Οι ηγέτες της Γροιλανδίας επέκριναν την επικείμενη επίσκεψη αμερικανικής αντιπροσωπείας στην ημιαυτόνομη περιοχή της Δανίας την προσάρτηση της οποίας από τις ΗΠΑ έχει προτείνει ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ.
Της αντιπροσωπείας, η οποία θα επισκεφθεί μια αμερικανική στρατιωτική βάση και θα παρακολουθήσει έναν αγώνα με σκύλους έλκηθρου, θα ηγείται η Ούσα Βανς, σύζυγος του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς, και θα περιλαμβάνει τον σύμβουλο ασφαλείας του Λευκού Οίκου Μάικ Γουόλτς και τον υπουργό Ενέργειας Κρις Ράιτ.
Ο απερχόμενος πρωθυπουργός της Γροιλανδίας Μούτε Έγκεντε αποκάλεσε «πρόκληση» την επίσκεψη και δήλωσε πως η υπηρεσιακή κυβέρνησή του δεν πρόκειται να συναντηθεί με την αντιπροσωπεία.
«Πρόκληση εν μέσω προσπαθειών σχηματισμού κυβέρνησης»
«Μέχρι πρόσφατα, μπορούσαμε να εμπιστευθούμε τους Αμερικανούς, που ήταν σύμμαχοι και φίλοι μας, και με τους οποίους απολαμβάναμε να συνεργαζόμαστε, όμως η εποχή αυτή έχει παρέλθει», δήλωσε ο Έγκεντε στην τοπική εφημερίδα Sermitsiaq.
Η κυβέρνηση της Γροιλανδίας, η Naalakkersuisut, είναι τώρα υπηρεσιακή καθώς οι εκλογές της 11ης Μαρτίου ανέδειξαν πρώτη δύναμη τους Δημοκράτες, ένα φιλικό προς τις επιχειρήσεις κόμμα που τάσσεται υπέρ μια αργής προσέγγισης στην ανεξαρτησία από τη Δανία.
Ο Γενς-Φρέντερικ Νίλσεν, ο ηγέτης των Δημοκρατών, έκανε έκκληση για πολιτική ενότητα και είπε πως η επίσκεψη της αμερικανικής αντιπροσωπείας σε περίοδο διεξαγωγής συνομιλιών για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνασπισμού και ενώ την ερχόμενη εβδομάδα πραγματοποιούνται δημοτικές εκλογές, «δείχνει γι΄άλλη μια φορά έλλειψη σεβασμού για τον λαό της Γροιλανδίας».
Ο Γουόλτς και ο Ράιτ σχεδιάζουν να επισκεφθούν τη διαστημική βάση Pituffik, τη στρατιωτική βάση των ΗΠΑ στη Γροιλανδία. Ο Λευκός Οίκος δήλωσε πως θα ενημερωθούν από μέλη των δυνάμεων των ΗΠΑ που υπηρετούν εκεί.
Στη συνέχεια θα επισκεφθούν μαζί με τη Βανς ιστορικές τοποθεσίες και θα παρακολουθήσουν τον εθνικό αγώνα σκύλων έλκυθρου.
Ο Μπράιαν Χιουζ, εκπρόσωπος του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας του Λευκού Οίκου, δήλωσε πως η αμερικανική ομάδα είναι «πεπεισμένη πως η επίσκεψη αυτή είναι μια ευκαιρία οικοδόμησης πάνω σε συμπράξεις που σέβονται την αυτοδιάθεση της Γροιλανδίας και προωθούν την οικονομική συνεργασία».
«Είναι μια επίσκεψη για να μάθουμε για τη Γροιλανδία, τον πολιτισμό, την ιστορία και τον λαό της και για να παρακολουθήσουμε έναν αγώνα σκύλων έλκυθρου στην οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι υπερήφανος χορηγός», είπε ο Χιουζ.
Συνεργασία στη βάση «των θεμελιωδών κανόνων κυριαρχίας»
Ο Τραμπ κατέστησε την προσάρτηση της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ σημαντικό θέμα προς συζήτηση αφότου ανέλαβε καθήκοντα για δεύτερη θητεία στις 20 Ιανουαρίου. Η στρατηγική θέση της Γροιλανδίας και οι πλούσιοι μεταλλευτικοί πόροι της θα μπορούσαν να οφελήσουν τις ΗΠΑ. Βρίσκεται κατά μήκος της συντομότερης διαδρομής από την Ευρώπη στη Βόρεια Αμερική, που είναι κρίσιμης σημασίας για το σύστημα προειδοποίησης βαλλιστικών πυραύλων των ΗΠΑ.
Οι κυβερνήσεις της Γροιλανδίας αλλά και της Δανίας έχουν εκφράσει την εναντίωσή τους στην κίνηση αυτή.
Η πρωθυπουργός της Δανίας Μέτε Φρεντέρικσεν ανέφερε σε γραπτή δήλωση ως αντίδραση στην είδηση για την επίσκεψη πως “είναι κάτι που λαμβάνουμε σοβαρά υπόψη”. Είπε πως η Δανία θέλει να συνεργαστεί με τις ΗΠΑ, αλλά θα πρέπει να είναι μια συνεργασία στη βάση «των θεμελιωδών κανόνων κυριαρχίας».
Πρόσθεσε πως ο διάλογος με τις ΗΠΑ σχετικά με τη Γροιλανδία θα λάβει χώρα σε στενό συντονισμό με την κυβέρνηση της Δανίας και τη μελλοντική κυβέρνηση της Γροιλανδίας.
