Ο πόλεμος στο Ιράν έχει αφήσει ανεξίτηλα σημάδια στην παγκόσμια οικονομία, και οι ανησυχίες του διευθυντή του ESM (European Stability Mechanism), Πιερ Γκραμένια, επιβεβαιώνουν τη σοβαρότητα της κατάστασης. Σε παρέμβασή του κατά τη διάρκεια του 11ου Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών, τόνισε ότι ο αντίκτυπος της κρίσης δεν έχει ακόμα εκτιμηθεί σωστά από τις αγορές, οι οποίες εξακολουθούν να ελπίζουν σε μια γρήγορη επίλυση της κρίσης.
Η σύγκριση με προηγούμενες κρίσεις
Ο Γκραμένια επισήμανε ότι οι πρόσφατες εξελίξεις καταδεικνύουν την αλήθεια που οι αγορές φαίνεται να αγνοούν: «Είναι πιο εύκολο να αρχίσεις έναν πόλεμο παρά να τον τελειώσεις». Αυτή η σκληρή πραγματικότητα επισημαίνει την πρόκληση που αντιμετωπίζει η παγκόσμια οικονομία, η οποία γνώρισε ήδη σοβαρές ζημιές λόγω του πολέμου και του αυξανόμενου πληθωρισμού.
«Η ζημιά δεν θα διορθωθεί εύκολα», τόνισε, προειδοποιώντας για την παρατεταμένη αναστάτωση στη διεθνή αγορά ενέργειας.
Οι επιπτώσεις στην ενεργειακή αγορά
Ο επικεφαλής του ESM αναφέρθηκε στην προοπτική σταθεροποίησης της προσφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου, που δυστυχώς θα απαιτήσει περισσότερο χρόνο από όσο ελπίζαμε. Αυτό σημαίνει ότι οι τιμές ενέργειας θα παραμείνουν υψηλές, επιβαρύνοντας το κόστος ζωής για τους πολίτες. Οι αγορές εμφανίζονται να διστάζουν στην αποδοχή των πραγματικών δεδομένων της κρίσης, καταλήγοντας σε μια κατάσταση αναμονής.
Μια ενδιαφέρουσα παρατήρηση του Γκραμένια ήταν ότι η ΕΕ έχει επιδείξει μεγαλύτερη ρεαλισμό σε σύγκριση με άλλους οργανισμούς και αγορές. Αυτό ενδεχομένως να σήμανε μια πιο προσεκτική προσέγγιση στο μέλλον. Ο ίδιος αναφέρθηκε και στη ραγδαία αύξηση του πληθωρισμού, ο οποίος αναμένεται να προσεγγίσει περιοχές που δεν έχουμε δει πρόσφατα.
Η θέση της Ελλάδας σε αυτή τη σκηνή
Αναφερόμενος στην Ελλάδα, ο Γκραμένια τόνισε ότι βρίσκεται σε καλύτερη κατάσταση σε σχέση με τέσσερα χρόνια πριν, χάρη σε δομικές μεταρρυθμίσεις που έχουν επιφέρει θετικά αποτελέσματα. «Η ανάπτυξη της χώρας ήταν υψηλότερη από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης», είπε, υπογραμμίζοντας ότι αυτό ενισχύει τα δημοσιονομικά περιθώρια.
Ο επικεφαλής του ESM επεσήμανε την σημασία της δημοσιονομικής πειθαρχίας, επισημαίνοντας ότι ο μέσος όρος χρέους στην ΕΕ είναι περίπου 90% του ΑΕΠ, πολύ χαμηλότερος από αυτόν των ΗΠΑ ή της Κίνας. Αυτή η στατιστική δίνει στην Ευρώπη ένα πλεονέκτημα, καθώς διαθέτει έναν κανονιστικό πλαίσιο που επιβάλλει κανόνες και περιορισμούς.
Στρατηγικές πολιτικές αντιμετώπισης της κρίσης
Ο Γκραμένια τόνισε πως οι πολιτικές που θα εφαρμοστούν για την αντιμετώπιση της κρίσης πρέπει να είναι «στοχευμένες, προσωρινές και προσαρμοσμένες». Η αποφυγή μόνιμων δημοσιονομικών επιβαρύνσεων είναι κρίσιμη, έτσι ώστε να μην υπονομεύεται ο στρατηγικός στόχος της ενεργειακής μετάβασης.
Η ενίσχυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας αναγνωρίζεται ως στρατηγική προτεραιότητα, καθώς η Ευρώπη είναι η πιο ευάλωτη περιοχή του κόσμου ως προς την εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα. Ο Γκραμένια δήλωσε ότι η Ευρώπη πρέπει να παραμείνει προσηλωμένη στην ενεργειακή αυτονομία, αναγνωρίζοντας ότι η κρίση που προκάλεσε ο πόλεμος έχει μεγάλη σημασία για τη στρατηγική της.
