Καθώς ο πόλεμος και η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα συνεχίζονται, οι διεθνείς αντιδράσεις επεκτείνονται σε διάφορους οικονομικούς, πολιτιστικούς και αθλητικούς τομείς, με αποτέλεσμα το Ισραήλ να απομονώνεται ολοένα και περισσότερο στην παγκόσμια σκηνή.
Η διεθνής καταδίκη έχει εκτοξευθεί από τότε που το Ισραήλ ανακοίνωσε μια νέα χερσαία επίθεση στην πόλη της Γάζας και πραγματοποίησε μια άνευ προηγουμένου επίθεση κατά της ηγεσίας της Χαμάς σε έδαφος του Κατάρ.
Την ίδια στιγμή, μια ανεξάρτητη έρευνα του ΟΗΕ την περασμένη εβδομάδα κατέληξε για πρώτη φορά στο συμπέρασμα ότι το Ισραήλ διαπράττει γενοκτονία εναντίον Παλαιστινίων στη Γάζα, το οποίο συμπίπτει με τα αποτελέσματα ερευνών άλλων εμπειρογνωμόνων και οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, που όμως απέρριπτε η ισραηλινή κυβέρνηση.
Πριν λίγες ημέρες, η Επιτροπή της Ευρωπαϊκής Ένωσης – ο μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος του Ισραήλ – πρότεινε κυρώσεις που θα ανέστειλαν εν μέρει τη συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών με το Ισραήλ, αν εγκριθούν από τα κράτη μέλη της ΕΕ. Αρκετά δυτικά έθνη ήδη εφαρμόζουν στοχευμένες κυρώσεις εναντίον ορισμένων Ισραηλινών οργανώσεων ή ακόμη και ατόμων που υποστηρίζουν τη βία στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη.
Πολλαπλά πλήγματα στην οικονομία
Όμως η παγκόσμια κατακραυγή πλήττει την οικονομία του Ισραήλ και με πολλούς τρόπους. Τον Αύγουστο, το κρατικό επενδυτικό ταμείο της Νορβηγίας, το μεγαλύτερο στον κόσμο, ανακοίνωσε ότι εκποιεί τμήματα του χαρτοφυλακίου του στο Ισραήλ λόγω της επιδείνωσης της ανθρωπιστικής κρίσης στη Γάζα.
Το Ισραήλ αντιμετωπίζει επίσης μερικά ή πλήρη εμπάργκο όπλων από τη Γαλλία, την Ιταλία, την Ολλανδία, την Ισπανία, το Ηνωμένο Βασίλειο και άλλες χώρες λόγω της συμπεριφοράς του στη Γάζα.
Η αντίδραση είναι τόσο έντονη που ο ίδιος ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου την παραδέχτηκε νωρίτερα αυτόν τον μήνα, προειδοποιώντας ότι το Ισραήλ αντιμετωπίζει ένα «είδος απομόνωσης» που θα μπορούσε να διαρκέσει για χρόνια, προσθέτοντας ότι η χώρα δεν έχει άλλη επιλογή από το να σταθεί μόνη της.
Ο Νετανιάχου δήλωσε ότι το Ισραήλ θα πρέπει να αναπτύξει περαιτέρω τη βιομηχανία όπλων του και να προσαρμόσει την οικονομία του ώστε να εξαρτάται λιγότερο από το εξωτερικό εμπόριο. Αργότερα υποβάθμισε αυτά τα σχόλια, λέγοντας ότι μιλούσε μόνο για την αμυντική βιομηχανία.
Ούτε ο πολιτισμός και η ψυχαγωγία στο απυρόβλητο
Καθώς ο πόλεμος κλιμακώνεται, το Ισραήλ δέχεται επίσης πλήγματα στον τομέα της ψυχαγωγίας και του πολιτισμού. Οι ραδιοτηλεοπτικοί φορείς αρκετών ευρωπαϊκών χωρών, όπως η Ιρλανδία, η Ολλανδία και η Ισπανία, έχουν δηλώσει ότι θα μποϊκοτάρουν τον δημοφιλή Διαγωνισμό Τραγουδιού της Eurovision αν επιτραπεί στο Ισραήλ να συμμετάσχει το 2026. Η Ευρωπαϊκή Ραδιοτηλεοπτική Ένωση, που διοργανώνει την Eurovision, δήλωσε ότι τα μέλη της θα ψηφίσουν τον Νοέμβριο για το ποιες χώρες μπορούν να συμμετάσχουν στον επόμενο διαγωνισμό.
Στις καλές τέχνες, ένα μουσικό φεστιβάλ στη Γάνδη του Βελγίου ακύρωσε πρόσφατα μια συναυλία της Φιλαρμονικής Ορχήστρας του Μονάχου, η οποία επρόκειτο να εμφανιστεί με τον Ισραηλινό μαέστρο Λαχάβ Σάνι.
Στο Χόλιγουντ, χιλιάδες σκηνοθέτες, ηθοποιοί και εργαζόμενοι στον κινηματογράφο έχουν δεσμευτεί να μην συνεργαστούν με ισραηλινά κινηματογραφικά ιδρύματα «που εμπλέκονται σε γενοκτονία και απαρτχάιντ εναντίον του παλαιστινιακού λαού». Μεταξύ των υπογραφόντων περιλαμβάνονται η Ολίβια Κόλμαν, η Έμμα Στόουν, ο Άντριου Γκάρφιλντ και η Χάνα Άινμπιντερ.
