Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το 25% των θανάτων από τροχαία ατυχήματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση συνδέεται με την κατανάλωση αλκοόλ. Η οδήγηση υπό την επήρεια παραμένει μία από τις τρεις κύριες αιτίες θανάτου στους ευρωπαϊκούς δρόμους, μαζί με την υπερβολική ταχύτητα και τη μη χρήση ζώνης ασφαλείας.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι περίπου 6.500 ζωές θα μπορούσαν να σωθούν κάθε χρόνο εάν όλοι οι οδηγοί τηρούσαν τη νομοθεσία και απέφευγαν να οδηγήσουν μετά από κατανάλωση αλκοόλ.
Η Ευρώπη «πρωταθλήτρια» στην κατανάλωση αλκοόλ
Η Ευρώπη παραμένει η περιοχή με τη μεγαλύτερη κατανάλωση αλκοόλ στον κόσμο. Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ασφάλειας Μεταφορών (ETSC), ο μέσος Ευρωπαίος καταναλώνει 9,2 λίτρα καθαρού αλκοόλ ετησίως — ποσότητα που κρύβει, ωστόσο, μεγάλες αποκλίσεις μεταξύ των χωρών.
Χαμηλότερη κατανάλωση παρατηρείται σε Μάλτα, Νορβηγία και Σουηδία, ενώ σταθερά υψηλά ποσοστά σημειώνονται σε Εσθονία, Τσεχία και Ιρλανδία.
Ακόμη και μικρές ποσότητες επηρεάζουν την οδήγηση
Το αλκοόλ, ακόμη και σε πολύ μικρές ποσότητες, επηρεάζει τη νηφαλιότητα και τις γνωστικές ικανότητες του οδηγού. Οι επιπτώσεις κυμαίνονται από ελαφρά μείωση της αντίδρασης και της κρίσης μέχρι πλήρη αναισθησία, ανάλογα με τη δόση.
Μελέτες δείχνουν ότι ακόμη και επίπεδα κάτω από το νόμιμο όριο σε πολλές χώρες της ΕΕ μπορούν να επηρεάσουν τη δυνατότητα οδήγησης, αυξάνοντας δραματικά την πιθανότητα ατυχήματος.
Σύμφωνα με τα στοιχεία:
- Σε BAC (αλκοόλ στο αίμα) 0,8 g/l, ο κίνδυνος ατυχήματος είναι 2,7 φορές μεγαλύτερος σε σχέση με έναν νηφάλιο οδηγό.
- Σε BAC 1,5 g/l, ο κίνδυνος τραυματισμού είναι 22 φορές υψηλότερος, ενώ η πιθανότητα θανατηφόρου ατυχήματος αυξάνεται έως και 200 φορές.
Όσο αυξάνεται το επίπεδο BAC, τόσο αυξάνεται όχι μόνο η πιθανότητα ατυχήματος, αλλά και η σοβαρότητά του.
Η Ιταλία κάνει την αρχή: Υποχρεωτική συσκευή ανίχνευσης αλκοόλ
Η Ιταλία έγινε πρόσφατα η πρώτη χώρα που καθιστά υποχρεωτική την εγκατάσταση συσκευής ανίχνευσης αλκοόλ (alcolock) στα οχήματα οδηγών που έχουν καταδικαστεί για οδήγηση υπό την επήρεια.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ασφάλειας Μεταφορών, οι οδηγοί με BAC άνω των 0,8 g/l θα πρέπει να χρησιμοποιούν τη συσκευή για δύο χρόνια μετά την ποινή αφαίρεσης της άδειας (6–12 μήνες). Για BAC άνω των 1,5 g/l, η υποχρέωση αυξάνεται σε τρία έτη, με αφαίρεση άδειας διάρκειας 1–2 ετών.
Η εγκατάσταση θα γίνεται μόνο από εξουσιοδοτημένα συνεργεία, με πιστοποιητικά βαθμονόμησης που ανανεώνονται ετησίως. Προβλέπονται σοβαρές κυρώσεις για παραβίαση, τροποποίηση ή παράκαμψη της συσκευής.
Και άλλες χώρες ακολουθούν
Εκτός από την Ιταλία, πρόγραμμα ανίχνευσης αλκοόλ εφαρμόζουν ήδη χώρες όπως η Γαλλία, το Βέλγιο, η Ολλανδία, η Δανία, η Σουηδία, η Πολωνία, η Λιθουανία και η Φινλανδία.
Στόχος αυτών των μέτρων είναι η πρόληψη της οδήγησης υπό την επήρεια, η μείωση των θανατηφόρων τροχαίων και η ενίσχυση της οδικής ασφάλειας σε ολόκληρη την Ευρώπη.
