclasses που διοργανώνει έρχονται να αναδείξουν τη σημασία της δημιουργικής ανταλλαγής, φέρνοντας κοντά καταξιωμένους δημιουργούς του θεάτρου, του χορού και του κινηματογράφου με επαγγελματίες του χώρου αλλά και με το κοινό που έχει ενδιαφέρον για τη δημιουργική σκέψη.
Μουσική
Το μουσικό πρόγραμμα ξεκινάει με το καθιερωμένο street party στη γειτονιά της Στέγης στις 9 Οκτωβρίου. Στις 13 και 14 Φεβρουαρίου 2026 το web radio της Στέγης STEGI.RADIO κάνει κατάληψη σε όλο το κτίριο με το «STEGI.RADIO TakeOver» και τη συμμετοχή εγχώριων και διεθνών καλλιτεχνών από όλες τις γωνιές της παγκόσμιας ηλεκτρονικής σκηνής. Επίσης, το «Borderline Festival» (3 και 4 Απριλίου 2026) στη 15η εκδοχή του καταλαμβάνει το Onassis Ready παρουσιάζονται δεκάδες DJ sets και live acts.
O The Boy (Αλέξανδρος Βούλγαρης), έρχεται τον Ιούνιο στη Στέγη (5 και 6 Ιουνίου 2026) για να παρουσιάσει το «Δεν ταξίδεψα ποτέ στην Αυστραλία», ένα αφιέρωμα στη δική του Αυστραλία, με τη μορφή συναυλίας, παράστασης, κινηματογραφικού αφιερώματος και βιντεοεγκατάστασης.
Κινηματογράφος
Στη Στέγη θα προβληθούν οι πανελλήνιες πρεμιέρες των ταινιών «The Harvest» της Αθηνάς Ραχήλ Τσαγγάρη (23 Σεπτεμβρίου 2025) και «The Secret Agent» του Κλέμπερ Μεντόντσα Φίλιο, στο πλαίσιο του 31ου Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας «Νύχτες Πρεμιέρας» (2 Οκτωβρίου 2025).
Εξάλλου, σε συμπαραγωγή του Onassis Culture, θα παιχτούν στη Στέγη σε πανελλήνια πρεμιέρα οι ταινίες «Sacrifice» του Ρομέν Γαβράς (30 Οκτωβρίου 2025), «Σπασμένη Φλέβα» του Γιάννη Οικονομίδη (24 Νοεμβρίου 2025), «How to Shoot a Ghost» του Τσάρλι Κάουφμαν (10 Δεκεμβρίου 2025) και «Gorgoná» της Εύης Καλογηροπούλου. Τον Ιανουάριο του 2026 θα κάνει αθηναϊκή πρεμιέρα στη Στέγη η παραγωγή του Ιδρύματος Ωνάση «Η Καρδιά του Ταύρου» της Εύας Στεφανή, που παρατηρεί από απόσταση αναπνοής τον Δημήτρη Παπαϊωάννου και τους συνεργάτες του κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας και της περιοδείας του «Εγκάρσιου Προσανατολισμού».
Παράλληλα, ετοιμάζονται ταινίες σε παραγωγή του Onassis Culture από τους Αριστοτέλη Μαραγκό «T[he] Last D[ays] of My Fat[her]», Τάσο Λάγγη «Η Δημόσια Ιδιωτική Οικία: 9 Στροφές για την Αθήνα» και Γιώργο Τελτζίδη για τη ζωή, το έργο και τη συλλογή του Γιάννη Πετρίδη, και υλοποιούνται σε συμπαραγωγή του Ιδρύματος Ωνάση ταινίες από τους Αργύρη Παπαδημητρόπουλο «Oh how fun», Κωνσταντίνα Κοτζαμάνη «Τιτανικός Ωκεανός» και Δομήνικο Ιγνατιάδη «Μαίρη».
Το Onassis Culture συνεργάζεται με σημαντικούς φορείς, όπως είναι η Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου, το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, το Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας και οι «Νύχτες Πρεμιέρας», και έχει θεσπίσει τα «Onassis Film Awards», με στόχο να ενισχυθεί ο ελληνικός κινηματογράφος εντός και εκτός συνόρων. Απευθύνει ανοιχτό κάλεσμα σε Έλληνες κινηματογραφιστές για ταινίες μικρού μήκους με το Open Call Big Short Films.
Έρευνα και καινοτομία
Το «Onassis AiR», το πρόγραμμα καλλιτεχνικής έρευνας και φιλοξενίας του Ιδρύματος Ωνάση, υποδέχεται για μία ακόμη χρονιά το κοινό στα «Onassis AiR Open Days», τις εκδηλώσεις που συστήνουν το εν εξελίξει έργο των υποτρόφων του τρεις φορές τον χρόνο. Για δύο ημέρες κάθε φορά, περφόρμανς, προβολές, ομιλίες, πολυμεσικές εγκαταστάσεις και ηχοτόπια ζωντανεύουν στους χώρους του πίσω από τη Στέγη, στον Νέο Κόσμο (7 και 8 Νοεμβρίου 2025, 20 και 21 Μαρτίου 2026, 19 και 20 Ιουνίου 2026).
