Ο κύκλος των παραστάσεων μουσικής και αφήγησης με τον τίτλο Αφηγήσεις δίνει ραντεβού αποκλειστικά με ενήλικες αυτή τη φορά… Κάτω από την κερασιά με πικάντικες ιστορίες απ’ όλον τον κόσμο, στις 16 Φεβρουαρίου 2025 για δύο παραστάσεις στις 19.30 και στις 21.00 στην Αίθουσα VIP της Εθνικής Λυρικής Σκηνής στο ΚΠΙΣΝ.
«Φέτος τις Απόκριες στην… κερασιά από κάτω θα γελάσουμε και θα γλεντήσουμε δίχως όρια! Η περίοδος της χαράς, της συμβολικής παράβασης και των ξέφρενων γλεντιών εμπνέει τις Αφηγήσεις, οι οποίες αυτήν τη φορά μας ετοιμάζουν μια αξέχαστη βραδιά γεμάτη σπαρταριστές και… άσεμνες ιστορίες για απόκρυφα σημεία, ατίθασα, αλλά και σοφά, και για πισινούς φλύαρους, ιδιαίτερα αποκαλυπτικούς και εξωστρεφείς! Όταν η φύση ξυπνά και οργιάζει, το ίδιο κάνει μαζί της και η φαντασία των λαών. Ιστορίες δανεισμένες από την ελληνική παράδοση, αλλά και την αχαλίνωτη φαντασία των τροβαδούρων της Ευρώπης, που υμνούν τη γονιμότητα με χιούμορ, αφηγήσεις εμποτισμένες με χαρά, έρωτα, αλλά και μελαγχολία, θα ξεσηκώσουν το ενήλικο κοινό άνευ προηγουμένου» αναφέρει η Λυρική.
Το αποκριάτικο παραμυθιακό ρεπερτόριο των Αφηγήσεων περιλαμβάνει θρύλους, ευτράπελες διηγήσεις και μεσαιωνικές ιστορίες, διανθισμένες με αγνά παραδοσιακά γαμοτράγουδα! Θα έχουμε στη συντροφιά μας κοντέσες ταγμένες στα θεία, πιστές στις αυστηρές αρχές της σεμνότητας και της αγνότητας, καθώς και αχαλίνωτες υπηρέτριες στον αντίποδα των συμβατικών κανόνων της ηθικής. Θα συναντήσουμε όμως και πλήθος απλών και καθημερινών ανθρώπων σαν κι εμάς, που βρέθηκαν απρόοπτα αντιμέτωποι με αλλόκοτα φαινόμενα και ευτράπελες καταστάσεις.
Η Έλλη Γιαννάκη και ο Δημήτρης Κούρτης που βάζουν τη σφραγίδα τους σε αυτή την παραγωγή μίλησαν στο ertnews.grκαι την Αγγέλα Παπαθανασίου
Έχουν προηγηθεί δύο ακόμα Αφηγήσεις, τα Παραμύθια του Βροχάρη και οι Ζεστές Ιστορίες για τον χειμώνα και τα Χριστούγεννα. Οι δύο πρώτες ήταν για παιδιά. Αυτήν την Κυριακή όμως θα ακούσουμε παραμύθια για… ενήλικες. Υπάρχουν παραμύθια για ενήλικες;
Βεβαίως και υπάρχουν, και η αλήθεια είναι ότι οι δυο προηγούμενες παραστάσεις δεν απευθύνονταν αποκλειστικά και μόνο σε παιδιά, αλλά σε οικογένειες. καθώς οι ιστορίες που είχαμε επιλέξει ήταν κατάλληλες και για ενήλικο και για ανήλικο κοινό και είχαν κάτι ξεχωριστό να πουν και στις δύο ηλικιακές ομάδες.
Αυτή τη φορά όμως, η παράσταση είναι προσαρμοσμένη στις απόκριες και έχει περιεχόμενο «άσεμνο» και θεωρούμε ότι είναι μια αρκετά τολμηρή παράσταση για παιδιά μικρότερα των 16 ετών.
Η αλήθεια είναι πως πιθανότατα σε παλαιότερες εποχές τα παιδιά να άκουγαν τέτοια παραμύθια, ίσως για να προετοιμαστούν για την μετέπειτα σεξουαλική ζωή, ίσως και γιατί τα παιδιά στην επαρχία ήταν απόλυτα συνδεδεμένα με τα αποκριάτικα ήθη και τα έθιμα στις δημόσιες εκδηλώσεις του τόπου τους, τα οποία κατά κανόνα σχετίζονταν με τη γονιμότητα. Με την πάροδο του χρόνου, όμως, το παραμύθι συνδέθηκε πολύ περισσότερο με τα παιδιά, απαλείφθηκαν η βία και η σεξουαλικότητα, οι καταγραφές ελευθερόστομων παραμυθιών άρχισαν να αποσιωπούνται και εξοβελίστηκαν τελικά εντελώς από τις κλασικές συλλογές παραμυθιών. Σήμερα οι ιστορίες αυτές θεωρείται ότι απευθύνονται σε μεγάλους.
