Ένα ιστορικό πουλί επιστρέφει; Η εταιρεία βιοτεχνολογίας Colossal Biosciences, με έδρα το Τέξας, ανακοίνωσε πως σημείωσε ορόσημο στην προσπάθεια επαναφοράς του dodo, ενός γιγάντιου πτηνού χωρίς φτερά που εξαφανίστηκε πριν από 400 χρόνια και έγινε σύμβολο της εξαφάνισης των ειδών.
Οι επιστήμονες της εταιρείας ανακοίνωσαν ότι κατάφεραν να καλλιεργήσουν πρωτογενή γεννητικά κύτταρα από περιστέρια και σχεδιάζουν να εφαρμόσουν παρόμοιες τεχνικές στον πιο στενό σύγχρονο συγγενή του dodo, το περιστέρι Nicobar, που ανήκει στην ίδια οικογένεια πτηνών. Παρά το γεγονός ότι η Colossal απέχει ακόμα αρκετά χρόνια από τον μακροπρόθεσμο στόχο της — τη δημιουργία ενός ζωντανού dodo— η εταιρεία χαρακτήρισε την πρόοδο αυτή ως «ορόσημο».
«Αυτό είναι το πραγματικά σημαντικό βήμα για το έργο του dodo, αλλά και για τη διατήρηση των πτηνών γενικότερα», δήλωσε η Μπεθ Σαπίρο, διευθύνουσα επιστήμονας της Colossal. «Χρειαζόμασταν αυτό το βήμα για να προχωρήσουμε, και τώρα που το κάναμε, είμαστε πραγματικά σε τροχιά ανάπτυξης» πρόσθεσε.
Η εταιρεία είχε προκαλέσει ήδη ενθουσιασμό και αντιδράσεις όταν ανακοίνωσε τον Απρίλιο τη γέννηση τριών κουταβιών του είδους dire wolf, ενός είδους λύκου που εξαφανίστηκε πριν από 10.000 χρόνια, χρησιμοποιώντας αρχαίο DNA, τεχνικές της κλωνοποίησης και τεχνολογία επεξεργασίας γονιδίων σε μια διαδικασία που ονομάζει «de-extinction». Παρόμοιες προσπάθειες για την επαναφορά του μαλλιαρού μαμούθ, του θηλαστικού θυλακίνη (Tasmanian tiger) και άλλων πτηνών, όπως το moa, βρίσκονται επίσης σε εξέλιξη.
Την Τετάρτη 17/9, η Colossal ανακοίνωσε ότι έλαβε επιπλέον χρηματοδότηση ύψους 120 εκατομμυρίων δολαρίων, αυξάνοντας το συνολικό ποσό στα 555 εκατομμύρια από την ίδρυσή της τον Σεπτέμβριο του 2021.
Καλλιεργώντας την ελπίδα
Η Colossal αποκάλυψε πως
οι επιστήμονες της εταιρείας κατάφεραν να αναπτύξουν ένα κρίσιμο είδος κυττάρου από περιστέρι, γνωστό ως πρωτογενές γενετικό κύτταρο (primordial germ cell – PGC), που αποτελεί πρόδρομο των ωαρίων και των σπερματοζωαρίων. Στο παρελθόν, οι επιστήμονες είχαν καταφέρει να καλλιεργήσουν PGCs σε κοτόπουλα και χήνες.
«Η πρώτη φόρμουλα για την καλλιέργεια κυττάρων ήταν για PGC κοτόπουλου και δημοσιεύθηκε πριν από σχεδόν 20 χρόνια», εξήγησε η Άννα Κέιτι διευθύντρια ειδών πτηνών στην Colossal. «Δυστυχώς, αυτή η φόρμουλα δεν λειτούργησε σε άλλα είδη πτηνών, ακόμη και σε στενά συγγενικά είδη όπως το ορτύκι. Η ανακάλυψη της φόρμουλας για περιστέρια διευρύνει δραματικά τις τεχνολογίες αναπαραγωγής πτηνών και αποτελεί τη βάση για το έργο του dodo» πρόσθεσε.
