Η επισιτιστική ανασφάλεια επιδεινώθηκε το 2023, με σχεδόν 282 εκατομμύρια ανθρώπους να έχουν ανάγκη έκτακτη βοήθεια λόγω συγκρούσεων, κυρίως στο Σουδάν και τη Γάζα, αλλά και ακραίων καιρικών φαινομένων ή του οικονομικού χάους, προειδοποίησαν σήμερα 16 υπηρεσίες του ΟΗΕ και ανθρωπιστικές οργανώσεις.
Ο αριθμός των ανθρώπων που χρειάστηκαν έκτακτη βοήθεια πέρυσι αυξήθηκε κατά 24 εκατ. σε σχέση με το 2022, αναφέρει η παγκόσμια έκθεση για της επισιτιστικές κρίσεις του Δικτύου Ενημέρωσης για την Επισιτιστική Ασφάλεια (Food Security Information Network – FSIN), σύμφωνα με το οποίο οι προοπτικές για την τρέχουσα χρονιά είναι «ζοφερές».
Το 2023 ήταν επίσης για η πέμπτη συνεχής χρονιά κατά την οποία παρατηρήθηκε αύξηση του αριθμού των ανθρώπων που βρίσκονται σε κατάσταση οξείας επισιτιστικής ανασφάλειας, κάτι που σημαίνει ότι η ζωή ή τα μέσα επιβίωσης ενός ανθρώπου κινδυνεύουν άμεσα διότι δεν είναι σε θέση να τραφεί επαρκώς.
Η επιδείνωση αυτή εξηγείται εν μέρει από τη διεύρυνση των περιοχών που καλύπτει η έκθεση. Οφείλεται επίσης «σε νέα ή πιο έντονα σοκ» καθώς και «στην επιδείνωση που παρατηρήθηκε σε επισιτιστικές κρίσεις κλειδί, όπως αυτές στο Σουδάν και στη Λωρίδα της Γάζας», εξήγησε η Φλερ Βάουτερς, αναπληρώτρια διευθύντρια του γραφείου έκτακτων καταστάσεων και ανθεκτικότητας της Διεθνούς Οργάνωσης Τροφίμων και Γεωργίας (FAO) του ΟΗΕ.
Περίπου 700.000 άνθρωποι βρίσκονταν στα πρόθυρα του λιμού το 2023, εκ των οποίων οι 600.000 στη Γάζα. Έκτοτε ο αριθμός τους έχει αυξηθεί στον παλαιστινιακό θύλακα και φτάνει το 1,1 εκατομμύριο.
Ανεπαρκής βοήθεια
Από το 2016, όταν άρχισε να συντάσσεται αυτή την έκθεση από το FSIN, που χρηματοδοτείται από το Παγκόσμιο Επισιτιστικό Πρόγραμμα (WFP), το FAO και το ινστιτούτο IFPRI με έδρα τις ΗΠΑ, «ο αριθμός των ανθρώπων που βρίσκονταν σε κατάσταση επισιτιστικής ανασφάλειας πέρασε από τα 108 εκατ. στα 282 εκατ.», ενώ το ποσοστό του πληθυσμού που πλήττεται από το φαινόμενο έφτασε «από το 22% από 11%», σύμφωνα με τη Βάουτερς.
Εξάλλου από τότε καταγράφεται επισιτιστική κρίση στο Αφγανιστάν, τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, την Αιθιοπία, τη Νιγηρία, τη Συρία και την Υεμένη, πρόσθεσε η ίδια.
«Σε έναν κόσμο αφθονίας παιδιά πεθαίνουν από την πείνα. Οι πόλεμοι, το κλιματικό χάος και η κρίση του κόστους ζωής – σε συνδυασμό με ανεπαρκή δράση– μεταφράζονται σε σχεδόν 300 εκατ. ανθρώπους που ήταν αντιμέτωποι με οξεία επισιτιστική κρίση το 2023», κατήγγειλε ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες.
«Η χρηματοδότηση δεν καλύπτει τις ανάγκες. Οι κυβερνήσεις θα πρέπει να ενισχύσουν τα διαθέσιμα μέσα για τη βιώσιμη ανάπτυξη», ζήτησε ο ίδιος.
Το 2024 η εξέλιξη της κατάστασης «θα εξαρτηθεί από τον τερματισμό των εχθροπραξιών», εκτίμησε η Βάουτερς. «Μόλις καταστεί εφικτή η πρόσβαση της ανθρωπιστικής βοήθειας» στη Γάζα και το Σουδάν, η βοήθεια θα μπορέσει να περιορίσει «γρήγορα» την επισιτιστική κρίση, εξήγησε.
Παράλληλα η Βάουτερς δήλωσε ότι αβεβαιότητα επικρατεί σχετικά με την Αϊτή, «όπου στην κοιλάδα Αρτιμπονίτ, τον σιτοβολώνα της χώρας, ένοπλες ομάδες έχουν θέσει υπό τον έλεγχό τους καλλιεργήσιμες εκτάσεις και έκλεψαν τις σοδειές».
Το μετεωρολογικό φαινόμενο El Niño ενδέχεται επίσης «να προκαλέσει σοβαρή ξηρασία στη δυτική και νότια Αφρική», προειδοποίησε.
Σύμφωνα με την έκθεση, οι συγκρούσεις και η ανασφάλεια ήταν το 2023 η βασική αιτία της οξείας επισιτιστικής ανασφάλειας σε 20 χώρες ή περιοχές, πλήττοντας 135 εκατ. ανθρώπους. Ακολούθησαν τα οικονομικά σοκ σε 21 χώρες, που βύθισαν στην επισιτιστική ανασφάλεια 75 εκατ. ανθρώπους, και τα ακραία μετεωρολογικά φαινόμενα, όπως οι πλημμύρες ή η ξηρασία, που έπληξαν 72 εκατ. ανθρώπους σε 18 χώρες.
Ωστόσο υπάρχουν και θετικές ενδείξεις: η κατάσταση βελτιώθηκε το 2023 σε 17 χώρες, για παράδειγμα στην Ουκρανία και τη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό. «Αν παρέμβουμε υποστηρίζοντας τη γεωργία, είναι πιθανό να βγάλουμε τους ανθρώπους από την επισιτιστική ανασφάλεια», εκτίμησε η Βάουτερς.
