Στο πλαίσιο του 10ου Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών, που πραγματοποιείται στους Δελφούς από τις 9 έως τις 12 Απριλίου, έλαβε χώρα συζήτηση με τίτλο “AI Factories: Power Innovation in Europe”, όπου αναλύθηκε η πρωτοβουλία των AI Factories και οι δυνατότητές της να ενισχύσει την καινοτομία σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο.
Η συζήτηση συγκέντρωσε εξέχοντες ομιλητές από την πολιτεία καθώς παρών ήταν ο Υπουργός Ψηφιακής διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου και τον τομέα της τεχνολογίας και καινοτομίας, οι οποίοι συνεισέφεραν πολύτιμες γνώσεις σχετικά με τις προκλήσεις, τις ευκαιρίες και τις στρατηγικές που διαμορφώνουν το τοπίο της ανάπτυξης και της υιοθέτησης της τεχνητής νοημοσύνης.
Η συζήτηση ξεκίνησε με την ανακοίνωση της έναρξης λειτουργίας όχι μόνο του ελληνικού εργοστασίου τεχνητής νοημοσύνης, αλλά και έξι ακόμη AI Factories, με το kick-off να πραγματοποιείται την 1η Απριλίου. Αυτό το γεγονός σηματοδοτεί ένα σημαντικό βήμα προς την υλοποίηση του οράματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την δημιουργία ενός ισχυρού οικοσυστήματος τεχνητής νοημοσύνης.
Ο Βαγγέλης Φλώρος από το Infrastructure Unit του EuroHPC JU(European High Performance Computing Joint Undertaking) έδωσε την ευρωπαϊκή διάσταση στη συζήτηση. Εξήγησε ότι το EuroHPC, ως όργανο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, έχει την εποπτεία όλων των ευρωπαϊκών AI Factories και διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην ανάπτυξη των υπολογιστικών υποδομών που είναι απαραίτητες για την τεχνητή νοημοσύνη.
Ο κ. Φλώρος τόνισε ότι η τεχνητή νοημοσύνη είναι μια τεχνολογία με τεράστιο καινοτόμο δυναμικό, ικανή να επηρεάσει κάθε πτυχή της ζωής μας. Αναφέρθηκε στην εντυπωσιακή ανάπτυξη των γλωσσικών μοντέλων, όπως το ChatGPT, και στην ανάγκη της Ευρώπης να αναπτύξει τις δικές της υποδομές για να υποστηρίξει την ανάπτυξη καινοτόμων εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης.
Οι ομιλητές αναγνώρισαν ότι τόσο η Ευρώπη όσο και η Ελλάδα αντιμετωπίζουν σημαντικές προκλήσεις στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης.
Στην Ευρώπη, το “innovation gap” αποτελεί ένα σημαντικό εμπόδιο, καθώς παρά την ύπαρξη πολλών start-ups τεχνητής νοημοσύνης, λίγες από αυτές καταφέρνουν να αναπτυχθούν και να γίνουν μεγάλες εταιρείες.
Επιπλέον, το ποσοστό των ευρωπαϊκών εταιρειών που χρησιμοποιούν τεχνητή νοημοσύνη παραμένει χαμηλό. Ένα άλλο σημαντικό ζήτημα είναι η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού, με την Ευρώπη να χρειάζεται εκατομμύρια AI experts.
Στην Ελλάδα, η ανάγνωση του Digital Economy and Society Index, ενός Ευρωπαϊκού δείκτη καινοτομίας και ψηφιακής οικονομίας, δείχνει τη δυσκολία στην αξιοποίηση της ερευνητικής δραστηριότητας για την παραγωγή καινοτομίας, την πρόσβαση σε δεδομένα, την έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού και τις υποδομές.
Παρά τις προκλήσεις, οι ομιλητές τόνισαν τις μεγάλες ευκαιρίες που παρουσιάζονται για την Ευρώπη και την Ελλάδα στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης. Τα AI Factories θεωρούνται καταλύτες που μπορούν να επιταχύνουν την καινοτομία, να προωθήσουν τον ψηφιακό μετασχηματισμό και να δημιουργήσουν νέες ευκαιρίες ανάπτυξης.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο ελληνικό AI Factory, με την ονομασία “Φάρος”. Ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, παρουσίασε το όραμα για τον “Φάρο” και τον ρόλο του στην εθνική στρατηγική για την τεχνητή νοημοσύνη.
