Μια αναλυτική ανάγνωση των μέτρων της ΔΕΘ αποκαλύπτει ότι πίσω από τις κεντρικές εξαγγελίες βρίσκονται παρεμβάσεις που αλλάζουν ουσιαστικά τον φορολογικό λογαριασμό για τους ελεύθερους επαγγελματίες, αλλά και για ειδικές ομάδες φορολογουμένων που μέχρι τώρα επιβαρύνονταν από στρεβλώσεις του συστήματος.
Η μεγαλύτερη αλλαγή της ΔΕΘ για τους ελεύθερους επαγγελματίες βρίσκεται στα τεκμήρια, καθώς η νέα ρύθμιση δεν περιορίζεται σε μία οριακή προσαρμογή του συστήματος, αλλά αφαιρεί δύο από τους βασικούς μηχανισμούς που μπορούσαν να ανεβάσουν σημαντικά το ελάχιστο φορολογητέο εισόδημα. Στην πράξη, μάλιστα, τα κριτήρια που τίθενται εκτιμάται ότι καλύπτουν πάνω από το 90% των επαγγελματιών.
Από τα εισοδήματα του 2026 καταργούνται για τους συνεπείς η προσαύξηση που συνδεόταν με το 10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας και εκείνη που προέκυπτε από τη διαφορά του τζίρου μιας επιχείρησης σε σχέση με τον μέσο τζίρο του αντίστοιχου ΚΑΔ. Παραμένει ως βάση αναφοράς ο κατώτατος μισθός μαζί με τις τριετίες.
Η αλλαγή έχει ιδιαίτερη σημασία για επιχειρήσεις που απασχολούν προσωπικό ή εμφανίζουν υψηλότερο τζίρο χωρίς αυτό να σημαίνει αντίστοιχη αύξηση του καθαρού εισοδήματός τους.
Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα επιχείρησης καφέ με 15 χρόνια λειτουργίας, πέντε εργαζομένους και ετήσια μισθοδοσία 105.000 ευρώ. Με το σημερινό σύστημα το τεκμαρτό εισόδημα φθάνει τα 27.244 ευρώ και ο φόρος τα 4.783 ευρώ. Με τη νέα ρύθμιση, η φορολογητέα βάση περιορίζεται στα 16.744 ευρώ και ο φόρος στα 2.249 ευρώ, δηλαδή προκύπτει ετήσιο όφελος 2.534 ευρώ και μείωση της επιβάρυνσης κατά περίπου 53%.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Το τεκμήριο με βάση το ποσοστό ιδιοκτησίας του ταξί
Μια από τις πιο χαρακτηριστικές διορθώσεις αφορά τους ιδιοκτήτες ταξί.
Το τεκμήριο θα υπολογίζεται πλέον ανάλογα με το πραγματικό ποσοστό ιδιοκτησίας του οχήματος. Έτσι, επαγγελματίας που κατέχει το 50% ενός ταξί θα επιβαρύνεται με το 50% του αντίστοιχου τεκμηρίου και όχι σαν να εκμεταλλεύεται ολόκληρο το όχημα.
Παράλληλα, εξαιρούνται από το τεκμαρτό εισόδημα ανήλικοι έως 18 ετών που έχουν αποκτήσει άδεια ταξί μέσω κληρονομικής διαδοχής, συνήθως έπειτα από τον θάνατο γονέα.
Στις παρεμβάσεις για τις ατομικές επιχειρήσεις προστίθεται και η μείωση της προκαταβολής φόρου από το 55% στο 50% από το φορολογικό έτος 2027, ενώ για οικισμούς έως 2.000 κατοίκους το τεκμήριο περιορίζεται κατά 50%.
Μηδενικός φόρος για αγρότες έως 20.000 ευρώ
Από τις σημαντικότερες αλλαγές του πακέτου είναι και ο μηδενισμός του φορολογικού συντελεστή για εισόδημα έως 20.000 ευρώ στους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες.
Το μέτρο αφορά 47.091 αγρότες που θα δουν άμεση μείωση φόρου, ενώ το αφορολόγητο για αγρότη χωρίς παιδιά αυξάνεται από τα 8.633 στα 22.204 ευρώ.
Για αγρότη χωρίς παιδιά με εισόδημα 15.000 ευρώ, για παράδειγμα, ο φόρος των 1.183 ευρώ μηδενίζεται. Το μέγιστο ετήσιο όφελος από τη νέα κλίμακα μπορεί να φθάσει τα 2.900 ευρώ.
Οι τρίτεκνοι στους μεγάλους κερδισμένους
Αντίστοιχα, μηδενικός γίνεται ο φορολογικός συντελεστής για τα πρώτα 20.000 ευρώ εισοδήματος των τρίτεκνων.
Η αλλαγή αγγίζει 86.927 φορολογουμένους, μεταξύ των οποίων 33.894 ελεύθεροι επαγγελματίες. Το αφορολόγητο ανεβαίνει από τα 14.364 στα 25.364 ευρώ, ενώ το όφελος δεν περιορίζεται σε όσους έχουν εισόδημα έως 20.000 ευρώ, καθώς ο μηδενικός συντελεστής εφαρμόζεται στο πρώτο τμήμα του εισοδήματος και για υψηλότερες αποδοχές.
Ένας τρίτεκνος με ετήσιο εισόδημα 30.000 ευρώ, για παράδειγμα, υπολογίζεται ότι θα έχει ελάφρυνση 1.800 ευρώ τον χρόνο.
Το πακέτο ανοίγει και για τις επιχειρήσεις
Οι φορολογικές αλλαγές δεν σταματούν στις ατομικές επιχειρήσεις. Από το 2027 ξεκινά η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα στην Περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη, το 2028 το τέλος μειώνεται κατά 50% στην Αττική και από το 2029 καταργείται σε ολόκληρη τη χώρα.
Από το 2028 αρχίζει παράλληλα η σταδιακή αποκλιμάκωση της προκαταβολής φόρου των επιχειρήσεων από το σημερινό 80%, με τελικό στόχο το 50%, ενώ από την 1η Ιανουαρίου 2027 οι επενδύσεις σε νέο μηχανολογικό εξοπλισμό θα αποσβένονται σε έξι αντί για δέκα χρόνια.
Στο ίδιο πλέγμα εντάσσονται δύο νέα χρηματοδοτικά εργαλεία της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας. Με αρχικό κεφάλαιο 1,5 δισ. ευρώ από τα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης και μέσω τραπεζικής μόχλευσης, ο στόχος είναι να κινητοποιηθούν συνολικά 5 δισ. ευρώ για επενδύσεις και κεφάλαιο κίνησης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
