Την ιδρυτική διακήρυξη του νέου πολιτικού φορέα με την ονομασία «ΕΛΑΣ – Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη» παρουσίασε στο Θησείο ο Αλέξης Τσίπρας, περιγράφοντας την πρωτοβουλία ως «το πρώτο βήμα για μια νέα κοινωνική πλειοψηφία» και αποτυπώνοντας, όπως είπε, μια «Πυξίδα για τη Νέα Ελλάδα». Μετά την προβολή του promo βίντεο του κόμματος και στο τέλος της διαδικασίας, ο κ. Τσίπρας έλαβε ένα χαρτάκι από ένα μικρό κοριτσάκι ντυμένο στα λευκά.
Στην εισαγωγή της ομιλίας του, ο Αλέξης Τσίπρας έθεσε ως αφετηρία το αίτημα που, όπως ανέφερε, του μετέφεραν πολίτες το προηγούμενο διάστημα. «Η μεγάλη μέρα έφτασε. Η αναμονή τελείωσε. Εδώ και καιρό χιλιάδες άνθρωποι σε κάθε γωνιά της Ελλάδας μας έλεγαν το ίδιο πράγμα: “Κάντε κάτι”! “Προχωρήστε”! “Βγείτε μπροστά να πιστέψουμε ξανά ότι κάτι μπορεί να αλλάξει” “Μην αφήνετε τη χώρα να βυθιστεί κι άλλο”. “Ανακοίνωσέ το επιτέλους”!», είπε, για να προσθέσει: «Σήμερα είμαστε εδώ γιατί αποφασίσαμε να ανταποκριθούμε σε αυτό το κάλεσμα. Όχι από κάποια φιλοδοξία. Αλλά γιατί δεν γίνεται να παρακολουθούμε αμέτοχοι μια κοινωνία να ασφυκτιά».
Ο πρώην πρωθυπουργός ανέφερε ότι ο στόχος, όπως τον περιέγραψε, δεν εξαντλείται σε εναλλαγή εξουσίας. «Σήμερα αποχαιρετούμε την απογοήτευση. Την αδράνεια και την αποχή. Το στερεότυπο ότι τίποτε δεν αλλάζει σε αυτή τη χώρα. Σήμερα γεννιέται μια νέα πολιτική δύναμη με στόχο όχι μόνο την πολιτική αλλαγή αλλά και την αλλαγή πολιτικής», είπε, συνοψίζοντας το κεντρικό στίγμα με τη διατύπωση: «Δεν πάμε μόνο για πολιτική αλλαγή, πάμε για αλλαγή πολιτικής».
Σημαντικό μέρος της τοποθέτησης αφορούσε τη διεθνή συγκυρία και τις εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή. «Δεν κάνουμε τσιμουδιά όσο πέφτουνε κορμιά στην Ουκρανία. Δεν σωπαίνουμε μπροστά στη γενοκτονία των Παλαιστινίων στη Γάζα από την κυβέρνηση Νετανιάχου. Δεν μπορούμε να δεχτούμε τους βομβαρδισμούς του Ισραήλ στον Λίβανο και την επιβολή διά της βίας των δικών του όρων σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή», είπε.
Στο εσωτερικό μέτωπο, ο Αλέξης Τσίπρας υποστήριξε ότι η χώρα «ολοένα οπισθοχωρεί και αποκλίνει από αυτό που ονομάστηκε ευρωπαϊκό κεκτημένο», αναφερόμενος, μεταξύ άλλων, σε «υποκλοπές», «διαφθορά», «Τέμπη», «συγκάλυψη» και «περιφρόνηση του κράτους δικαίου», καθώς και σε «χειραγώγηση των θεσμών και της Δικαιοσύνης». Στην ίδια ενότητα έκανε λόγο για «διεθνή εξευτελισμό με τον ΟΠΕΚΕΠΕ» και για «έκπτωση της πατρίδας μας σε τακτικό πελάτη των ευρωπαϊκών δικαστηρίων», ενώ συνέδεσε τα παραπάνω με «καταστροφή της εμπιστοσύνης και της κοινωνικής συνοχής». «Όσο κι αν προσπαθούν να μας πείσουν δεν είναι ούτε κανονικότητα ούτε σταθερότητα», πρόσθεσε, αποδίδοντας τα φαινόμενα αυτά «στο ύφος αλλά και το ήθος, της σημερινής διακυβέρνησης».
Ο κ. Τσίπρας παρουσίασε την κοινωνική και οικονομική κατάσταση με έμφαση στις ανισότητες, στη λειτουργία της αγοράς εργασίας και στο ζήτημα της στέγης. Αναφέρθηκε σε «αγορά χωρίς κανόνες και ουσιαστικές εγγυήσεις για τους εργαζόμενους», σε «εξαντλητικά ωράρια», «ελαστικές σχέσεις εργασίας» και «ανεπαρκείς κανόνες ασφάλειας», ενώ παρέπεμψε σε προβληματισμούς που, όπως είπε, άκουσε σε περιοδείες του. Για τη στέγη, είπε ότι «το τελευταίο καταφύγιο κάθε οικογένειας έχει γίνει μακρινό και απλησίαστο όνειρο», κάνοντας λόγο για «όργιο κερδοσκοπίας στις τιμές αγοράς και στα ενοίκια» και για δυσκολίες που, όπως υποστήριξε, επηρεάζουν νέους ανθρώπους και οικογένειες, σε συνθήκες όπου «το δημογραφικό πρόβλημα αποτελεί υπαρξιακή απειλή για τη χώρα μας».
