Η Τσενγκ Λι-γουν, η πρόεδρος του Κουομιντάνγκ (KMT), του κύριου κόμματος της αντιπολίτευσης της Ταϊβάν, βρίσκεται από σήμερα (7/3) στην Κίνα για μια επίσκεψη έξι ημερών και αναμένεται να συναντηθεί με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ, ευελπιστώντας ότι η συνάντηση μπορεί να αποτελέσει μια «γέφυρα ειρήνης», όπως δήλωσε.
Η Τσενγκ είναι η πρώτη εν ενεργεία ηγέτης του Κουομιντάνγκ που επισκέπτεται την Κίνα εδώ και μια δεκαετία. Το Πεκίνο διέκοψε ουσιαστικά τις επαφές με την Ταϊβάν το 2016, όταν η Τσάι Ινγκ-γουέν του Δημοκρατικού Προοδευτικού Κόμματος (DPP) ανέλαβε την προεδρία τον Μάιο του 2016 και αρνήθηκε να υποστηρίξει την έννοια ενός «ενιαίου κινεζικού έθνους».
Η Κίνα θεωρεί την αυτοδιοικούμενη Ταϊβάν ως μια επαρχία που έχει αποσχιστεί από τη χώρα, όμως θα επανενσωματωθεί όταν έρθει το πλήρωμα του χρόνου, χωρίς να αποκλείει τη χρήση βίας για την επίτευξη αυτού του στόχου.
Πολλοί στην Ταϊβάν θεωρούν το νησί ως κυρίαρχο έθνος, ενώ οι περισσότεροι τάσσονται υπέρ του σημερινού «status quo», δηλαδή, ούτε επίσημη ανακήρυξη ανεξαρτησίας, αλλά ούτε και ενοποίηση με την Κίνα.
Το DPP, επέκρινε την Τσενγκ ότι είναι «υποτακτική» στη βούληση της κινέζικης ηγεσίας και κατηγόρησε το Πεκίνο ότι είναι ο «κύριος ένοχος στη διατάραξη της περιφερειακής ειρήνης», προσθέτοντας ότι συνεχίζει να στέλνει πολεμικά αεροσκάφη και πλοία γύρω από την Ταϊβάν.
Το ταξίδι της Τσενγκ έρχεται εν μέσω αυξανόμενου σκεπτικισμού στην Ταϊβάν σχετικά με τις ΗΠΑ «που πηγάζει σε ένα βαθμό από τα ανάμεικτα μηνύματα του Τραμπ σχετικά με την πολιτική του στην Ταϊβάν και τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή», λέει ο Γουίλιαμ Γιανγκ, αναλυτής για τη Βορειοανατολική Ασία της δεξαμενής σκέψης International Crisis Group.
Αν και οι ΗΠΑ διατηρούν επίσημους δεσμούς με το Πεκίνο και όχι με την Ταϊβάν, εδώ και δεκαετίες παραμένουν ο μεγαλύτερος προμηθευτής όπλων του νησιού. Όμως τα τελευταία χρόνια ο Τραμπ έχει υποστηρίξει ότι η Ταϊβάν θα πρέπει να πληρώνει τις ΗΠΑ για την υπεράσπισή της έναντι της Κίνας.
Παράλληλα, για πολλούς ο πόλεμος στο Ιράν εγείρει σοβαρά ερωτήματα σχετικά με το ποια θα μπορούσε να είναι η στάση των ΗΠΑ αν εκδηλωθούν πολλαπλές κρίσεις ταυτόχρονα. Οι καθυστερήσεις στις παραδόσεις όπλων, η εξάντληση των αποθεμάτων τους και η επιθετική δασμολογική προσέγγιση του Τραμπ προς συμμάχους και εταίρους ενισχύουν αυτές τις αμφιβολίες.
Η επίσκεψη της Τσενγκ πραγματοποιείται λίγες εβδομάδες πριν από την προγραμματισμένη συνάντησή του Σι με τον Τραμπ, ο οποίος έχει προγραμματιστεί να επισκεφθεί το Πεκίνο στις 14 και 15 Μαΐου.
«Το Πεκίνο επιθυμεί μια εγκάρδια συνάντηση με την αντιπολίτευση της Ταϊβάν για να υπονομεύσει το επιχείρημα υπέρ της αμυντικής συνεργασίας ΗΠΑ – Ταϊβάν», λέει ο Γουέν-τι Σουνγκ, πολιτικός επιστήμονας στο Κέντρο Ταϊβάν του Εθνικού Πανεπιστημίου της Αυστραλίας.
Αυτό θα επιτρέψει στη συνέχεια στην Κίνα να επικεντρωθεί στη «σύναψη επιχειρηματικών συμφωνιών» με τις ΗΠΑ κατά τη διάρκεια της επίσκεψης του Τραμπ, αντί να ασχοληθεί με γεωπολιτικά ζητήματα της περιοχής, εξηγεί ο Σουνγκ.
Για την Τσενγκ και το Κουομιντάνγκ, αυτό θα μπορούσε να είναι πολιτικά ωφέλιμο ενόψει των τοπικών εκλογών της Ταϊβάν αργότερα φέτος. Παρά το γεγονός ότι ξεκίνησε την πολιτική της καριέρα ως υπέρμαχος της ανεξαρτησίας, η Τσενγκ τα τελευταία χρόνια προσπαθεί να καλλιεργήσει ένα προφίλ ειρηνοποιού.
Ωστόσο, εντός της Ταϊβάν, οι προσπάθειες της Τσενγκ να διευκολύνει ορισμένες φορές το Πεκίνο έχει αποδειχθεί αντιδημοφιλής, λέει ο πολιτικός επιστήμονας Τζα-Ιαν Τσονγκ του Εθνικού Πανεπιστημίου της Σιγκαπούρης.
«Πολλοί θεωρούν την Τσενγκ ως μια οπορτουνίστρια με λίγες αρχές, ασκώντας μια πολιτική που νοιάζεται για την προσωπική της ανέλιξη περισσότερο από οτιδήποτε άλλο», λέει ο Τσονγκ, που επισημαίνει ότι «οι δημοσκοπήσεις δείχνουν μικρή εμπιστοσύνη σε αυτήν».
