Τη δημιουργία ενός νέου οργανισμού, ο οποίος θα συνδέει ψηφιακά το Κτηματολόγιο με τις πολεοδομικές υπηρεσίες, εξετάζουν τα υπουργεία Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Η πρωτοβουλία αποσκοπεί στην απλοποίηση των διαδικασιών που αφορούν τα ακίνητα, την έκδοση οικοδομικών αδειών και τη διαχείριση των στοιχείων των κτηρίων.
Η σχετική αποκάλυψη έγινε από την υφυπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Μαριλένα Σούκουλη-Βιλιάλη, στο πλαίσιο της Prodexpo 2026. Όπως ανέφερε, η ψηφιακή διασύνδεση του Κτηματολογίου με τις πολεοδομίες αποτελεί σημαντικό βήμα για τον εκσυγχρονισμό της δημόσιας διοίκησης και τη δημιουργία ενός πιο αποτελεσματικού πλαισίου για ιδιοκτήτες, μηχανικούς, επενδυτές και επιχειρήσεις.
Κτηματολόγιο και πολεοδομίες σε ενιαίο ψηφιακό πλαίσιο
Η υφυπουργός υπογράμμισε ότι η ασφάλεια δικαίου αποτελεί βασική προϋπόθεση για την αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας και την προσέλκυση επενδύσεων. Για να γνωρίζει ένας ιδιοκτήτης ή επενδυτής τι μπορεί να κάνει σε ένα ακίνητο, χρειάζεται σαφή και αξιόπιστη πληροφόρηση σχετικά με τη δυνατότητα δόμησης, τις επιτρεπόμενες χρήσεις γης και τους ισχύοντες πολεοδομικούς περιορισμούς.
Σήμερα, σημαντικό μέρος αυτών των πληροφοριών βρίσκεται σε διαφορετικές υπηρεσίες και πληροφοριακά συστήματα. Η έλλειψη διασύνδεσης μπορεί να προκαλεί καθυστερήσεις, επαναλαμβανόμενη υποβολή δικαιολογητικών και αβεβαιότητα για την πραγματική κατάσταση ενός ακινήτου. Η δημιουργία ενός νέου οργανισμού θα μπορούσε να συμβάλει στη συγκέντρωση και την ηλεκτρονική ανταλλαγή των δεδομένων, ώστε οι διαδικασίες να γίνονται ταχύτερα και με μεγαλύτερη διαφάνεια.
«Ο χωρικός σχεδιασμός είναι επί της ουσίας το στρώμα πάνω στο οποίο θα ακουμπήσουν όλες οι αναπτυξιακές δυνατότητες του τόπου», ανέφερε η Μαριλένα Σούκουλη-Βιλιάλη. Όπως εξήγησε, είναι απαραίτητο οι πολίτες και οι επενδυτές να γνωρίζουν με σαφήνεια πού επιτρέπεται να οικοδομήσουν, ποιες δραστηριότητες μπορούν να αναπτύξουν και ποιοι κανόνες ισχύουν σε κάθε περιοχή.
Η σημασία του χωρικού σχεδιασμού
Η υφυπουργός αναφέρθηκε στα ειδικά χωροταξικά πλαίσια, καθώς και στα τοπικά και ειδικά πολεοδομικά σχέδια. Μέσω αυτών καθορίζονται οι χρήσεις γης, τα όρια των οικισμών και οι κατευθύνσεις ανάπτυξης κάθε περιοχής.
Οι ανάγκες, ωστόσο, δεν είναι ίδιες παντού. Οι ορεινές περιοχές αντιμετωπίζουν διαφορετικές προκλήσεις από τις παραθαλάσσιες και τις αστικές ζώνες. Για τον λόγο αυτό, όπως τόνισε, δεν μπορούν να εφαρμόζονται οριζόντιες ρυθμίσεις χωρίς να λαμβάνονται υπόψη τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά κάθε τόπου.
Ο χωρικός σχεδιασμός συνδέεται άμεσα με την αξία και την αξιοποίηση των ακινήτων. Ένα σαφές και σταθερό πλαίσιο μπορεί να περιορίσει τις αμφισβητήσεις, να μειώσει τις καθυστερήσεις και να ενισχύσει την εμπιστοσύνη όσων επιθυμούν να επενδύσουν στην ελληνική αγορά ακινήτων.
