Θεαματική αύξηση των ελέγχων στις μισθωμένες παραλίες της Εταιρείας Ακινήτων Δημοσίου (ΕΤΑΔ) και, την ίδια στιγμή, εντυπωσιακή κάμψη στις καταγγελίες για αυθαίρετες καταλήψεις δείχνουν τα πιο πρόσφατα στοιχεία. Η αλλαγή δεν είναι τυχαία: η αξιοποίηση drones, δορυφορικών εικόνων, Γεωγραφικών Πληροφοριακών Συστημάτων (GIS) και ψηφιακών εφαρμογών πεδίου μεταμορφώνει τον τρόπο με τον οποίο εποπτεύεται η δημόσια περιουσία. Στην καρδιά αυτής της νέας προσέγγισης βρίσκεται και το MyCoast, που λειτουργεί ως επιταχυντής διαφάνειας και αποτελεσματικότητας, μειώνοντας τα «τυφλά σημεία» στους ελέγχους και κάνοντας πιο εύκολη την τεκμηρίωση των παραβάσεων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσίευσε η Καθημερινή, μέσα σε έναν χρόνο οι αυτοψίες αυξήθηκαν κατά 190%: από 348 το 2024, έφτασαν τις 1.009 το 2025. Παράλληλα, οι αναφορές πολιτών για παραβάσεις κατέρρευσαν από 907 το 2024 σε μόλις 94 το 2026. Το μήνυμα είναι σαφές: όταν οι έλεγχοι γίνονται συστηματικοί, στοχευμένοι και τεχνολογικά υποστηριζόμενοι, η παραβατικότητα περιορίζεται και η ανάγκη για καταγγελίες μειώνεται.
MyCoast: ο καταλύτης για πιο «έξυπνους» ελέγχους στις παραλίες
Το MyCoast δεν είναι απλώς μια ακόμη εφαρμογή. Στην πράξη, αποτελεί ένα ψηφιακό εργαλείο που βοηθά στον έγκαιρο εντοπισμό πιθανών παραβάσεων, στη διασταύρωση πληροφοριών και στην καλύτερη οργάνωση των αυτοψιών. Όταν οι πολίτες έχουν έναν ξεκάθαρο τρόπο να αναφέρουν προβλήματα και οι αρμόδιοι μπορούν να βλέπουν συγκεντρωμένα δεδομένα, φωτογραφίες, γεωγραφική θέση και ιστορικό ελέγχων, η διαδικασία γίνεται πιο γρήγορη και πιο αξιόπιστη.
Αυτή η ψηφιακή «ομπρέλα» λειτουργεί αποτρεπτικά: οι μισθωτές γνωρίζουν ότι ο έλεγχος δεν εξαρτάται μόνο από το αν θα περάσει κλιμάκιο την κατάλληλη στιγμή, αλλά και από το αν τα δεδομένα (δορυφορικά, χαρτογραφικά και επιτόπια) θα αποτυπώσουν αποκλίσεις από τους όρους της μίσθωσης. Με άλλα λόγια, το MyCoast συμβάλλει στη μετάβαση από την αποσπασματική επιτήρηση σε ένα μοντέλο συνεχούς εικόνας και τεκμηρίωσης.
Νέο επιχειρησιακό μοντέλο: από τις μεμονωμένες αυτοψίες στην ολοκληρωμένη εποπτεία
Πίσω από τα νούμερα βρίσκεται ένα νέο επιχειρησιακό μοντέλο ελέγχων που εφαρμόζει η ΕΤΑΔ. Το μοντέλο συνδυάζει:
– επιτόπιες αυτοψίες, για άμεση εικόνα στο πεδίο,
– δορυφορικές απεικονίσεις, για γρήγορη επισκόπηση και σύγκριση στον χρόνο,
– GIS, για ακριβή χαρτογράφηση και συσχέτιση δεδομένων,
– πτήσεις drones, για στοχευμένη παρατήρηση σε δύσκολα σημεία ή σε περιπτώσεις που απαιτείται λεπτομερής τεκμηρίωση,
– εφαρμογές πεδίου, ώστε τα κλιμάκια να καταγράφουν ευρήματα σε πραγματικό χρόνο.
Στόχος είναι διπλός: αφενός η άμεση διαπίστωση παραβάσεων των όρων μίσθωσης στις οργανωμένες παραλίες, αφετέρου η ουσιαστική προστασία της δημόσιας περιουσίας χωρίς καθυστερήσεις, ασάφειες ή περιθώρια αμφισβήτησης.
Τα στοιχεία που δείχνουν την αλλαγή: άνοδος ελέγχων, πτώση καταγγελιών
Η στροφή προς τις τηλεπισκοπικές μεθόδους αποτυπώνεται καθαρά στη σύνθεση των ελέγχων. Το 2024 πραγματοποιήθηκαν συνολικά 348 αυτοψίες. Από αυτές, οι 308 ήταν επιτόπιες, ενώ μόλις οι 40 βασίστηκαν σε δορυφορικές εικόνες, χωρίς χρήση drones. Το μοντέλο τότε ήταν πιο «κλασικό»: περισσότερη φυσική παρουσία, λιγότερη τεχνολογική υποστήριξη.
Το 2025, όμως, το τοπίο άλλαξε ριζικά. Οι συνολικοί έλεγχοι εκτινάχθηκαν στους 1.009. Οι δορυφορικές αυτοψίες αυξήθηκαν στις 470, οι επιτόπιες έφτασαν τις 499 και, για πρώτη φορά, πραγματοποιήθηκαν 40 στοχευμένες πτήσεις drones. Η εικόνα που προκύπτει είναι ενός πιο ισορροπημένου και αποδοτικού μοντέλου, όπου το πεδίο και η τεχνολογία λειτουργούν συμπληρωματικά.
Για το 2026, οι έλεγχοι ξεκίνησαν ήδη από την έναρξη της τουριστικής περιόδου, με τις εκτιμήσεις να αναφέρουν ότι ο συνολικός αριθμός των αυτοψιών θα ξεπεράσει τις 1.200. Αυτή η πρόβλεψη δείχνει ότι η ενισχυμένη ελεγκτική λειτουργία δεν ήταν συγκυριακή, αλλά αποκτά μόνιμα χαρακτηριστικά.
Τι συμβαίνει όταν εντοπίζεται παράβαση
Η διαδικασία που ακολουθείται, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, είναι κλιμακωτή αλλά άμεση. Σε κάθε περίπτωση όπου διαπιστώνεται παράβαση των όρων μίσθωσης, αποστέλλεται σύσταση συμμόρφωσης προς τον μισθωτή. Αν δεν υπάρξει συμμόρφωση εντός των προβλεπόμενων ορίων, οι υποθέσεις διαβιβάζονται στις αρμόδιες αρχές για την επιβολή κυρώσεων.
Αυτή η αλληλουχία ενεργειών είναι κρίσιμη, γιατί μετατρέπει τον έλεγχο από απλή καταγραφή σε μηχανισμό διόρθωσης. Και όσο πιο γρήγορα τεκμηριώνεται μια παράβαση (με εικόνες, γεωχωρικά δεδομένα και καταγραφές πεδίου), τόσο δυσκολότερο γίνεται να παραταθεί ή να «θολώσει» η διαδικασία.