Νιώθουμε τυχεροί που στην αναζήτηση μας κατορθώσαμε να βρούμε αρκετες απο αυτές τις ιστορίες, οι οποίες θα πρέπει να σημειώσουμε ότι συναντώνται σε όλες τις γωνιές του πλανήτη και το χιούμορ τους είναι εκπληκτικό.
Παρεμπιπτόντως, ίσως να έτυχε, αλλά ανακαλύψαμε ότι και η τρεις είχαμε ακούσει από τη γιαγιά μας, στα παιδικά μας χρόνια μια τουλάχιστον ιστορία shokin, με άσεμνο, σεξουαλικο και βωμολοχικό περιεχόμενο, έτσι για να μας θυμίσει ότι το θέμα πάντα απασχολούσε τον άνθρωπο και παρόλο που φαινόταν να είναι ταμπού, δεν μπορούσε με τίποτα να λείψει από τις λαϊκές αφηγήσεις και απο τις αφηγήσεις των σωφών γιαγιάδων μας.
Από πού έρχονται οι ιστορίες που θα ακούσουμε; Ποια η πηγή του υλικού σας; Πώς το δουλέψατε;
Οι ιστορίες που θα ακούσετε σε αυτή την παράσταση έρχονται απο την Κάρπαθο, τη Ρωσία, την Γαλλία και Ισπανία. Το υλικό μας το αναζητούμε από διάφορες πηγές. Έχουμε στο «σακούλι» μας πολλές ιστορίες από τη σχολή που φοιτήσαμε στην Αγγλία, το International School of storytelling, του Emerson College, αλλά εξακολουθούμε να ψάχνουμε ατελείωτες ώρες σε βιβλιοθήκες και βιβλιοπωλεία, διαβάζοντας συλλογές παραμυθιών, βιβλία λαογραφίας, βιβλία λογοτεχνίας κα. Πολλές φορές ανακαλύπτουμε παλιά, ξεχασμένα και πολλές φορές σπάνια βιβλία, που κρύβουν μέσα τους μικρά διαμάντια της προφορικής παράδοσης. Και μιας που αναφέραμε την προφορική παράδοση, δεν είναι λίγες οι φορές που επιλέγουμε να πουμε μια ιστορία που απλά ακούσαμε από κάποιον και μας γοήτευσε.
Το υλικό μας το δουλεύουμε με πολύ κόπο και μεράκι. Ψάχνουμε τις ντοπιολαλιές και τις ξεχωριστές προφορές, αναζητούμε στοιχεία για την ιστορία, τις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε τόπου, τα έθιμα του, τα φαγητά του, τη μουσική του, ώστε να μπορούμε αρχικά να σχηματίσουμε ένα συγκεκριμένο τοπίο και μια ξεχωριστή ατμόσφαιρα που να παραπέμπει σε κάθε τόπο. Υστερα αναζητούμε τους τρόπους και τα στοιχεία που χρειάζεται να προσθέσουμε, ώστε οι ιστορίες μας να αντηχούν στο σήμερα.
Να περιμένουμε να δούμε και σκηνικά;
Βεβαίως θα δείτε και σκηνικά… στη φαντασία σας!
Η αλήθεια είναι ότι δεν έχουμε σκηνικά από ύλη, αλλά από φαντασία. Στα πλαίσια της προετοιμασίας κάθε παράστασης είναι και το να σχηματίσουμε νοητά χάρτες, οι οποίοι δείχνουν με μαθηματική ακρίβεια που βρίσκεται το καθε τι. Που βρίσκεται το κάθε τοπίο π.χ. το παλάτι σε σχέση με το δάσος, ή με το χωριό. Ξέρουμε ακριβώς που έχει τοποθετηθεί το κάθε αντικείμενο της ιστορίας μας καθώς και που στέκονται όλοι οι ήρωες σε κάθε σκηνή. Με ένα μαγικό τρόπο και αρκετη εξάσκηση στην τεχνική, το σκηνικό που έχει στηθεί μεσα στο μυαλό μας μεταφέρεται θα έλεγε κανείς μαγικά, αυτόματα και με σαφήνεια και στο στο μυαλό των ακροατών μας.
Τα μόνα αντικείμενα που θα δείτε στην σκηνή μαζί μας είναι μια πληθώρα μουσικών οργάνων.
