Οι αντιπροσωπείες του Ιράν και των ΗΠΑ συνεννοήθηκαν για τη δημιουργία μηχανισμών προκειμένου να σταματήσουν οι εχθροπραξίες στον Λίβανο και να είναι εγγυημένες οι ασφαλείς διελεύσεις στο στενό του Ορμούζ, σύμφωνα με ανακοίνωση που δημοσιοποίησαν σήμερα οι χώρες που μεσολαβούν, το Πακιστάν και το Κατάρ, έπειτα από την πρώτη συνεδρία των διαπραγματεύσεων με σκοπό να λάβει οριστικό τέλος ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.
Με σκηνικό πολυτελές ξενοδοχείο στο Μπίργκενστοκ, στις ελβετικές Άλπεις, οι αντιπροσωπείες των δυο πλευρών σημείωσαν «ενθαρρυντική πρόοδο» ανέφεραν το Ισλαμαμπάντ και Ντόχα στην ανακοίνωσή τους.
Συμφώνησαν για τον «οδικό χάρτη με σκοπό να καταλήξουν σε οριστική συμφωνία εντός προθεσμίας 60 ημερών, θέτοντας έτσι τις βάσεις για την άμεση έναρξη νέων τεχνικών συνομιλιών», την υπόλοιπη εβδομάδα.
«Η ακούραστη μεσολάβηση του Πακιστάν και του Κατάρ έφερε σημαντικό πρόοδο ως προς τον τερματισμό του πολέμου στον Λίβανο», ανέφερε ο ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί μέσω X, που συμμετέχει στην αντιπροσωπεία.
«Οι εξαγωγές πετρελαίου και πετροχημικών προϊόντων απαλλάσσονται από κυρώσεις, ο αποκλεισμός αίρεται, ορισμένοι παγωμένοι πόροι αποδεσμεύονται και ξεκινά μεγάλο πρόγραμμα ανοικοδόμησης και ανάπτυξης του Ιράν», πρόσθεσε, απαριθμώντας σημεία του μνημονίου κατανόησης που υπογράφτηκε τη 17η Ιουνίου από τους προέδρους των δυο κρατών Ντόναλντ Τραμπ και Μασούντ Πεζεσκιάν.
Οι ΗΠΑ δεν αντέδρασαν αμέσως.
Ακόμη, πάντα κατά την ανακοίνωση του Πακιστάν του Κατάρ, τα μέρη συμφώνησαν να δημιουργηθεί άμεσα «πυρήνας διαχείρισης συγκρούσεων», με σκοπό να λάβουν τέλος οι εχθροπραξίες στον Λίβανο ανάμεσα στον στρατό του Ισραήλ και το σιιτικό κίνημα Χεζμπολά, οι οποίες έθεταν υπό αμφισβήτηση την κατάπαυση του πυρός.
«Γραμμή επικοινωνίας» για το Ορμούζ
Οι αιματηρές εχθροπραξίες ανάμεσα στο Ισραήλ και τη Χεζμπολά συνεχίζονταν την Παρασκευή και το Σάββατο στον Λίβανο, παρά το ότι το μνημόνιο κατανόησης προέβλεπε ρητώς τον τερματισμό τους σε όλα τα μέτωπα. Σε αντίποινα η Τεχεράνη ανακοίνωσε το Σάββατο πως έκλεινε το Ορμούζ, στενό στρατηγικής σημασίας από όπου διερχόταν προπολεμικά περί το 20% των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται παγκοσμίως.
Για το ζήτημα αυτό, οι αντιπροσωπείες της Ουάσιγκτον και της Τεχεράνης συμφώνησαν να δημιουργηθεί «γραμμή επικοινωνίας», προκειμένου «να αποφεύγονται συμβάντα και παρεξηγήσεις, με σκοπό να είναι εγγυημένη η ασφαλής διέλευση των εμπορικών πλοίων από το στενό του Ορμούζ», ανέφεραν το Πακιστάν και το Κατάρ στην ανακοίνωσή τους.
Οι ανακοινώσεις αυτές μειώνουν τις τιμές του πετρελαίου. Περί τις 06:25 (ώρα Ελλάδας), αυτή του WTI, αμερικανικής ποικιλίας αναφοράς, υποχωρούσε κατά 0,20% στα 75,70 δολάρια, ενώ αυτή του Μπρεντ Βόρειας Θάλασσας, διεθνούς ποικιλίας αναφοράς, κατά 1,41%, στα 79,43 δολάρια.
Ο πυρήνας πρόληψης που αφορά τον Λίβανο θα αποτελέσει «την πρώτη αληθινή δοκιμασία» των πραγματικών προθέσεων της άλλης πλευράς, σύμφωνα με τον κ. Αραγτσί.
