Σε πλήρη κινητοποίηση βρίσκεται ο ΕΛΓΑ μετά τις σφοδρές χαλαζοπτώσεις της Παρασκευής, που έπληξαν εκτεταμένες αγροτικές περιοχές στη Θεσσαλία και τη Στερεά Ελλάδα, αφήνοντας πίσω τους σοβαρές ζημιές σε καλλιέργειες και έντονη ανησυχία στους παραγωγούς. Στο επίκεντρο βρίσκεται ο ΕΛΓΑ, ο οποίος ήδη έχει ξεκινήσει τις πρώτες αυτοψίες και την οριοθέτηση των πληγεισών εκτάσεων, ενώ παράλληλα προωθείται κυβερνητική νομοθετική ρύθμιση που στοχεύει σε αποζημίωση στο 100% της ασφαλιζόμενης αξίας της παραγωγής και σε ταχύτερες πληρωμές. Πρόκειται για ένα μοντέλο που παραπέμπει άμεσα στην εμπειρία και την πρακτική που ακολουθήθηκε μετά τις καταστροφικές κακοκαιρίες Daniel και Elias το 2023.
Σύμφωνα με το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, με πρωτοβουλία του αντιπροέδρου της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη, του υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μαργαρίτη Σχοινά, του υφυπουργού Γιάννη Ανδριανού και του προέδρου του ΕΛΓΑ Ανδρέα Λυκουρέντζου, οι υπηρεσίες του Οργανισμού κινητοποιήθηκαν άμεσα, ώστε να επισπευστούν όλες οι διαδικασίες: από την αρχική χαρτογράφηση των περιοχών που χτυπήθηκαν από το χαλάζι, μέχρι την καταγραφή των ζημιών και τη συλλογή των απαιτούμενων στοιχείων που θα οδηγήσουν σε τεκμηριωμένες εκτιμήσεις.
ΕΛΓΑ: Αυτοψίες και καταγραφή ζημιών σε Θεσσαλία και Στερεά Ελλάδα
Από το Σάββατο, κλιμάκια και συνεργεία του ΕΛΓΑ πραγματοποίησαν επιτόπιους ελέγχους σε κρίσιμες περιοχές της Στερεάς Ελλάδας, με έμφαση στους δήμους Λαμιέων, Μακρακώμης και Αμφίκλειας-Ελάτειας. Εκεί καταγράφηκαν εκτεταμένες ζημιές σε δενδρώδεις καλλιέργειες, αμπελώνες και κηπευτικά, αλλά και σε αροτραίες καλλιέργειες μεγάλης οικονομικής σημασίας, όπως μηδική, αραβόσιτος, βαμβάκι, βιομηχανική τομάτα, καπνός και κρεμμύδια. Για πολλές εκμεταλλεύσεις, το χαλάζι δεν προκάλεσε απλώς «μείωση παραγωγής», αλλά και τραυματισμούς φυτικού κεφαλαίου που επηρεάζουν την εμπορευσιμότητα, την ποιότητα και, σε ορισμένες περιπτώσεις, τη συνολική βιωσιμότητα της φετινής χρονιάς.
Παράλληλα, συνεργεία του ΕΛΓΑ βρέθηκαν στη Θεσσαλία, στις περιοχές των δήμων Τυρνάβου και Ελασσόνας, όπου οι ζημιές χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα σοβαρές κυρίως σε αχλαδιές, ροδακινιές, νεκταρινιές, αμυγδαλιές και αμπελώνες. Σημαντικές απώλειες καταγράφηκαν επίσης σε αραβόσιτο, μηδική και καπνό, καλλιέργειες που αποτελούν βασικό πυλώνα εισοδήματος για πολλές τοπικές κοινότητες.
Οι αυτοψίες συνεχίζονται με εντατικούς ρυθμούς. Τη Δευτέρα 27 Ιουλίου, το πρόγραμμα των ελέγχων επεκτείνεται στη Βοιωτία, με επισκέψεις στον Δήμο Ορχομενού, καθώς και σε κοινότητες του Δήμου Κιλελέρ. Επίσης, στην ατζέντα περιλαμβάνεται η Βόρεια Εύβοια, όπου οι γεωπόνοι του ΕΛΓΑ θα προχωρήσουν στην οριοθέτηση των πληγεισών εκτάσεων, συμπεριλαμβανομένων και των συκεώνων.