Τα προγράμματα Ψηφιακής Ανάπτυξης και Καινοτομίας της Στέγης του Ιδρύματος Ωνάση «Onassis Digital & Ιnnovation» (ODiN) στηρίζουν δημιουργούς κάθε είδους να πειραματιστούν με νέες τεχνολογίες, να προσεγγίσουν καινούρια κοινά και να δημιουργήσουν έργα και επιχειρηματικά μοντέλα βιώσιμα και με ουσιαστικό αντίκτυπο. Βασικά εργαλεία του ODiN είναι το διεθνές πρόγραμμα καλλιτεχνικής επιτάχυνσης «Onassis ONX» και τα «Plásmata», μια πολυδιάστατη παρέμβαση στον δημόσιο χώρο με στόχο τον επαναπροσδιορισμό και την επαναπροσέγγισή του. Η εξωστρεφής πλατφόρμα για την ανάπτυξη της τέχνης νέων μέσων «Onassis ONX» αποκτά φέτος νέους χώρους στο Σόχο της Νέας Υόρκης, αλλά και στην Αθήνα, στο κτίριο του Onassis Ready, όπου τον Μάιο του 2026, θα φιλοξενήσει το «ONX Showcase», ένα τετραήμερο αφιέρωμα στη δημιουργικότητα, την τεχνολογική καινοτομία και τις νέες μορφές καλλιτεχνικής έκφρασης.
Επίσης, οι πρωτοβουλίες του τομέα ψηφιακής ανάπτυξης περιλαμβάνουν τα προγράμματα «ONX Seeds» για τη δημιουργία πρώιμων έργων, «ONX Futures» με φετινή θεματική την τεχνητή νοημοσύνη και τις μεικτές πραγματικότητες, στο πλαίσιο του «Smart Attica EDIH» με συγχρηματοδότηση της ΕΕ, και «Summer School: Innovation, Tech & Culture», ένα εντατικό δεκαπενθήμερο πρόγραμμα ανάπτυξης δεξιοτήτων σε μορφή studio/lab για επαγγελματίες.
Εκτός από τον εντός των συνόρων προγραμματισμό, η Στέγη ταξιδεύει και φέτος σε όλο τον κόσμο με το touring program, που από το 2011 έχει συμβάλει καθοριστικά στην αναγνώριση των σύγχρονων Ελλήνων καλλιτεχνών, με πάνω από 110 παραγωγές και συμπαραγωγές της Στέγης να έχουν φιλοξενηθεί στους πιο σημαντικούς διεθνείς πολιτιστικούς χώρους και σε καταξιωμένα φεστιβάλ σε όλο τον κόσμο. Με την υποστήριξη του Onassis Stegi Touring Program, περισσότερες από 20 ελληνικές ομάδες ταξίδεψαν την περασμένη χρονιά σε 24 χώρες και 44 πόλεις, συμμετέχοντας σε 59 φεστιβάλ, εκδηλώσεις και χώρους πολιτισμού σε όλο τον κόσμο.
Στη Στέγη η προσβασιμότητα δεν αποτελεί ειδική πρόβλεψη. Είναι ο τρόπος με τον οποίο ο οργανισμός αντιλαμβάνεται τον πολιτισμό: ως ένα πεδίο ανοιχτό και πολυφωνικό, όπου κάθε σώμα και κάθε φωνή έχουν δικαίωμα στην παρουσία και στη δημιουργία. Τη σεζόν 2025-26, οι παραστάσεις «Το μπλουζ του Μικρού Πρίγκιπα» και «Οιδίποδας» σχεδιάζονται ως προσβάσιμες εμπειρίες, με την υιοθέτηση εργαλείων όπως είναι οι υπέρτιτλοι, οι ακουστικές περιγραφές και οι απτικές ξεναγήσεις. Στο ίδιο πνεύμα, για πρώτη φορά το Block Party της Στέγης σχεδιάζεται ώστε να είναι προσβάσιμο για επισκέπτες με αναπηρία.
Σημειώνεται ότι η προπώληση αρχίζει στις 15 Σεπτεμβρίου για τους Φίλους της Στέγης και στις 20 Σεπτεμβρίου για το γενικό κοινό. Για δεύτερη χρονιά οι σκηνές την Κυριακή παίζουν ματινέ, στις 2 μ.μ. στην Κεντρική Σκηνή και στις 5 μ.μ. στη Μικρή Σκηνή.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
