Στη μετατροπή του Εθνικού Προγράμματος Πρόληψης «Προλαμβάνω» σε μόνιμη εθνική πολιτική, στα στοιχεία που έχουν προκύψει από τις δωρεάν προληπτικές εξετάσεις, στο σοβαρό πρόβλημα της παιδικής και εφηβικής παχυσαρκίας, αλλά και στην αντιπαράθεσή της με τον Παύλο Πολάκη αναφέρθηκε η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, μιλώντας το βράδυ της Πέμπτης στην εκπομπή του Νίκου Χατζηνικολάου «Ενώπιος Ενωπίω» στον ΑΝΤ1.
Η κ. Αγαπηδάκη υπογράμμισε ότι το «Προλαμβάνω» συνεχίζεται και περνά πλέον από το πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης σε σταθερή εθνική πολιτική. «Χάρη στην πολύ σπουδαία πρωτοβουλία που πήρε ο Πρωθυπουργός, κ. Χατζηνικολάου, πριν από 10 μέρες, αν θυμάμαι καλά, ανακοίνωσε ότι συνεχίζεται το “Προλαμβάνω”. Από ένα πρόγραμμα του Ταμείου Ανάκαμψης γίνεται εθνική πολιτική», ανέφερε, σημειώνοντας ότι η συνέχισή του έχει διασφαλιστεί με εθνικούς πόρους.
Όπως είπε, πρόκειται για ένα ακριβό αλλά στρατηγικά κρίσιμο πρόγραμμα για τη δημόσια υγεία. «Κοιτάξτε, είναι ακριβό πρόγραμμα, αλλά κάναμε κι εμείς μια στρατηγική επένδυση. Αντλήσαμε τα κονδύλια από το Ταμείο Ανάκαμψης για να αναπτύξουμε το σύστημα του “Προλαμβάνω”. Ξέρετε, όταν στήνεις κάτι για πρώτη φορά, δεν κοστίζει το ίδιο να το συνεχίσεις. Είναι ένα υψηλό κονδύλι, ύψους 300 εκατομμυρίων. Έχουμε διασφαλίσει αυτά τα χρήματα από εθνικούς πόρους, γιατί η υγεία δεν μπορεί να εξαρτάται από το πορτοφόλι του καθενός», τόνισε.
Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας χαρακτήρισε το πρόγραμμα ένα από τα πιο άρτια σχεδιασμένα προγράμματα πρόληψης στην Ευρωπαϊκή Ένωση, επισημαίνοντας τις διεθνείς διακρίσεις της χώρας. «Το πρόγραμμα “Προλαμβάνω” είναι ένα από τα πιο άρτια σχεδιασμένα προγράμματα πρόληψης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Δεν το λέω εγώ αυτό, το λέει η Ευρωπαϊκή Ένωση. Η χώρα έχει βραβευτεί και από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών και από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, τόσο γι’ αυτό όσο και για την προσπάθεια που κάνουμε στον τομέα της παιδικής παχυσαρκίας», είπε.
Αναφερόμενη στον καρκίνο του μαστού, σημείωσε ότι περίπου 1,5 εκατομμύριο γυναίκες έχουν κάνει δωρεάν εξετάσεις και ότι σε περίπου 78.000 εντοπίστηκαν εγκαίρως ευρήματα. «Οι γυναίκες πρέπει να γνωρίζουν ότι ο καρκίνος του μαστού, όταν εντοπίζεται έγκαιρα, θεραπεύεται σε ποσοστό άνω του 95%. Καταλαβαίνετε, λοιπόν, γιατί έχει μια αισιοδοξία αυτή η προσπάθεια», ανέφερε, τονίζοντας ότι χιλιάδες νοικοκυριά πρόλαβαν εγκαίρως μια πιθανή εξέλιξη της νόσου.
Για τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας, η κ. Αγαπηδάκη είπε ότι 1,2 εκατομμύριο γυναίκες έχουν κάνει τις εξετάσεις, με περίπου 12.000 περιπτώσεις στις οποίες εντοπίστηκαν ευρήματα μετά από βιοψία. «Άρα εδώ έχουμε, αν θέλετε, μια αυξημένη πιστότητα της διαγνωστικής διαδικασίας ως προς το ότι είναι προκαρκινικά ή εντοπίζονται έγκαιρα καρκίνοι του τραχήλου της μήτρας», σημείωσε.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον καρκίνο του παχέος εντέρου, τον οποίο χαρακτήρισε «θέμα ταμπού», επισημαίνοντας τη δυσκολία να πειστούν οι πολίτες να εξεταστούν. Όπως είπε, περίπου 1,5 εκατομμύριο άνθρωποι έχουν κάνει self tests, ενώ έγιναν κολονοσκοπήσεις, βιοψίες και αφαιρέθηκαν πολύποδες σε μεγάλο αριθμό πολιτών. «Πάνω από 50.000 άνθρωποι, δωρεάν από το πρόγραμμα. Με ευρήματα», ανέφερε.
