Το Bella 1 βρισκόταν υπό παρακολούθηση από ένα σκάφος της Αμερικανικής Ακτοφυλακής κατά μήκος του Ατλαντικού Ωκεανού για σχεδόν δύο εβδομάδες, όταν το πλήρωμα του πλοίου χρησιμοποίησε μια ασυνήθιστη τακτική για να ξεφύγει από τον αμερικανικό στρατό, ζωγραφίζοντας μια σημαία της Ρωσίας στο κύτος του πλοίου.
Το παλιό, σκουριασμένο δεξαμενόπλοιο μετανομάστηκε σε Marinera. Η Μόσχα έστειλε αμέσως διπλωματικό αίτημα στην Ουάσινγκτον να σταματήσει την καταδίωξη του πλοίου.
Ήταν παραμονή Πρωτοχρονιάς και το δεξαμενόπλοιο, το οποίο είχε υποστεί κυρώσεις επειδή αποτελούσε μέρος ενός σκιώδους στόλου που χρησιμοποιούνταν για τη μεταφορά παράνομου πετρελαίου σε όλο τον κόσμο, κατευθυνόταν προς τα βόρεια, πιθανώς με προορισμό τα ρωσικά ύδατα ανατολικά της Φινλανδίας.
Οι αξιωματούχοι του Τραμπ απέρριψαν τη διπλωματική προειδοποίηση, λέγοντας ότι η νέα σημαία ήταν παράνομη και ότι το πλοίο ήταν «απάτριδο», αποκαλύπτοντας ουσιαστικά την μπλόφα της Ρωσίας. Ένα σκάφος της Ακτοφυλακής, με το όνομα Munro, συνέχισε την καταδίωξη.
Καθώς το δεξαμενόπλοιο πλησίαζε τον Βόρειο Ατλαντικό μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ισλανδίας, αμερικανικά στρατιωτικά αεροσκάφη άρχισαν να τοποθετούνται σε αεροπορικές βάσεις στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ειδικές δυνάμεις, συμπεριλαμβανομένων των Navy SEALs και μιας μονάδας ελικοπτέρων του Στρατού γνωστής ως «night stalkers», ήταν έτοιμες για μια πιθανή αποστολή.
Τελικά, την Τετάρτη, περίπου 190 μίλια νότια της Ισλανδίας, Αμερικανοί στρατιώτες κατέβηκαν με σχοινιά από ελικόπτερα και επιβιβάστηκαν στο δεξαμενόπλοιο, αναλαμβάνοντας τον έλεγχο του.
Ένα ρωσικό υποβρύχιο και ένα αντιτορπιλικό βρισκόταν στην περιοχή, αλλά «και τα δύο έφυγαν πολύ γρήγορα όταν φτάσαμε», δήλωσε ο Ντόναλντ Τραμπ σε συνέντευξή του στο Fox News την Πέμπτη.
Η επιχείρηση έληξε μετά από 18 ημέρες και περίπου 4.000 μίλια καταδίωξης, η οποία ξεκίνησε όταν το δεξαμενόπλοιο έλαβε για πρώτη φορά μέτρα αποφυγής για να ξεφύγει από την Αμερικανική Ακτοφυλακή καθώς πλησίαζε τη Βενεζουέλα την εβδομάδα πριν τα Χριστούγεννα.
Η στρατηγική Τραμπ και το μήνυμα στον «σκιώδη στόλο»
Η καταδίωξη υπογραμμίζει το βαθμό στον οποίο οι ΗΠΑ είναι αποφασισμένες να επιβάλουν τον «πλήρη και απόλυτο αποκλεισμό» του Τραμπ στα πετρελαιοφόρα που εισέρχονται και εξέρχονται από τη Βενεζουέλα. Ωστόσο, εγείρει επίσης ενδιαφέροντα ερωτήματα σχετικά με την τακτική και τη στρατηγική, συμπεριλαμβανομένου του λόγου για τον οποίο η κυβέρνηση περίμενε τόσο πολύ για να κατασχέσει ένα πετρελαιοφόρο που, σύμφωνα με όλες τις πληροφορίες, ήταν άδειο.
«Η Αμερικανική Ακτοφυλακή έχει παγκόσμια εμβέλεια όσον αφορά στην πληροφορία και την παρακολούθηση, συνεργαζόμενη όχι μόνο με το Αμερικανικό Ναυτικό, αλλά και με την ευρύτερη κοινότητα πληροφοριών. Αυτό που είναι ασυνήθιστο είναι να αφιερώσει τόσο πολύ χρόνο στην παρακολούθηση πριν προχωρήσει στην κατάσχεση», δήλωσε ο συνταξιούχος ναύαρχος του Πολεμικού Ναυτικού Τζέιμς Σταυρίδης, πρώην ανώτατος διοικητής του ΝΑΤΟ και ανώτερος στρατιωτικός αναλυτής του CNN.