Η ομάδα δοκίμασε πάνω από 300 φόρμουλες πριν βρει τον σωστό συνδυασμό που επέτρεψε στα κύτταρα του περιστεριού να αναπτυχθούν για 60 ημέρες. Τα επόμενα βήματα περιλαμβάνουν τη δημιουργία ζωντανών περιστεριών χρησιμοποιώντας ως παρένθετο κοτόπουλο, προκειμένου να αποδειχθεί η αποτελεσματικότητα της μεθόδου.
Παράλληλα, η Colossal χρησιμοποιεί παρόμοιες τεχνικές για τα PGCs του περιστεριού Nicobar, του πιο στενού συγγενή του dodo. Η εταιρεία έχει ήδη δημιουργήσει αποικία αναπαραγωγής αυτών των πουλιών στο Τέξας και ξεκίνησε τη συλλογή PGCs. Στη συνέχεια, οι επιστήμονες θα χρειαστεί να τροποποιήσουν τα PGCs του περιστεριού Nicobar με γονίδια dodo, βασισμένα σε γονιδιακά δεδομένα από μουσειακά δείγματα, και να τα εισαγάγουν σε έμβρυα κανονικών κοτόπουλων που έχουν τροποποιηθεί ώστε να μην παράγουν δικά τους PGCs. Τα κοτόπουλα προτιμώνται ως παρένθετοι γονείς επειδή δεν πετούν και η γενετική τους τροποποίηση είναι μια ήδη γνωστή διαδικασία.
Ο στόχος είναι ότι τα τροποποιημένα PGCs θα αναπτυχθούν σε λειτουργικά ωάρια και σπερματοζωάρια, και όταν εκκολαφθούν οι νεοσσοί θα φέρουν γενετικά χαρακτηριστικά παρόμοια με του dodo. Η όλη διαδικασία εκτιμάται ότι θα χρειαστεί τουλάχιστον πέντε έως επτά χρόνια, σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο Μπεν Λαμ.
Ωστόσο, οι επικριτές σημειώνουν ότι η Colossal δεν επαναφέρει πραγματικά ένα εξαφανισμένο είδος, αλλά δημιουργεί ένα υβριδικό, γενετικά τροποποιημένο πτηνό. Ο Σκοτ ΜακΝτάγουαλ-Σακλέτον, ειδικός στην αναπαραγωγική γενετική πουλιών, τονίζει ότι τα ζώα δεν είναι μόνο ένα σύνολο γονιδίων και η πλήρης επαναφορά τους δεν είναι εφικτή.
Εφαρμογές πέρα από το dodo
Η νέα τεχνολογία έχει αξία για τη διατήρηση πτηνών που έχουν χαμηλή γενετική ποικιλότητα, σύμφωνα με τον καθηγητή Κοκ βαν Οστερχάουτ. Η τροποποίηση γονιδίων σε είδη υπό εξαφάνιση μπορεί να τα βοηθήσει να προσαρμοστούν καλύτερα σε απειλές, όπως οι ασθένειες ή η υποβάθμιση οικοτόπων.
Η Colossal, με την «επιστήμη τύπου Jurassic Park», προσελκύει χρηματοδότες οι οποίοι συνήθως δεν ενδιαφέρονται για τη βιοποικιλότητα, επιτρέποντας στην εταιρεία να επιλύσει προβλήματα που είχαν ξεφύγει από ακαδημαϊκούς ερευνητές. Ωστόσο, όπως τονίζει ο βαν Οστερχάουτ, η τεχνολογία είναι μόνο ένα μικρό μέρος ενός πολύ μεγαλύτερου παζλ.
«Πρέπει να αποτρέψουμε την εξαφάνιση και την καταστροφή των οικοτόπων. Η τεχνολογία δεν μπορεί να λύσει το πρόβλημα της βιοποικιλότητας. Μπορεί να σώσει μερικά είδη, αλλά δεν είναι μαγική λύση», καταλήγει.
ΠΗΓΗ: CNN