Ο Υπουργός διευκρίνισε ότι τα AI Factories δεν είναι παραδοσιακά εργοστάσια, αλλά φυσικοί και ψηφιακοί χώροι που συγκεντρώνουν υπολογιστική ισχύ, δεδομένα και ταλέντο. Τόνισε τη σημασία της ψήφισης του νόμου για τη διακυβέρνηση δεδομένων (Data Governance Act), ο οποίος θα διευκολύνει την πρόσβαση των επιχειρήσεων και των ερευνητών σε ανώνυμα δεδομένα.
Ο “Φάρος” στοχεύει να υποστηρίξει την ανάπτυξη εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης σε τρεις κύριους θεματικούς τομείς: υγεία, βιώσιμες τεχνολογίες (ενέργεια, περιβάλλον, κλιματική αλλαγή) και γλώσσα και πολιτισμός.
Ο Μιχάλης Κασιμιώτης, Managing Director Ελλάδας και Κύπρου από την Hewlett Packard Enterprise (HPE) παρουσίασε τον υπερυπολογιστή “Δαίδαλος”, ο οποίος θα αποτελέσει την υπολογιστική υποδομή του ελληνικού AI Factory.
Ο κ. Κασιμιώτης τόνισε τις υψηλές επιδόσεις, την ενεργειακή αποδοτικότητα και τις καινοτόμες τεχνολογίες του “Δαίδαλου”, ο οποίος αναμένεται να καταταγεί πολύ υψηλά στις παγκόσμιες λίστες υπερυπολογιστών.
Ο Ανδρέας Σταυρόπουλος, μέλος της Επιτροπής για την Τεχνητή Νοημοσύνη, μίλησε για τη σημασία της δημιουργίας ενός δυναμικού οικοσυστήματος καινοτομίας γύρω από το ελληνικό AI Factory. Τόνισε ότι η επιτυχία του “Φάρου” εξαρτάται από τη συνεργασία μεταξύ πανεπιστημίων, ερευνητικών κέντρων, επιχειρήσεων, επενδυτών και της ελληνικής διασποράς. Ο κ. Σταυρόπουλος υπογράμμισε την ανάγκη να σπάσουν τα “σιλό” και να υιοθετηθεί μια κουλτούρα συνεργασίας και αμοιβαίας υποστήριξης, όπου η επιτυχία του ενός θα συμβάλλει στην επιτυχία του συνόλου.
Ένα σημαντικό θέμα που αναδείχθηκε κατά τη διάρκεια της συζήτησης ήταν η πρόσβαση σε δεδομένα, η οποία θεωρείται απαραίτητη για την ανάπτυξη εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης.
Ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης κος Δημήτρης Παπαστεργίου αναφέρθηκε στη νομοθεσία για τη διακυβέρνηση δεδομένων και στην πρωτοβουλία για έναν κοινό ευρωπαϊκό χώρο δεδομένων υγείας, οι οποίες αναμένεται να διευκολύνουν την πρόσβαση των ερευνητών και των επιχειρήσεων σε ανώνυμα δεδομένα.
Ένα άλλο σημαντικό ζήτημα είναι η συνδεσιμότητα, καθώς η μεταφορά μεγάλων συνόλων δεδομένων αποτελεί πρόκληση. Ο Υπουργός διαβεβαίωσε ότι η «Ελλάδα μετατρέπεται σε ένα σημαντικό κέντρο δεδομένων, με την έλευση πολλών υποθαλάσσιων καλωδίων, γεγονός που θα βελτιώσει την πρόσβαση και τη διαθεσιμότητα των δεδομένων».
Οι ομιλητές συμφώνησαν ότι η πρωτοβουλία των AI Factories βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σημείο και ότι η επιτυχία της εξαρτάται από τη συνεχή συνεργασία, τις επενδύσεις και την αποτελεσματική αντιμετώπιση των προκλήσεων.
Ο Χρήστος Ταραντίλης Partner της EY τόνισε τη σημασία της συνεχούς βελτίωσης των δεξιοτήτων (reskilling και upskilling) του εργατικού δυναμικού για την αξιοποίηση των ευκαιριών που προσφέρει η τεχνητή νοημοσύνη. Πρότεινε τη χρήση της ίδιας της τεχνητής νοημοσύνης για την ανάπτυξη εξατομικευμένων προγραμμάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης.
Τέλος, οι ομιλητές εξέφρασαν την αισιοδοξία τους για το μέλλον της πρωτοβουλίας και για τη δυνατότητα των AI Factories να καταλύσουν την καινοτομία και την ανάπτυξη στην Ευρώπη και την Ελλάδα.
Το συνέδριο ολοκληρώθηκε με την προσδοκία ότι το επόμενο συνέδριο θα πραγματοποιηθεί με τον υπερυπολογιστή “Δαίδαλος” σε λειτουργία και το ελληνικό AI Factory “Φάρος” να έχει αρχίσει να αποφέρει τα πρώτα του αποτελέσματα.