Πρώην αξιωματούχοι του αμερικανικού στρατού και αναλυτές δήλωσαν, σε συνεντεύξεις με το CNN, ότι η κατάσχεση φαινόταν να έχει ως στόχο να στείλει ένα μήνυμα σε άλλα πετρελαιοφόρα που έχουν υποστεί κυρώσεις και τώρα φεύγουν από τη Βενεζουέλα, τα οποία ενδέχεται να προσπαθήσουν να υιοθετήσουν τη ρωσική σημαία για να αποφύγουν τη σύλληψη.
Αξιωματούχοι με γνώση του θέματος δήλωσαν ότι η κυβέρνηση Τραμπ δεν εντυπωσιάστηκε από την ξαφνική αλλαγή σημαίας του πλοίου και υπήρχε η επιθυμία να σταλεί ένα ευρύτερο μήνυμα ότι μια τέτοια τακτική δεν θα είχε πρακτικό αποτέλεσμα
«Θα είχε δημιουργήσει ένα κακό προηγούμενο από πολλές απόψεις αν είχε επιτραπεί σε αυτό το πλοίο να αλλάξει ουσιαστικά σημαία εν πλω και να “γίνει ρωσικό πλοίο”, δήλωσε ο Τζόσεφ Γουέμπστερ, ανώτερος ερευνητής στο Atlantic Council. «Ήθελαν να αποτρέψουν την επανάληψη αυτής της τακτικής στο μέλλον».
Ο Γουέμπστερ δήλωσε ότι υπήρχαν και μεγαλύτερες σκέψεις που έπαιζαν ρόλο για τους Ρώσους. «Δεν θέλουν να αναστατώσουν την κατάσταση και να θέσουν σε κίνδυνο τη θέση τους σε μια πολύ πιο σημαντική διαπραγμάτευση με την Ουάσινγκτον σχετικά με την Ουκρανία», δήλωσε.
Οι ΗΠΑ έχουν κατάσχει πέντε δεξαμενόπλοια τον τελευταίο μήνα — συμπεριλαμβανομένων δύο στην Καραϊβική Θάλασσα την Τετάρτη και την Παρασκευή, το Sophia και το Olina, αφού είχαν αποπλεύσει από τις ακτές της Βενεζουέλας. Η εφημερίδα New York Times ανέφερε ότι ο αμερικανικός στρατός καταδιώκει έως και 16 δεξαμενόπλοια που έχουν υποστεί κυρώσεις και έχουν αποπλεύσει από τη Βενεζουέλα σε μια προσπάθεια να αποφύγουν τον αμερικανικό αποκλεισμό.
Οι κινήσεις αυτές δείχνουν πόσο μακριά σκοπεύει να φτάσει η κυβέρνηση Τραμπ για να επιβάλει τις κυρώσεις που έχουν από καιρό επιβληθεί σε χώρες όπως η Ρωσία, το Ιράν και η Βενεζουέλα, οι οποίες έχουν καταφέρει να πουλήσουν παράνομο πετρέλαιο χάρη σε παράνομους στόλους που δραστηριοποιούνται σε όλο τον κόσμο.
Η καταστολή αποτελεί βασικό μέρος της πίεσης της κυβέρνησης Τραμπ προς την κυβέρνηση της Βενεζουέλας, προκειμένου να συνεργαστεί στην παραγωγή πετρελαίου — μετά τη σύλληψη και μεταφορά του ηγέτη της χώρας, Nicolás Maduro, στις ΗΠΑ για να αντιμετωπίσει τις κατηγορίες — και να διασφαλίσει ότι τα αποθέματα πετρελαίου της Βενεζουέλας δεν θα διαρρεύσουν σε άλλες χώρες.
Ωστόσο, σε αντίθεση με τα άλλα τέσσερα δεξαμενόπλοια που κατασχέθηκαν μετά την αναχώρησή τους από τη Βενεζουέλα στην κοντινή Καραϊβική Θάλασσα, το Bella 1 ταξίδευε προς τη χώρα και δεν φαινόταν να μεταφέρει πετρέλαιο.
«Αυτό στέλνει ένα σαφές μήνυμα σε ολόκληρο τον «σκιώδη στόλο», ο οποίος αριθμεί εκατοντάδες σκάφη, ότι δεν είναι ασφαλείς πουθενά στον κόσμο, ανεξάρτητα από το αν μεταφέρουν φορτίο ή όχι», δήλωσε ο Σταυρίδης.