Από τη Δευτέρα οι δηλώσεις ζημιών – Τι πρέπει να γνωρίζουν οι παραγωγοί
Τη Δευτέρα ανοίγει και επίσημα η διαδικασία υποβολής δηλώσεων ζημιών στα αρμόδια υποκαταστήματα του ΕΛΓΑ. Οι πληγέντες παραγωγοί θα έχουν τη δυνατότητα να καταθέσουν τις δηλώσεις τους έως τις 10 Αυγούστου 2026, σύμφωνα με όσα προβλέπει η ισχύουσα νομοθεσία και τις σχετικές προθεσμίες.
Ιδιαίτερη σημασία έχει και η διευκρίνιση που αφορά το ΟΣΔΕ, καθώς οι δηλώσεις του 2026 δεν έχουν ολοκληρωθεί. Ο ΕΛΓΑ γνωστοποίησε ότι για τις δενδρώδεις καλλιέργειες θα αξιοποιηθούν τα στοιχεία των δηλώσεων ΟΣΔΕ του 2025, ώστε να μην καθυστερήσει το διοικητικό σκέλος της διαδικασίας. Για τις ετήσιες καλλιέργειες, θα χρησιμοποιηθούν οι δηλώσεις ΟΣΔΕ του 2026 μόλις ολοκληρωθεί η υποβολή τους. Με αυτόν τον τρόπο, ο ΕΛΓΑ επιχειρεί να «κλειδώσει» δεδομένα και να αποφύγει εμπλοκές που συχνά οδηγούν σε καθυστερήσεις.
Νομοθετική ρύθμιση για αποζημίωση στο 100% και πιο γρήγορες πληρωμές
Μετά την ολοκλήρωση της καταγραφής και την επεξεργασία των δηλώσεων, ο ΕΛΓΑ θα υπολογίσει το συνολικό ύψος των απαιτούμενων αποζημιώσεων. Παράλληλα, η κυβέρνηση προχωρά στην υποβολή αιτήματος προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την έγκριση ειδικού (ad hoc) προγράμματος, ώστε η δαπάνη να καλυφθεί από τον κρατικό προϋπολογισμό και να επιταχυνθεί η πληρωμή των δικαιούχων.
Στο πλαίσιο αυτό, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μαργαρίτης Σχοινάς αναμένεται να καταθέσει τροπολογία στη Βουλή που θα προβλέπει:
– Αποζημίωση στο 100% της ασφαλιζόμενης αξίας της παραγωγής.
– Κατάργηση του ανώτατου ορίου αποζημίωσης.
– Δυνατότητα καταβολής προκαταβολής έως και 65% της εκτιμώμενης αποζημίωσης.
Η στόχευση είναι ξεκάθαρη: να αποκτήσει ο μηχανισμός αποζημιώσεων μεγαλύτερη ταχύτητα και αποτελεσματικότητα, ώστε οι παραγωγοί να μην μείνουν για μήνες χωρίς ρευστότητα σε μια περίοδο που τα έξοδα (καλλιεργητικές φροντίδες, άρδευση, εργατικά, φυτοπροστασία) «τρέχουν».
Το επόμενο στάδιο μέχρι την τελική πληρωμή
Αφού ολοκληρωθεί η οριοθέτηση των πληγεισών περιοχών, θα ακολουθήσουν οι εξατομικευμένες εκτιμήσεις στα αγροτεμάχια, η σύνταξη πορισμάτων για κάθε παραγωγό και στη συνέχεια η καταβολή των τελικών αποζημιώσεων. Ο ΕΛΓΑ καλείται να λειτουργήσει με αυστηρή τεκμηρίωση αλλά και με ταχύτητα, ώστε οι πληρωμές να ανταποκριθούν στις πραγματικές ανάγκες των εκμεταλλεύσεων που επλήγησαν.
Σε μια συγκυρία όπου τα ακραία καιρικά φαινόμενα γίνονται συχνότερα και εντονότερα, η γρήγορη ενεργοποίηση του ΕΛΓΑ, η έναρξη των αυτοψιών και η προώθηση ρύθμισης για αποζημίωση στο 100% στέλνουν ένα σαφές μήνυμα στήριξης. Το κρίσιμο ζητούμενο πλέον είναι η διαδικασία να προχωρήσει χωρίς καθυστερήσεις, ώστε ο ΕΛΓΑ να μετατρέψει την καταγραφή των ζημιών σε ουσιαστική, έγκαιρη οικονομική ανακούφιση για τους παραγωγούς σε Θεσσαλία και Στερεά Ελλάδα.