Πιθανή ένδειξη αποκλιμάκωσης: οι αρχές του Ισραήλ ανακοίνωσαν πως αίρονται από σήμερα το πρωί οι περιορισμοί που επιβάλλονται στις συναθροίσεις εξαιτίας του πολέμου στο βόρειο τμήμα της χώρας, κοντά στα σύνορα με τον Λίβανο.
Αλλά ο ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου επανέλαβε, για ακόμη μια φορά, πως ο στρατός του θα παραμείνει στον νότιο Λίβανο «για όσο χρειαστεί».
Από την άλλη, ο γενικός γραμματέας της Χεζμπολά Ναΐμ Κάσεμ απέρριψε κάθε ενδεχόμενο να συνεχίσει να υπάρχει ζώνη «ασφαλείας» του Ισραήλ στο νότιο τμήμα της χώρας του.
Οι ισραηλινές στρατιωτικές επιχειρήσεις στον Λίβανο από τις αρχές Μαρτίου έχουν στοιχίσει τη ζωή σε τουλάχιστον 4.106 ανθρώπους, σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας στη Βηρυτό. Στην άλλη πλευρά, ο ισραηλινός στρατός λέει πως μετρά 36 απώλειες.
Αποχώρηση
Σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων IRNA, η ιρανική αντιπροσωπεία εγκατέλειψε το τραπέζι των διαπραγματεύσεων στην Ελβετία έπειτα από μια ώρα και είκοσι λεπτά χθες, αντιδρώντας στη «δημοσιοποίηση προσβλητικού μηνύματος του προέδρου των ΗΠΑ». Ωστόσο η διαδικασία συνεχίστηκε, χάρη στους μεσολαβητές.
Η αποχώρηση αποτελούσε αντίδραση σε τοποθέτηση του Ντόναλντ Τραμπ μέσω Truth Social, με την οποία απαιτούσε η Τεχεράνη να «σταματήσει» τη Χεζμπολά ώστε να μην προκαλεί «προβλήματα», απειλώντας σε διαφορετική περίπτωση ότι οι ΗΠΑ θα πλήξουν το Ιράν «πιο σκληρά», προσθέτοντας τρία θαυμαστικά.
«Καλά θα κάνουν να ζυγίζουν τα λόγια τους· οι ένοπλες δυνάμεις μας είναι έτοιμες να απαντήσουν αλλιώς», αντέτεινε μέσω X ο επικεφαλής της ιρανικής αντιπροσωπείας και του κοινοβουλίου της Ισλαμικής Δημοκρατίας Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ.
Δυνάμει του «μνημονίου κατανόησης του Ισλαμαμπάντ» της 17ης Ιουνίου, τα μέρη δεσμεύτηκαν να απέχουν «από το να απειλούν με καταφυγή στη βία το ένα το άλλο» κατά τη διάρκεια των συνομιλιών τους.
Αυτές οι τελευταίες αναμένεται να οδηγήσουν, εντός προθεσμίας 60 ημερών, ανανεώσιμης, σε οριστική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή, ο οποίος ξέσπασε την 28η Φεβρουαρίου, με τους καταιγιστικούς αεροπορικούς βομβαρδισμούς των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας, κι ο οποίος στοίχισε τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους, στην πλειονότητά τους στο Ιράν και στον Λίβανο.
Χαώδης διάσταση απόψεων των δυο πλευρών καταγράφεται επίσης ως προς το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας της Τεχεράνης, που αντιμετωπίζουν με καχυποψία η αμερικανική η ισραηλινή και άλλες δυτικές κυβερνήσεις επί δεκαετίες.
Σύμφωνα με την ιρανική κρατική τηλεόραση, το ζήτημα αυτό δεν εξετάστηκε στην πρώτη συνεδρία.
Κατά την ίδια πηγή, το δίκτυο IRIB, η ιρανική αντιπροσωπεία αρνήθηκε να ποζάρει και να φωτογραφηθεί μαζί με την αμερικανική, που πέρα από τον αντιπρόεδρο Βανς, συμπεριλαμβάνει τον ειδικό απεσταλμένο της προεδρίας Στιβ Γουίτκοφ και τον γαμπρό του προέδρου Τραμπ, τον Τζάρεντ Κούσνερ.
«Διεξαγάγαμε συνομιλίες σε βάθος για όλες τις διαστάσεις της συμφωνίας» για το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας του Ιράν, διαβεβαίωσε αντιθέτως ανώτερος αμερικανός διπλωμάτης τον Τύπο στο Μπίργκενστοκ.