Η ψηφιοποίηση χρειάζεται και απλοποίηση
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην ανάγκη η ψηφιοποίηση να συνοδεύεται από ουσιαστική απλοποίηση των διαδικασιών. Η μεταφορά μιας περίπλοκης γραφειοκρατικής διαδικασίας στο διαδίκτυο δεν αρκεί, εάν ο πολίτης εξακολουθεί να χρειάζεται να υποβάλλει τα ίδια δικαιολογητικά ή να απευθύνεται σε πολλές διαφορετικές υπηρεσίες.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, μέσω της πλατφόρμας e-Άδειες έχουν εκδοθεί περισσότερες από 1,5 εκατομμύριο άδειες. Παράλληλα, στην ηλεκτρονική ταυτότητα κτηρίου έχουν ενταχθεί περισσότερα από 1,3 εκατομμύρια ακίνητα. Τα δεδομένα αυτά δείχνουν την έκταση της ψηφιακής μετάβασης στον τομέα της δόμησης και της ακίνητης περιουσίας.
Το επόμενο βήμα είναι η αξιοποίηση αυτών των υποδομών με τρόπο ενιαίο και λειτουργικό. Η διασύνδεση του Κτηματολογίου με τις πολεοδομίες θα μπορούσε να επιτρέψει την αυτόματη άντληση στοιχείων για τα ακίνητα, περιορίζοντας τα λάθη και μειώνοντας τον χρόνο διεκπεραίωσης των υποθέσεων.
Τι προβλέπει ο νέος οργανισμός
Στο πλαίσιο αυτό, τα δύο υπουργεία εξετάζουν τη δημιουργία ενός νέου οργανισμού, στον οποίο θα μπορούν να «κουμπώσουν» το Κτηματολόγιο και οι πολεοδομικές υπηρεσίες. Στόχος είναι να δημιουργηθεί ένα σύγχρονο ψηφιακό περιβάλλον, αντίστοιχο με εκείνο που αναπτύχθηκε τα τελευταία χρόνια μέσω του gov.gr.
Η πρωτοβουλία βρίσκεται ακόμη σε στάδιο επεξεργασίας, ωστόσο η κατεύθυνση είναι σαφής: οι υπηρεσίες που σχετίζονται με το ακίνητο να λειτουργούν περισσότερο συντονισμένα και οι πολίτες να έχουν πρόσβαση σε αξιόπιστα στοιχεία από ένα ενιαίο ψηφιακό σύστημα.
Παράλληλα, ο διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής, παρουσίασε στοιχεία για τη φορολογική δραστηριότητα στις βραχυχρόνιες μισθώσεις. Το 2025 δηλώθηκαν εισοδήματα ύψους 973 εκατ. ευρώ, έναντι περίπου 70 εκατ. ευρώ σε παλαιότερη περίοδο. Η συνεργασία με τις πλατφόρμες Airbnb, Booking και Expedia συνέβαλε, επίσης, στη μείωση της μη συμμόρφωσης σχετικά με την αναγραφή του αριθμού μητρώου ακινήτου, από 11% σε 5%.
Για το φορολογικό έτος 2023 εντοπίστηκαν ακόμη 34.000 φορολογούμενοι με αδήλωτα εισοδήματα. Οι έλεγχοι οδήγησαν σε 37.000 δηλώσεις οικειοθελούς συμμόρφωσης και σε πρόσθετα δηλωθέντα εισοδήματα ύψους 105 εκατ. ευρώ.
Η ψηφιακή διασύνδεση του Κτηματολογίου με τις πολεοδομίες αναμένεται να αποτελέσει ένα ακόμη σημαντικό βήμα για την καλύτερη οργάνωση της αγοράς ακινήτων. Εφόσον συνδυαστεί με σαφείς κανόνες, αξιόπιστα δεδομένα και πραγματική απλοποίηση, μπορεί να ενισχύσει την ασφάλεια δικαίου, να περιορίσει τη γραφειοκρατία και να διευκολύνει τόσο τους ιδιοκτήτες όσο και τις νέες επενδύσεις.