Στα καρδιαγγειακά νοσήματα, η αναπληρώτρια υπουργός στάθηκε ιδιαίτερα σε περιπτώσεις νέων ανθρώπων που εντοπίστηκαν εγκαίρως μέσα από τις εξετάσεις και τις Κινητές Ομάδες Υγείας. «Ξέρετε, τι με σόκαρε στα καρδιαγγειακά… Νέοι άνθρωποι, σαραντάρηδες, ειδικά στην επαρχία, οι οποίοι ήταν ένα βήμα πριν από το στεντ και δεν το γνώριζαν», είπε, προσθέτοντας ότι αυτή είναι «η μεγάλη αξία» της πρόληψης.
Αντίστοιχα, για τη νεφρική δυσλειτουργία ανέφερε ότι πάνω από 35.000 άνθρωποι αντιμετώπισαν έγκαιρα την περίπτωσή τους, καθώς είχαν ευρήματα χωρίς συμπτώματα. «Αυτοί, προσέξτε τώρα, είχαν αρχίσει να έχουν βλάβες στα νεφρά και δεν είχαν κανένα σύμπτωμα. Δηλαδή, αν δεν έκαναν αυτές τις εξετάσεις, πολύ αργότερα θα είχαν μια εγκατεστημένη βλάβη στα νεφρά», υπογράμμισε.
Στη συνέχεια, η κ. Αγαπηδάκη μίλησε εκτενώς για την παιδική παχυσαρκία, την παχυσαρκία ενηλίκων και τα προγράμματα του υπουργείου Υγείας, συνδέοντας το ζήτημα και με τη δική της προσωπική εμπειρία. Όπως είπε, ως παιδί είχε φτάσει τα «108 κιλά», περιγράφοντας την παχυσαρκία ως νόσο με την οποία έμαθε να ζει σε όλη της τη ζωή. «Ζω με την παχυσαρκία όλη μου τη ζωή και το λέω γιατί δεν το ξεχνάς ποτέ. Πρέπει να προσέχω πάντα», ανέφερε.
Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας σημείωσε ότι η Ελλάδα αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα τόσο στους ενήλικες όσο και στα παιδιά. «Καταλαβαίνετε ότι είμαστε και πρωταθλητές στην παιδική παχυσαρκία, αρνητικοί πρωταθλητές. Και στους ενήλικες και στα παιδιά. Έχουμε μεγάλο πρόβλημα στη χώρα μας. Έχουμε εγκαταλείψει όλα αυτά τα ωραία της μεσογειακής διατροφής και έχουμε γίνει όπως οι περισσότερες δυτικές χώρες: καθιστική ζωή, παχυσαρκία κ.λπ.», είπε.
Ειδικά για τα παιδιά και τους εφήβους, τόνισε ότι το πρόβλημα εμφανίζεται από πολύ μικρές ηλικίες και έχει ήδη επιπτώσεις στην υγεία. «Ναι, και είχαμε και πάρα πολλά παιδιά στην εφηβεία με τέτοια θέματα και πολλά παιδιά στο νηπιαγωγείο. Έχουμε και παιδάκια που είναι στην Ε΄ και στη ΣΤ΄ Δημοτικού και υποφέρουν από υπέρταση εξαιτίας της παχυσαρκίας», ανέφερε, σημειώνοντας ότι το πρόβλημα για χρόνια βρισκόταν «κάτω από το χαλί».
Σύμφωνα με την ίδια, το υπουργείο Υγείας δημιούργησε τοπικά δίκτυα σε όλη τη χώρα, με τη συμμετοχή δήμων, πανεπιστημίων και άλλων φορέων, ενώ μπήκε στα σχολεία με δωρεάν άθληση, δραστηριότητες και διατροφική συμβουλευτική. «Μοιράσαμε πάνω από εκατό χιλιάδες δωρεάν υγιεινά γεύματα σε όλη τη χώρα. Δύο χιλιάδες οικογένειες με παιδιά που είχαν παχυσαρκία έχουν πλέον φυσιολογικό βάρος. Και παιδιά που είχαν αυξημένη χοληστερίνη και προβλήματα υπέρτασης έχουν επανέλθει», σημείωσε.
Η κ. Αγαπηδάκη αναφέρθηκε και στα φάρμακα για την παχυσαρκία, υπογραμμίζοντας ότι έχουν υψηλή αποδοτικότητα, αλλά δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται ως εύκολη λύση για απλή απώλεια βάρους. «Η παχυσαρκία είναι νόσος. Το ξαναλέω», είπε, επισημαίνοντας ότι η αγωγή πρέπει να χορηγείται με ιατρική αξιολόγηση και παρακολούθηση, ενώ η σωστή διατροφή και η άσκηση είναι απαραίτητες για να μη μειωθεί η μυϊκή μάζα και να αποφευχθούν σοβαρές επιπτώσεις.
Κλείνοντας το σκέλος αυτό, ξεκαθάρισε ότι οι πολίτες δεν πρέπει να λαμβάνουν τέτοια φάρμακα μόνοι τους. «Όχι να τα παίρνουν μόνοι τους. Δεν πάνε μόνοι τους στο φαρμακείο να πάρουν την ένεση. Δεν επιτρέπεται αυτό. Στο πλαίσιο του προγράμματος γίνεται πρώτα η ιατρική αξιολόγηση, για να βεβαιωθούμε κιόλας ότι ένας άνθρωπος πράγματι μπορεί να το πάρει. Δεν έχει κάποια αντένδειξη, όπως με κάθε άλλο φάρμακο. Μετά υπάρχει η ιατρική παρακολούθηση και βέβαια η διατροφική συμβουλευτική», είπε.
Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας απάντησε και στις αιτιάσεις του Παύλου Πολάκη για προγράμματα του υπουργείου Υγείας, τη συνεργασία με τη UNICEF και το «Προλαμβάνω». «Ο κύριος Πολάκης, πριν από λίγο καιρό —το είπε και ο υπουργός Υγείας, ο Άδωνις Γεωργιάδης— μας κατηγορούσε ότι κάναμε trafficking, δεν κάναμε πρόγραμμα μετεγκατάστασης. Έφεραν μέσα στη Βουλή μία συκοφαντία, το απόλυτο αίσχος, ότι η χώρα δεν έκανε πρόγραμμα μετεγκατάστασης, έκανε trafficking με λεφτά της Ευρωπαϊκής Ένωσης», είπε, προσθέτοντας ότι ο κ. Πολάκης «διεκδικεί την πατρότητα του ΣΥΡΙΖΑ» και βρήκε αφορμή για να της επιτεθεί.
Η κ. Αγαπηδάκη υποστήριξε ότι υπάρχει διπλή έγκριση του Ελεγκτικού Συνεδρίου για τη συνεργασία με τη UNICEF και για τις σχετικές δαπάνες. «Έχω δύο φορές την έγκριση του Ελεγκτικού Συνεδρίου και για το ότι συνεργαστήκαμε με τη UNICEF. Δηλαδή, το ανώτατο δικαστήριο της χώρας, το Ελεγκτικό Συνέδριο, είπε στο υπουργείο Υγείας ότι καλά κάνετε και συμβάλλεστε με τη UNICEF γι’ αυτό το θέμα», ανέφερε.
Ερωτηθείσα αν θα προσέλθει στη Βουλή σε περίπτωση που ο κ. Πολάκης καταθέσει σχετική ερώτηση, απάντησε: «Με χαρά. Δεν μου δίνει την ευκαιρία, κύριε Χατζηνικολάου. Μόνο γραπτές απαντήσεις ζητάει. Δεν μου δίνει την ευκαιρία να πάω στη Βουλή να το απαντήσω. Ελπίζω. Με χαρά. Ανυπομονώ. Το λέω πολύ ειλικρινά, διότι αυτό όλο είναι, ξέρετε, απρόσφορο και μετά ανεπίτρεπτο. Με συγχωρείτε. Δεν θα παίζει κανείς με την τιμή και την υπόληψή μου».
Η αναπληρώτρια υπουργός συνέδεσε την ένταση της κριτικής με το έργο που, όπως είπε, έχει παραχθεί στο υπουργείο. «Ενοχλεί ένα πράγμα και το καταλαβαίνω. Το ότι παράγω έργο, κύριε Χατζηνικολάου. Όταν το έργο είναι απτό, δεν μπορεί κανείς να αμφισβητήσει ότι έχουν κάνει 6 εκατομμύρια Έλληνες εξετάσεις. Δεν μπορεί κανείς να αμφισβητήσει ότι 275 χιλιάδες άνθρωποι έχουν εντοπιστεί έγκαιρα με ευρήματα», ανέφερε, καταλήγοντας ότι δεν θα ακολουθήσει αυτόν τον «κατήφορο» και ότι αφήνει τον κ. Πολάκη «στη χλεύη του κόσμου».
Η συγκίνηση για τον Αχμέτ στον Έβρο
Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας συγκινήθηκε βλέποντας το ρεπορτάζ της εκπομπής, στο οποίο μίλησε και ο κ. Αχμέτ. Ο ίδιος περιέγραψε πώς άλλαξε η ζωή του, όταν η κ. Αγαπηδάκη τον… οδήγησε σε εξετάσεις, από τις οποίες διαπιστώθηκε ότι έπασχε από σοβαρό καρδιαγγειακό νόσημα.
«Άμα δεν ήταν εκείνη, μπορεί να μην ήμουν σήμερα. Όταν ήρθε στο χωριό, έλαμψε όλο το χωριό. Και την αγάπησε όλος ο κόσμος. Την ευχαριστώ πάρα πάρα πολύ. Να είναι καλά και πάντα να λάμπει έτσι. Να είναι πάντα μπροστά στον κόσμο, όπως ήρθε για εμάς», είπε στην κάμερα της εκπομπής ο κ. Αχμέτ.
Μετά το τέλος του ρεπορτάζ, η κ. Αγαπηδάκη μίλησε εμφανώς συγκινημένη για τη σχέση της με τον κ. Αχμέτ. «Δεν μου είναι εύκολο, να ξέρετε, γιατί με τον Αχμέτ έχουμε σχέση αγάπης πια. Κύριε Χατζηνικολάου, η πολιτική είναι πολύ σπουδαία δουλειά», είπε η Ειρήνη Αγαπηδάκη.