Στο ίδιο πλαίσιο, υποστήριξε ότι «το κράτος έχει πέσει στα χέρια μιας κάστας που το αντιμετωπίζει σαν λάφυρο», αναφερόμενος σε «ευρωπαϊκά κονδύλια» και σε «πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης», καθώς και σε «δισεκατομμύρια από την υπερφορολόγηση των πολλών». Επίσης, έκανε αναφορά σε «εξωθεσμικά κέντρα συμφερόντων» που, κατά τη διατύπωσή του, «επηρεάζουν ή και ελέγχουν ακόμα πολιτικά κόμματα και κυβερνήσεις». Στο κομματικό πεδίο, συνέδεσε την «κρίση εμπιστοσύνης» με «τα δύο παλιά κόμματα της Μεταπολίτευσης τη ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ», αναφερόμενος και στα οικονομικά τους, λέγοντας ότι «τα χρέη και των δύο ξεπερνούν το ένα δισεκατομμύριο ευρώ».
Περνώντας στη νέα ιδρυτική διακήρυξη, ο Αλέξης Τσίπρας την περιέγραψε ως «η δική μας Πυξίδα για τη Νέα Ελλάδα», μιλώντας για «ένα δημοκρατικό σχέδιο για τον 21ο αιώνα», «την Ηθική Επανάσταση» και «έναν νέο πατριωτισμό που συνδέεται άρρηκτα με την Κοινωνική Δικαιοσύνη». Ανέπτυξε επίσης το σχήμα «δημοκρατία και δικαιοσύνη», λέγοντας: «η δημοκρατία εκφυλίζεται χωρίς δικαιοσύνη. Και η δικαιοσύνη πραγματώνεται μόνο με δημοκρατία», και πρόσθεσε ότι η χώρα χρειάζεται «ένα σοκ εντιμότητας και δημοκρατίας. Μια Νέα Μεταπολίτευση».
Ο πρώην πρωθυπουργός παρουσίασε ως κεντρικό κορμό της ιδρυτικής διακήρυξης «7 βασικές Δεσμεύσεις». Όπως είπε: «Πρώτον: Δεσμευόμαστε για Ζωή με Αξιοπρέπεια. Δεύτερον: Δεσμευόμαστε για ισχυρή Δημοκρατία χωρίς Ασυλίες. Για διαφάνεια και έλεγχο σε κάθε επίπεδο της εξουσίας και του δημόσιου χρήματος. Τρίτον: Δεσμευόμαστε για μια ισχυρή Οικονομία Δίκαιης Ανάπτυξης και Αξιοπρέπειας. Για αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου με έμφαση στην αγροτική παραγωγή και τη μεταποίηση. Τέταρτον: Δεσμευόμαστε για Κοινωνικό Κράτος Δικαιωμάτων απέναντι στη κερδοσκοπία… Πέμπτον: Δεσμευόμαστε για μια Ανθεκτική Ελλάδα σε έναν Κόσμο Διαρκών Κρίσεων… Έκτον: Δεσμευόμαστε για Ψηφιακή Δημοκρατία και Κυριαρχία… Έβδομον: Δεσμευόμαστε για μια Ισχυρή Ελλάδα που Θωρακίζει τα Δικαιώματά της και Χτίζει Γέφυρες Ειρήνης…».
Στην καταληκτική του τοποθέτηση, ο Αλέξης Τσίπρας μίλησε για «μια νέα συλλογική προσπάθεια» και για «τη δημιουργία μιας μεγάλης Προοδευτικής Συμπαράταξης», περιγράφοντας ως στόχο «τη σύγκλιση των τριών ιστορικών ρευμάτων του προοδευτικού χώρου»: «Της Ριζοσπαστικής Αριστεράς, της Σοσιαλδημοκρατίας, και της Πολιτικής Οικολογίας». Παράλληλα, κάλεσε «όλες τις Ελληνίδες και όλους τους Έλληνες να υπογράψουν τη Διακήρυξή μας», απευθυνόμενος «στον κόσμο της Αριστεράς της Δημοκρατίας και της Προόδου», αλλά και σε πολίτες «που δεν εντάχθηκαν ποτέ μέχρι σήμερα σε κόμματα». Στο ιστορικό και πολιτικό πλαίσιο που έθεσε, έκανε αναφορές σε «μεγάλες προοδευτικές πολιτικές και εθνικές παραδόσεις» και στην «κληρονομιά» ρευμάτων και σχημάτων όπως «του ΕΑΜ, της Εθνικής Αντίστασης, της ΕΔΑ… του ΠΑΣΟΚ… του ΣΥΡΙΖΑ, της Πρώτης Φοράς Αριστερά».