Καταστολή του στόλου
Για χρόνια, παράνομοι στόλοι πετρελαιοφόρων κατάφεραν να μεταφέρουν εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου που υπόκεινται σε κυρώσεις από το Ιράν, τη Ρωσία και τη Βενεζουέλα. Μεγάλο μέρος του πετρελαίου κατέληξε στην Κίνα, παρέχοντας σε αυτές τις χώρες μια ζωτική πηγή εσόδων, παρά τις οικονομικές κυρώσεις που αποσκοπούσαν να τις καταστρέψουν.
Το Bella 1 τέθηκε υπό κυρώσεις το 2024, αφού το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ κατηγόρησε το πλοίο ότι συμμετείχε σε ένα δίκτυο πλοίων που ασχολούνταν «με την παράνομη μεταφορά πετρελαίου και άλλων εμπορευμάτων». Την εποχή εκείνη, ανήκε σε μια εταιρεία με έδρα τον Παναμά.
Τα δεξαμενόπλοια που έχουν υποστεί κυρώσεις, όπως το Bella 1, συχνά προσπαθούν να αποκρύψουν την ταυτότητά τους αλλάζοντας τη χώρα υπό την οποία πλέουν. Το Bella 1 πλέει υπό ψευδή σημαία της Γουιάνας όταν πλησίασε τη Βενεζουέλα, για παράδειγμα, σύμφωνα με αξιωματούχους των ΗΠΑ.
Σύμφωνα με την εταιρεία δεδομένων και αναλύσεων Kpler, το δεξαμενόπλοιο παρατηρήθηκε για πρώτη φορά να μεταφέρει πετρέλαιο υπό κυρώσεις το 2020. Το πλοίο είχε επισκεφθεί για τελευταία φορά τη Βενεζουέλα τον Μάιο του 2023, όπου φόρτωσε περίπου δύο εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου με προορισμό τη Μαλαισία υπό ψευδώνυμο.
Στις αρχές Σεπτεμβρίου, το δεξαμενόπλοιο φόρτωσε πετρέλαιο στο νησί Kharg του Ιράν. Το πλοίο απενεργοποίησε το σύστημα εντοπισμού θέσης του στο Στενό του Ορμούζ, μια συνήθης τακτική για τα πλοία που μεταφέρουν ιρανικό αργό πετρέλαιο που υπόκειται σε κυρώσεις, σύμφωνα με την Kpler. Το Bella 1 παρέμεινε εκτός δικτύου για περίπου δύο μήνες και άρχισε να μεταδίδει ξανά δεδομένα θέσης στα τέλη Οκτωβρίου σε κατάσταση «έρματος», που σημαίνει ότι δεν είχε πλέον πετρέλαιο στο κατάστρωμα. Φωτογραφίες του δεξαμενόπλοιου δείχνουν ότι βρισκόταν ψηλά στο νερό, ένας άλλος δείκτης ότι δεν μετέφερε αργό πετρέλαιο.
Οι κατασχέσεις δεξαμενόπλοιων ξεκίνησαν τον περασμένο μήνα
Στις 10 Δεκεμβρίου, το Bella 1 βρισκόταν εν πλω προς την Καραϊβική, όταν οι ΗΠΑ κατάσχεσαν για πρώτη φορά ένα πετρελαιοφόρο πλοίο ανοικτά των ακτών της Βενεζουέλας, το Skipper.
Το FBI, το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας και η Ακτοφυλακή συμμετείχαν στην επιχείρηση κατάληψης του Skipper, ενός δεξαμενόπλοιου μεταφοράς αργού πετρελαίου που είχε προηγουμένως υποβληθεί σε κυρώσεις από τις ΗΠΑ το 2022.
Το Skipper, το οποίο μετέφερε πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα, είχε αναχωρήσει από έναν τερματικό σταθμό πετρελαίου στη Βενεζουέλα και κατευθυνόταν προς την Κούβα και στη συνέχεια προς την Ασία, αλλά παρεμποδίστηκε από τις ΗΠΑ σε διεθνή ύδατα, σύμφωνα με έναν αξιωματούχο των ΗΠΑ.
«Όπως πιθανώς γνωρίζετε, μόλις καταλάβαμε ένα δεξαμενόπλοιο στα παράλια της Βενεζουέλας», δήλωσε ο Τραμπ στις 10 Δεκεμβρίου μετά την επιχείρηση. «Ένα μεγάλο δεξαμενόπλοιο, πολύ μεγάλο, το μεγαλύτερο που έχει καταληφθεί ποτέ, στην πραγματικότητα».
