Η κυβέρνηση επεξεργάζεται νέο πακέτο παρεμβάσεων για την αγορά ακινήτων ενόψει της ΔΕΘ, με στόχο να αυξηθεί η προσφορά κατοικιών και να περιοριστεί, όσο γίνεται, η πίεση που δέχονται οι τιμές των ενοικίων. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι αλλαγές στη φορολογία των εισοδημάτων από μισθώματα, η ενίσχυση της διαφάνειας στις πληρωμές, αλλά και κίνητρα για να επιστρέψουν «κλειστά» σπίτια στην αγορά. Οι παρεμβάσεις αυτές αναμένεται να επηρεάσουν άμεσα χιλιάδες ιδιοκτήτες και ενοικιαστές, τόσο ως προς το ύψος του φόρου όσο και ως προς τον τρόπο καταβολής του ενοικίου.
Παράλληλα, εξετάζονται συμπληρωματικά μέτρα, όπως η αξιοποίηση ακινήτων που σήμερα παραμένουν ανενεργά, η ενθάρρυνση των μακροχρόνιων μισθώσεων, η παράταση υφιστάμενων φορολογικών κινήτρων, καθώς και νέες παρεμβάσεις στον ΕΝΦΙΑ και στη συνολική φορολογία ακινήτων. Στο πλαίσιο αυτό, κομβική θεωρείται η αλλαγή στην κλίμακα φορολόγησης των ενοικίων από το φορολογικό έτος 2026, η οποία υπόσχεται χαμηλότερη επιβάρυνση για σημαντική μερίδα ιδιοκτητών.
Τι αλλάζει στη φορολογία για τα ενοίκια από το 2026
Από το φορολογικό έτος 2026 μειώνονται οι συντελεστές φορολογίας εισοδήματος από ενοίκια και καθιερώνεται νέα κλίμακα με συντελεστές από 15% έως 45%. Η λογική της νέας δομής είναι να μειωθεί ο φόρος κυρίως στα μεσαία εισοδήματα από μισθώματα, περιορίζοντας τις απότομες «σκάλες» που αύξαναν υπέρμετρα την επιβάρυνση όταν το εισόδημα περνούσε συγκεκριμένα όρια.
Η νέα κλίμακα διαμορφώνεται ως εξής:
– Έως 12.000 ευρώ: 15%
– 12.001 – 24.000 ευρώ: 25%
– 24.001 – 35.000 ευρώ: 35%
– Άνω των 35.000 ευρώ: 45%
Στην πράξη, η μεγαλύτερη διαφορά εντοπίζεται στο τμήμα εισοδήματος από 12.001 έως 24.000 ευρώ, όπου ο συντελεστής διαμορφώνεται στο 25%. Αυτό το σημείο της κλίμακας είναι κρίσιμο, επειδή αφορά πολλούς ιδιοκτήτες με ένα ή δύο ακίνητα που αποφέρουν «συνηθισμένα» επίπεδα ετήσιων ενοικίων, ειδικά στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Παράδειγμα υπολογισμού φόρου: Πού φαίνεται το όφελος
Για να γίνει πιο καθαρό τι αλλάζει, ας δούμε το ίδιο παράδειγμα με αριθμούς.
Ιδιοκτήτης με ετήσιο εισόδημα από ενοίκια 20.000 ευρώ.
Με την παλιά κλίμακα, ο φόρος υπολογιζόταν ως εξής:
– 12.000 ευρώ x 15% = 1.800 ευρώ
– 8.000 ευρώ x 35% = 2.800 ευρώ
Σύνολο φόρου: 4.600 ευρώ
Με τη νέα κλίμακα από το φορολογικό έτος 2026:
– 12.000 ευρώ x 15% = 1.800 ευρώ
– 8.000 ευρώ x 25% = 2.000 ευρώ
Σύνολο φόρου: 3.800 ευρώ
Ετήσιο όφελος: 800 ευρώ.
Το συγκεκριμένο παράδειγμα δείχνει πώς η αλλαγή του συντελεστή στο «μεσαίο» κομμάτι του εισοδήματος από μισθώματα μπορεί να μειώσει αισθητά τον τελικό φόρο. Για αρκετούς ιδιοκτήτες, αυτή η ελάφρυνση λειτουργεί ως κίνητρο για να δηλώνουν κανονικά τα εισοδήματα από ενοίκια και να διατηρούν ενεργές τις μισθώσεις τους, ειδικά σε μια περίοδο που το κόστος συντήρησης και διαχείρισης ακινήτου έχει αυξηθεί.