Ποια είναι η μεγαλύτερη δυσκολία σε μία τέτοιου τύπου παράσταση;
Η μεγαλύτερη δυσκολία είναι η προσαρμογή και αφήγηση μιας ιστορίας με αφηγηματικά μέσα που να δημιουργούν ατμόσφαιρα και εικόνες στους θεατές, καθώς συνήθως οι περισσότερες ιστορίες είναι αποτυπωμένες στο γραπτό λόγο με αρκετά συνοπτικό τρόπο. Επιπλέον, η επιλογή των μουσικών κομματιών, η σύνθεση καινούργιου μουσικού υλικού και η χρήση πληθώρας μικρότερων μουσικών οργάνων για τη δημιουργία ηχοτοπίων και μουσικών εφέ, είναι μια διαδικασία εξαιρετικά δημιουργική, αλλά περίπλοκη στο τελικό της αποτέλεσμα. Εάν προσθέσουμε φυσικά και τη δυσκολία ότι δεν εχουμε σκηνοθέτη τότε εύκολα καταλαβαίνει κάποιος ότι η δημιουργική διαδικασία σύνθεσης μιας τέτοιας παράστασης είναι αρκετά απαιτητική και χρονοβόρα. Αλλά εμείς περνάμε πολύ ωραία σε όλη αυτή τη συνθήκη.
Είμαστε αρκετά χαλαροί στη σημερινή εποχή για να αφεθούμε και να διασκεδάσουμε όπως κάποτε που οι άνθρωποι μαζεύονταν γύρω από τη φωτιά για να αφηγηθούν παραμύθια;
Πιστεύουμε ότι ποτέ οι άνθρωποι δεν είχαν τόσο χρόνο να αφεθούν και να διασκεδάσουν γύρω από τη φωτιά, ιδιαίτερα στην επαρχία όπου ο ελεύθερος χρόνος ήταν λιγοστός. Εκεί όμως ανάμεσα στην επιστροφή από τη δουλειά, τις δύσκολες συνθήκες εργασίας, τα χρώματα της Άνοιξης, τις τρομακτικές σκιές των δέντρων το βράδυ, τα ποτάμια, τις παλιές δοξασίες και τους παλιούς θρύλους καλλιεργούνταν η τοπική φαντασία και η παραγωγή ιστοριών και μύθων ήταν μια αστείρευτη διαδικασία, τουλάχιστον στο πλαίσιο που ως τότε κινούνταν η προφορική παράδοση. Τα παραμύθια και οι ιστορίες ήταν παντού, στις ιστορίες που θα έλεγαν οι γιαγιάδες στο σπίτι, σε λαϊκά δημόσια δρώμενα, στο καφενείο και στα παραδοσιακά τραγούδια. Σήμερα έχουμε ανάγκη να ακούμε ιστορίες, μας θυμίζει από που προερχόμαστε και μας φέρνει σε επαφή με τον εαυτό μας, τη μνήμη και τις προηγούμενες γενιές, οπότε όταν υπάρχει χρόνος, παιδιά και μεγάλοι, θα επιδιώξουν να ακούσουν παραμύθια και ιστορίες και να διασκεδάσουν με αυτή την πανάρχαια μορφή έκφρασης.
Τα επόμενα σχέδιά σας;
Έχουμε τόσα πολλά σχέδια, ιδέες και επιθυμίες που τρομάζουμε καμιά φορά με αυτό. Σίγουρα όμως, στο προσεχές μέλλον θα υλοποιήσουμε εργαστήρια διαγενεακής έκφρασης για παππούδες, γιαγιάδες και εγγόνια, θα πραγματοποιήσουμε κάποιες παραστάσεις σε ανοιχτούς χώρους από την Άνοιξη και θα συμμετέχουμε σε κάποια φεστιβάλ το Καλοκαίρι. Παράλληλα βυθιζόμαστε στον κόσμο των παραμυθιών άλλων ηπείρων που δεν είχαμε καλά ως τώρα εξερευνήσει, αλλά για αυτό το θέμα θα επανέλθουμε όταν είμαστε περισσότερο έτοιμοι να μοιραστούμε αυτά που ανακαλύψαμε!
Εκπαιδευτικές & Κοινωνικές Δράσεις Εθνικής Λυρικής Σκηνής
Κάτω από την κερασιά
Στο πλαίσιο του κύκλου παραστάσεων μουσικής και αφήγησης Αφηγήσεις
Αφήγηση: Έλλη Γιαννάκη
Μουσική συνοδεία: Νίκος Καρύδης, Δημήτρης Κούρτης
Ηλικίες: για ενήλικες
Ημερομηνία παραστάσεων: 16 Φεβρουαρίου 2025
Ώρες έναρξης: 19.30 & 21.00
Αίθουσα VIP Εθνικής Λυρικής Σκηνής — Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος
Τιμή εισιτηρίου: 5€
Προπώληση από τις 27 Ιανουαρίου 2025 μέσω ticketservices.gr και στα Ταμεία της ΕΛΣ (καθημερινά 9.00-21.00 | 2130885700)
Πηγή: ertnews.gr