Στον αθλητισμό, οι διοργανωτές ενός τουρνουά σκακιού στην Ισπανία είπαν στους Ισραηλινούς παίκτες ότι δεν μπορούσαν να αγωνιστούν υπό την εθνική τους σημαία, γεγονός που τους ώθησε να αποσυρθούν από τη διοργάνωση.
Την ίδια ώρα, διατυπώνονται φόβοι για πιθανό αποκλεισμό των ισραηλινών ομάδων από τις ευρωπαϊκές ποδοσφαιρικές διοργανώσεις. Ο υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού του Ισραήλ, Μίκι Ζόχαρ, δήλωσε ότι αυτός και άλλοι Ισραηλινοί αξιωματούχοι εργάζονταν εντατικά στο παρασκήνιο «για να εμποδίσουν την πρωτοβουλία αποβολής του Ισραήλ από την UEFA».
Αρκετοί ποδοσφαιριστές της Premier League, συμπεριλαμβανομένου του σταρ της Λίβερπουλ, Μοχάμεντ Σαλάχ , έχουν επίσης μιλήσει κατά του πολέμου στη Γάζα, ζητώντας αλληλεγγύη με τον παλαιστινιακό λαό.
Οι συγκρίσεις με τη Νότια Αφρική
Η οικονομική και πολιτιστική αντίδραση στις ενέργειες του Ισραήλ έχουν προκαλέσει συγκρίσεις με την πίεση που ασκήθηκε στη Νότια Αφρική κατά την εποχή της φυλετικής καταπίεσης του απαρτχάιντ.
Μεταξύ της δεκαετίας του 1950 και του 1990, η Νότια Αφρική αντιμετώπισε ένα ισχυρό κίνημα μποϊκοτάζ που, σιγά σιγά, την μετέτρεψε σε κράτος-παρία. Τα νοτιοαφρικανικά προϊόντα αποσύρθηκαν από τα ράφια της Δύσης, οι ακτιβιστές προέτρεπαν για εκποίηση επενδύσεων και έξοδο από τράπεζες και πολλοί μουσικοί αρνούνταν να παίξουν στο κράτος του απαρτχάιντ.
Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, μια εκστρατεία της κοινωνίας των πολιτών υπό την ηγεσία των Παλαιστινίων, που ονομάζεται κίνημα «Μποϊκοτάζ, Απόσυρση Επενδύσεων, Κυρώσεις», προσπάθησε να μεταφέρει στη Μέση Ανατολή τον αντίκτυπο του μποϊκοτάζ κατά του απαρτχάιντ στη Νότια Αφρική. Μετά από χρόνια οριακής επιτυχίας, το κίνημα έχει αρχίσει να προσελκύει περισσότερο την προσοχή από την έναρξη του πολέμου στη Γάζα.
Η ισραηλινή κυβέρνηση έχει επίσης αντιμετωπίσει έντονη αντίδραση εντός της χώρας, με τακτικές διαμαρτυρίες κατά του πολέμου και εκτεταμένες εκκλήσεις για επίτευξη εκεχειρίας ώστε να επιστρέψουν στην πατρίδα τους οι όμηροι που συνελήφθησαν από τη Χαμάς στην επίθεσή τους στο Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023.
Αρνητικό κλίμα και στον ΟΗΕ
Η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών πριν λίγες ημέρες έφερε περαιτέρω απομόνωση για το Ισραήλ στην παγκόσμια σκηνή.
Αρκετές ακόμη δυτικές χώρες αναγνώρισαν επίσημα ένα παλαιστινιακό κράτος πριν από τη Συνέλευση, συμπεριλαμβανομένων ισχυρών διπλωματικών φορέων όπως ο Καναδάς, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Παράλληλα, αναλύσεις των βασικών ψηφοφοριών της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ για ψηφίσματα που σχετίζονται με τις ισραηλο-παλαιστινιακές υποθέσεις μεταξύ 2017 και 2025 διαπιστώνουν ότι ορισμένοι από τους μακροχρόνιους υπερασπιστές του Ισραήλ αρχίζουν να τροποποιούν τη στάση τους.
Ο αριθμός των κρατών που επισήμως απέχουν από τις ψηφοφορίες της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ σχετικά με το Ισραήλ – κάτι που γενικά θεωρείται ως παθητική υποστήριξη προς τη χώρα – μειώνεται.
Στο μεταξύ, η έκθεση της επιτροπής του ΟΗΕ για τη γενοκτονία στη Γάζα έχει επιστήσει εκ νέου την προσοχή στην έρευνα του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ΔΠΔ) για την κατάσταση στο Κράτος της Παλαιστίνης, με την έρευνα να συνιστά στους εισαγγελείς να εξετάσουν τη γενοκτονία ως μέρος της υπόθεσης.
Η έκδοση εντάλματος σύλληψης του Νετανιάχου πέρυσι από το ΔΠΔ έχει ήδη περιορίσει σημαντικά τα μέρη στα οποία μπορεί να ταξιδέψει ο Ισραηλινός πρωθυπουργός εκτός της χώρας του. Η πτήση του Νετανιάχου για τη σύνοδο του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη την περασμένη εβδομάδα απέφυγε τον γαλλικό και τον ισπανικό εναέριο χώρο σε μια προφανή προσπάθεια να αποφύγει χώρες που θα μπορούσαν να εκτελέσουν ένα εκκρεμές ένταλμα σύλληψης εναντίον του για φερόμενα εγκλήματα πολέμου.
Πηγή: CNN