Πολύ πέρα από τα αμερικανικά ύδατα
Την επόμενη μέρα, η Αμερικανική Ακτοφυλακή προσπάθησε επίσης να κατασχέσει το Bella 1 σε διεθνή ύδατα, καθώς κατευθυνόταν προς τη Βενεζουέλα στην Καραϊβική Θάλασσα.
Είχε εκδοθεί ένταλμα για την κατάσχεση του δεξαμενόπλοιου. Ωστόσο, όταν η Αμερικανική Ακτοφυλακή προσπάθησε να επιβιβαστεί στο πλοίο, το πλήρωμα δεν συμμορφώθηκε. Αντίθετα, το δεξαμενόπλοιο άλλαξε κατεύθυνση και συνέχισε να πλέει προς τα βόρεια για να διαφύγει, ξεκινώντας την καταδίωξη από την Ακτοφυλακή.
«Η Αμερικανική Ακτοφυλακή καταδιώκει ενεργά ένα πλοίο του σκοτεινού στόλου που έχει υποβληθεί σε κυρώσεις και αποτελεί μέρος της παράνομης παράκαμψης των κυρώσεων της Βενεζουέλας», δήλωσε ένας Αμερικανός αξιωματούχος τον περασμένο μήνα μετά την απόπειρα αναχαίτισης. «Πλέει με ψεύτικη σημαία και υπόκειται σε δικαστική εντολή κατάσχεσης».
Δεν ήταν απολύτως σαφές πού κατευθυνόταν το δεξαμενόπλοιο, αν και οι αναλυτές της Kpler έγραψαν τότε ότι η Ρωσία και η Βαλτική Θάλασσα ήταν και οι δύο πιθανές προορισμοί.
Στις 30 Δεκεμβρίου, ένας δικαστής του Ομοσπονδιακού Δικαστηρίου των ΗΠΑ για την Περιφέρεια της Κολούμπια ενέκρινε ένταλμα κατάσχεσης για το Bella 1, με ισχύ έως τις 13 Ιανουαρίου. Το ένταλμα αποσφραγίστηκε την Πέμπτη, αν και μια 28σέλιδη ένορκη βεβαίωση που υποστήριζε την κατάσχεση είχε διαγραφεί πλήρως.
Navy SEALs και «Night stalkers»
Πριν από την αμερικανική επιχείρηση κατάληψης του νεοβαφτισμένου Marinera, ο αμερικανικός στρατός τοποθέτησε μέσα στο Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς το δεξαμενόπλοιο ταξίδευε στα ύδατα μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ισλανδίας, τουλάχιστον 12 C-17 και δύο AC-130.
Αμερικανικά αεροσκάφη επιτήρησης P-8 που απογειώθηκαν από τη βάση RAF Mildenhall στο Σάφολκ της Αγγλίας, φαίνεται να παρακολουθούσαν το δεξαμενόπλοιο πριν από την κατάληψή του, σύμφωνα με ανοιχτά δεδομένα πτήσεων. Τουλάχιστον δύο V-22 Ospreys ήταν ενεργά στο Ηνωμένο Βασίλειο, συμπεριλαμβανομένου ενός που πραγματοποιούσε εκπαίδευση fast-rope, η οποία επιτρέπει στους στρατιώτες να αποβιβάζονται γρήγορα από το αεροσκάφος χωρίς αυτό να προσγειώνεται, σύμφωνα με βίντεο που δημοσιεύτηκε στα κοινωνικά μέσα και επαληθεύτηκε από το CNN.
Το δεξαμενόπλοιο κατασχέθηκε σε μια επιχείρηση που πραγματοποιήθηκε πριν την αυγή, σύμφωνα με την υπουργό Εσωτερικής Ασφάλειας Κρίστι Νοέμ.
Μέσα στις αμερικανικές δυνάμεις που επιβιβάστηκαν στο δεξαμενόπλοιο ήταν και μέλη των US Navy SEALs, τα οποία μεταφέρθηκαν από το 160ο Σύνταγμα Ειδικών Επιχειρήσεων Αεροπορίας του αμερικανικού στρατού, μια μονάδα ελικοπτέρων γνωστή και ως «night stalkers», σύμφωνα με δύο άτομα που ενημερώθηκαν για την επιχείρηση.
Το Ηνωμένο Βασίλειο παρείχε υποστήριξη στην αμερικανική επιχείρηση, σύμφωνα με το βρετανικό υπουργείο Άμυνας.
Πηγή: CNN