Υποχρεωτική πληρωμή ενοικίου μέσω τράπεζας από 1η Οκτωβρίου 2026
Εξίσου σημαντική αλλαγή είναι η υποχρεωτική καταβολή του ενοικίου μέσω τραπεζικού συστήματος από την 1η Οκτωβρίου 2026. Η κατεύθυνση είναι σαφής: περισσότερη διαφάνεια στις συναλλαγές, περιορισμός των «μαύρων» πληρωμών και καλύτερη εικόνα για τα πραγματικά εισοδήματα από μισθώματα.
Όσοι δεν συμμορφώνονται θα αντιμετωπίζουν συνέπειες. Πέρα από τις κυρώσεις που σχετίζονται με τη φοροδιαφυγή, προβλέπονται συγκεκριμένες απώλειες δικαιωμάτων:
– Για τον ιδιοκτήτη: χάνει την προβλεπόμενη έκπτωση 5% στο εισόδημα από μισθώματα.
– Για τον ενοικιαστή: οι συνέπειες είναι βαρύτερες, καθώς χάνει την επιστροφή ενός ενοικίου (που έχει καθιερωθεί να καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο) και ενδέχεται να χάσει και σχετικές στεγαστικές ενισχύσεις, όπως το επίδομα ενοικίου.
Με απλά λόγια, η τραπεζική πληρωμή δεν θα είναι απλώς «σύσταση», αλλά προϋπόθεση για να διατηρούνται σημαντικά φορολογικά και κοινωνικά οφέλη και για τις δύο πλευρές.
Τριετής φοροαπαλλαγή για να «ανοίξουν» κλειστά ακίνητα
Για να αυξηθεί η προσφορά κατοικιών, εξετάζεται η συνέχιση της τριετούς φοροαπαλλαγής για ιδιοκτήτες που θα φέρουν ακίνητα πίσω στη μακροχρόνια αγορά. Το μέτρο στοχεύει σε δύο βασικές κατηγορίες:
– Ιδιοκτήτες που έχουν κλειστό ακίνητο και το διαθέτουν για μακροχρόνια μίσθωση.
– Ιδιοκτήτες που έχουν ακίνητο σε βραχυχρόνια μίσθωση και το μετατρέπουν σε μακροχρόνια μίσθωση.
Η λογική είναι ότι κάθε επιπλέον κατοικία που προστίθεται στη μακροχρόνια αγορά μπορεί να λειτουργήσει αποσυμπιεστικά στις τιμές, ειδικά σε περιοχές όπου η ζήτηση ξεπερνά κατά πολύ τη διαθέσιμη προσφορά. Ταυτόχρονα, ο ιδιοκτήτης αποκτά ένα ισχυρό φορολογικό κίνητρο ώστε να επιλέξει μια πιο σταθερή μορφή εκμετάλλευσης του ακινήτου του.
Τι να κρατήσουν ιδιοκτήτες και ενοικιαστές
Οι αλλαγές που έρχονται από το 2026 διαμορφώνουν ένα νέο τοπίο για τα ενοίκια: χαμηλότερη φορολογική επιβάρυνση σε σημαντικά εισοδήματα από μισθώματα, υποχρεωτικές πληρωμές μέσω τράπεζας για να «κλειδώνονται» δικαιώματα και παροχές, καθώς και στοχευμένα κίνητρα για να ενεργοποιηθούν κλειστά ακίνητα και να ενισχυθούν οι μακροχρόνιες μισθώσεις.
Για τους ιδιοκτήτες, η νέα κλίμακα μπορεί να σημαίνει ουσιαστικό ετήσιο όφελος, όπως δείχνουν τα παραδείγματα, ενώ η συμμόρφωση με τις τραπεζικές πληρωμές γίνεται πλέον αναγκαία για να μην υπάρξουν απώλειες. Για τους ενοικιαστές, η σωστή διαδικασία πληρωμής είναι εξίσου κρίσιμη, καθώς συνδέεται άμεσα με επιστροφές και επιδόματα. Σε κάθε περίπτωση, τα ενοίκια μπαίνουν σε πιο αυστηρό και πιο οργανωμένο πλαίσιο, με στόχο μια αγορά πιο διαφανή και, ιδανικά, πιο προσιτή.
