Στη συνοικία Κάλτον της Γλασκώβης, το προσωπικό της Εθνικής Υπηρεσίας Υγείας (NHS) έθεσε σε εφαρμογή μια πρωτοποριακή λύση εν μέσω της δραματικής αύξησης χρήσης ψυχότροπων ουσιών, όχι μόνο στο Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά και σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Τον περασμένο Ιανουάριο, άνοιξε στη σκωτσέζικη πόλη το κέντρο The Thistle, η πρώτη κλινική επιβλεπόμενης χρήσης ναρκωτικών στο Ηνωμένο Βασίλειο, μετά από την ανησυχητική αύξηση θανάτων και κρουσμάτων HIV μεταξύ των χρηστών ναρκωτικών την τελευταία δεκαετία στην περιοχή.
Το υγειονομικό προσωπικό διαβεβαιώνει ότι η κλινική σώζει ζωές, όμως εξακολουθεί να αγωνίζεται να δικαιολογήσει την ύπαρξή του εξαιτίας της κριτικής μέσων ενημέρωσης και σκεπτικιστών στην τοπική κοινότητα που ισχυρίζονται ότι η περιοχή έχει γίνει λιγότερο ασφαλής.
Συντηρητικοί πολιτικοί, κυρίως από το δεξιό λαϊκιστικό κόμμα Reform UK του Νάιτζελ Φάρατζ, έχουν κατηγορήσει το The Thistle ότι προκαλεί αντικοινωνική συμπεριφορά στην περιοχή και φέρνει περισσότερα σκουπίδια και ναρκωτικά.
Τον Ιούλιο, η Παγκόσμια Επιτροπή για την Πολιτική για τα Ναρκωτικά – ομάδα διεθνών προσωπικοτήτων που υποστηρίζουν ότι πρέπει να τερματιστεί ο πόλεμος κατά των ναρκωτικών, αφού έχει αποτύχει και να υιοθετηθούν άλλες εναλλακτικές μέθοδοι – επισκέφθηκε το The Thistle σε μια ένδειξη υποστήριξης για το έργο του.
Η κλιμική βρίσκεται σχεδόν στο κέντρο της Γλασκώβης, σε ένα μουντό κτίριο ενός ήσυχου βιομηχανικού δρόμου. Στο εσωτερικό του υπάρχει μια κομψή εγκατάσταση που, σύμφωνα με το προσωπικό, δεν έχει σχεδιαστεί για να προσφέρει μια αίσθηση κλινικής, αν και διατηρεί ένα επίπεδο καθαριότητας που είναι δύσκολο να βρεθεί έξω από ένα εργαστήριο ή νοσοκομείο.
Η χρήση της υπηρεσίας περιορίζεται σε άτομα ηλικίας 18 ετών και άνω. Η πώληση και η ανταλλαγή ναρκωτικών απαγορεύεται και το προσωπικό δεν μπορεί να βοηθήσει τους χρήστες να καταναλώσουν ναρκωτικά, παρά μόνο να επιβλέπει. «Δεν υπάρχουν πολλοί άλλοι κανόνες», δήλωσε ένας εργαζόμενος στον τομέα της υγείας.
Το προσωπικό ρωτά τους επισκέπτες ποιες ουσίες σκοπεύουν να πάρουν και τους συμβουλεύει για το πώς να το κάνουν με ασφάλεια. Διατίθενται αποστειρωμένες βελόνες διαφόρων μεγεθών και το προσωπικό ενθαρρύνει τους ανθρώπους να αποφεύγουν τις ενέσεις σε βουλωμένες φλέβες. Γωνιακοί καθρέφτες επιτρέπουν στην ομάδα να παρατηρεί χωρίς να πλησιάζει πολύ.
Αφού οι χρήστες της υπηρεσίας καταναλώσουν τις ουσίες που έχουν φέρει, κάποιοι θα ξαπλώσουν σε έναν χώρο υποδοχής υπό επίβλεψη. Άλλοι θέλουν να συνομιλούν. Κάποιοι βγαίνουν στον μικρό πίσω κήπο για να καπνίσουν. Η συμπεριφορά και τα επίπεδα δραστηριότητάς τους εξαρτώνται συνήθως από το ναρκωτικό που έχουν πάρει, λέει το προσωπικό – συνήθως ηρωίνη, κοκαΐνη ή και τα δύο.
