Η ενέργεια είναι ένα θέμα που κυριαρχεί στον δημόσιο διάλογο και η ανάγκη για στρατηγικές εξελίξεις καθίσταται πιο επιτακτική από ποτέ.
Στο φετινό Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, ειδικοί, διευθυντές μεγάλων ενεργειακών εταιρειών και πολιτικοί συγκεντρώθηκαν για να συζητήσουν την πορεία της ενέργειας στην Ελλάδα και την Ευρώπη. Με την επίκαιρη πρόκληση της ενεργειακής ανεξαρτησίας από το ρωσικό φυσικό αέριο, η Ελλάδα βρίσκεται σε ιδανική θέση να αναδειχθεί ως σημαντικός ενεργειακός κόμβος.
Οι στρατηγικές συμφωνίες και η σημασία της γεωγραφικής θέσης
Η γεωγραφική θέση της Ελλάδας σε συνδυασμό με τις πρόσφατες συμφωνίες σχετικά με τον Κάθετο Διάδρομο και τις ενεργειακές έρευνες στην Ανατολική Μεσόγειο, της προσφέρει συγκριτικά πλεονεκτήματα. Οι συμμετέχοντες στο Φόρουμ συμφώνησαν ότι η πλήρης απεξάρτηση της Ευρώπης από το ρωσικό φυσικό αέριο είναι επιτακτική. Ο πρώην πρέσβης των ΗΠΑ στην Ελλάδα, Τζέφρι Πάιατ, τόνισε τη σημασία των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ) που διαθέτει η χώρα μας, καθώς και τις ισχυρές διεθνείς σχέσεις που έχει αναπτύξει με τις ΗΠΑ και γειτονικές χώρες.
Ο Κάθετος Διάδρομος και η περιφερειακή συνεργασία
Η συζήτηση περιλάμβανε και την αναγκαιότητα ύπαρξης μηχανισμού στήριξης από την Ευρωπαϊκή Ένωση για έργα περιφερειακής συνεργασίας. Η υπουργός Ενέργειας της Βουλγαρίας, Τεοντόρα Γεορκίεβα, αναφέρθηκε στη στρατηγική του Κάθετου Διαδρόμου, επισημαίνοντας ότι, παρά την αύξηση της χρήσης ΑΠΕ, η Βουλγαρία εξακολουθεί να επενδύει στην πυρηνική ενέργεια. Η υποστήριξη των ενεργειακών έργων από ευρωπαϊκούς φορείς θεωρείται απαραίτητη για την επιτυχία αυτών των προσπαθειών.
Εμπόδιο η εξάρτηση από το ρωσικό αέριο
Ο κ. Πάιατ εκτίμησε ότι η Ευρώπη έχει προχωρήσει σε σημαντική απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο και δεν πρέπει να επιστρέψει σε αυτή την εξάρτηση. Ο Κωνσταντίνος Σιφναίος, Αντιπρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της Gastrade, υπογράμμισε τη σημασία να διασφαλιστεί ότι το ρωσικό αέριο δεν θα εισάγεται στην Ευρώπη από «πίσω πόρτες». Αντίστοιχα, και ο Αλέξανδρος Εξάρχου του Aktor σημείωσε ότι η σωστή ισορροπία μεταξύ της προμήθειας αμερικανικού LNG και του Κάθετου Διαδρόμου είναι κρίσιμη για την ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής.
Προκλήσεις και ευκαιρίες
Σύμφωνα με τον κ. Εξάρχου, ενδέχεται να υπάρξει έλλειψη LNG τον επόμενο χειμώνα, γεγονός που μπορεί να πυροδοτήσει ανατιμήσεις όπως αυτές κατά την διάρκεια της πανδημίας. Υπογράμμισε τη σημασία των μακροχρόνιων συμφωνιών με προμηθευτές όπως οι ΗΠΑ. Παράλληλα, η γεωπολιτική θέση της Ελλάδας μπορεί να την καθιερώσει ως πύλη εισόδου LNG για την Ευρώπη μέσω των λιμανιών της.
Η Ελλάδα, με συνολική διυλιστική δυναμικότητα περίπου 550.000 βαρελιών ημερησίως, αποτελεί κλειδί στην περιφερειακή ενεργειακή επάρκεια. Οι δύο μεγάλοι όμιλοι ενέργειας, HELLENiQ ENERGY και Motor Oil, καλύπτουν πλήρως την εγχώρια αγορά και εξάγουν το 60% της παραγωγής τους, ενισχύοντας την ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής.
Η διαφοροποίηση ως στρατηγική επιλογή
Η διαφοροποίηση πηγών και διαδρομών ενέργειας είναι ζωτικής σημασίας για την ασφάλεια εφοδιασμού, όπως τόνισε ο Γιώργος Αλεξόπουλος της HELLENiQ ENERGY. Ο Βλαντιμίρ Μαλινόφ, Εκτελεστικός Διευθυντής της Bulgartransgaz EAD, επεσήμανε την δέσμευση της Βουλγαρίας στην υλοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου, με στόχο να καταστεί λειτουργικός σύντομα.