Ο Γκάρι Σμιθ, κοινωνικός λειτουργός στο The Thistle, δήλωσε ότι είναι η πιο ικανοποιητική δουλειά που έχει κάνει ως κοινωνικός λειτουργός, προσθέτοντας ότι η μεγαλύτερη πρόκληση που έχει αντιμετωπίσει μέχρι στιγμής η κλινική είναι η παραπληροφόρηση σχετικά με το τι συμβαίνει εκεί. Το προσωπικό έχει αντιμετωπίσει κατηγορίες ακόμη και ότι έδιναν δωρεάν ναρκωτικά στους χρήστες, που είναι «μια πλήρης ανακρίβεια, αλλά ουσιαστικά δεν έχουμε δικαίωμα απάντησης», λέει ο Σμιθ.
Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία, η Σκωτία παρουσιάζει τον μεγαλύτερο αριθμό θανάτων που σχετίζονται με τα ναρκωτικά στην Ευρώπη, αν και οι θάνατοι βρίσκονται σε επίπεδα ρεκόρ σε όλο το Ηνωμένο Βασίλειο.
Τους πρώτους μήνες λειτουργίας του, το The Thistle είχε 3.554 «επεισόδια ενέσεων» και διαχειρίστηκε 48 ιατρικά επείγοντα περιστατικά, συνήθως υπερβολικές δόσεις. Μια αύξηση των επειγόντων περιστατικών τον Μάρτιο και τον Απρίλιο αποκάλυψε την άφιξη μιας θανατηφόρας παρτίδας συνθετικών οπιοειδών στην τοπική παράνομη αγορά ναρκωτικών.
«Αναμφίβολα, αν αυτά είχαν συμβεί σε ένα πάρκινγκ ή πίσω από ένα φράχτη, το αποτέλεσμα σχεδόν σίγουρα θα ήταν πολύ περισσότερο απαίσιο», επισημαίνει ο Σακέτ Πριγιαντάρσι, κλινικός επικεφαλής του The Thistle.
Το μοντέλο κλινικής ενέσιμης χρήσης ναρκωτικών είναι νέο στο Ηνωμένο Βασίλειο, όμως σε 11 ευρωπαϊκές χώρες λειτουργούν περισσότερα από 140 κέντρα αυτού του είδους.
Το πρόσφατο Σχέδιο Δράσης της ΕΕ για τα Ναρκωτικά προβλέπει τη δημιουργία αιθουσών κατανάλωσης ναρκωτικών «όπου αυτό κρίνεται σκόπιμο και σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία», παράλληλα με άλλα μέτρα για τη μείωση των θανάτων.
Για τους υποστηρικτές της μεταρρύθμισης της νομοθεσίας περί ναρκωτικών, το πιλοτικό πρόγραμμα του The Thistle θα πρέπει να εμπνεύσει την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου να επεκτείνει το μοντέλο σε εθνικό επίπεδο, καθώς και οι ίδιοι οι χρήστες αναγνωρίζουν σε σχόλιά τους ότι οι εγκαταστάσεις του The Thistle μπορούν να βοηθήσουν περισσότερους ανθρώπους.
Ωστόσο, το έργο δυσκολεύεται να κερδίσει την υποστήριξη πολλών ντόπιων που ζουν στη σκιά της θανατηφόρας κρίσης ναρκωτικών στη Σκωτία. Ο Κίραν ΜακΚάφι που διατηρεί κατάστημα στο Κάλτον διαβεβαιώνει ότι μετά τα εγκαίνια του The Thistle αυξήθηκε ο αριθμός χρηστών ναρκωτικών που επισκέπτονται την περιοχή: «Δεν είναι καλό για την περιοχή επειδή… οι άνθρωποι έχουν κάνει πολλά για να προσπαθήσουν να την αλλάξουν», είπε.
Άλλοι επικριτές παραπονιούνται για αυξημένη ρύπανση από βελόνες και αντικοινωνική συμπεριφορά στη γειτονιά, όμως οι υποστηρικτές της κλινικής λένε ότι το Κάλτον παλεύει με αυτά τα προβλήματα εδώ και χρόνια και ότι αυτός είναι ακριβώς ο λόγος που επιλέχθηκε η περιοχή για το έργο. «Είναι η αρχή ενός δύσκολου δρόμου, όμως κάπως πρέπει να ξεκινήσει», λένε.
Πηγή: POLITICO
