Φως στο μυστήριο με τα κρεμαστά φέρετρα στην Ασία έριξε ανάλυση DNA από αρχαίους τάφους.
Η ταυτότητα της εθνοτικής ομάδας που τοποθετούσε τους νεκρούς της σε κρεμαστά φέρετρα πάνω σε απόκρημνους βράχους, παρέμενε άγνωστη εδώ και αιώνες, ωστόσο νέα γενετική μελέτη αποκάλυψε ότι το πανάρχαιο αυτό ταφικό έθιμο συνδεόταν άμεσα με προγόνους ανθρώπων που ζουν ακόμη και σήμερα στην περιοχή της νοτιοδυτικής Κίνας.
Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Communications, οι ντόπιοι που ακολουθούσαν την παράδοση των «κρεμαστών φερέτρων» είχαν γενετικούς δεσμούς με πληθυσμούς της Νεολιθικής περιόδου (Νέας Λίθινης Εποχής), οι οποίοι ζούσαν πριν από 4.000 έως 4.500 χρόνια στις ακτές της νότιας Κίνας και της Νοτιοανατολικής Ασίας.
Τις τελευταίες δεκαετίες έχουν καταγραφεί εκατοντάδες κρεμαστά φέρετρα σε διάφορες περιοχές της Κίνας και της Νοτιοανατολικής Ασίας, ενώ ιστορικές αναφορές και προφορικές παραδόσεις τοποθετούσαν τις ρίζες του εθίμου στους Bo, μια μικρή εθνοτική ομάδα.
Ερευνητές επιδίωξαν τώρα να επιβεβαιώσουν την ταυτότητά τους μέσω γενετικής ανάλυσης, εξετάζοντας το γενετικό υλικό 11 ατόμων από τέσσερις διαφορετικές τοποθεσίες με «κρεμαστά φέρετρα» στην Κίνα, ορισμένα από τα οποία έζησαν πριν από περισσότερα από 2.000 χρόνια.
Παράλληλα, έβαλαν στο μικροσκόπιό τους τα λείψανα τεσσάρων ατόμων που είχαν ταφεί σε αρχαία «φέρετρα-κορμούς» σε σπήλαιο στη βορειοδυτική Ταϊλάνδη. Με το αρχαιότερο να χρονολογείται πριν από 2.300 χρόνια, συμπλήρωσαν τα δεδομένα με 30 γονιδιώματα σύγχρονων ανθρώπων καταγωγής Bo.
Τα αποτελέσματα φανέρωσαν ότι ο λαός των «κρεμαστών φερέτρων» και κατ’ επέκταση οι σύγχρονοι Bo συνδέονται γενετικά με νεολιθικούς πληθυσμούς της περιοχής, μαρτυρώντας κοινή καταγωγή και πολιτισμική συνέχεια που υπερβαίνει τα σημερινά εθνικά σύνορα.
Πότε χάθηκε το έθιμο
Τα ξύλινα φέρετρα που κρέμονταν σε εκτεθειμένους βράχους εντοπίζονται κυρίως στη νότια Κίνα και στην Ταϊβάν, όπου το ταφικό αυτό έθιμο ήταν ιδιαίτερα διαδεδομένο, ωστόσο σταμάτησε πριν από αρκετούς αιώνες, κατά τη διάρκεια της δυναστείας Μινγκ (1368–1644).
Βάσει μιας παλαιότερης ιστορικής αναφοράς, το έθιμο ανάγεται στη δυναστεία Γιουάν (1279–1368), καθώς «τα φέρετρα που τοποθετούνται ψηλά θεωρούνται ευοίωνα», ενώ «όσο ψηλότερα βρίσκονται, τόσο πιο ευνοϊκά είναι για τους νεκρούς».
11. Hanging coffins are cliff-placed burials found in parts of China, Indonesia, and the Philippines. pic.twitter.com/530gzNrRXa
— James Lucas (@JamesLucasIT) October 31, 2024
Οι λίγες χιλιάδες σύγχρονοι Bo που ζουν σήμερα στην επαρχία Γιουνάν της νότιας Κίνας, κατατάσσονται διοικητικά στην επίσημη εθνοτική ομάδα Yi, αν και διαθέτουν δική τους γλώσσα και παραδόσεις. Σύμφωνα με τη νέα μελέτη, ο πολιτισμός τους στο παρελθόν, επεκτεινόταν σε περιοχές που σήμερα ανήκουν στην Ταϊλάνδη, το Λάος, το Βιετνάμ και την Ταϊβάν.
Η παράδοση των «κρεμαστών φερέτρων» φαίνεται να έχει τις ρίζες της τουλάχιστον πριν από 3.400 χρόνια στα όρη Wuyi της επαρχίας Φουτζιάν στη νοτιοανατολική Κίνα.
Κοινές ρίζες σε Κίνα και Ταϊλάνδη
Η γενετική ανάλυση των «φερέτρων-κορμών» στη βορειοδυτική Ταϊλάνδη έφερε στο φως σημαντικές ομοιότητες με τους ανθρώπους των «κρεμαστών φερέτρων».
Στην Ταϊλάνδη, τα φέρετρα κατασκευάζονταν από κορμούς δέντρων που κόβονταν κατά μήκος στα δύο. To ένα τμήμα σκαλίζονταν εσωτερικά, ενώ το άλλο λειτουργούσε ως καπάκι. Στη συνέχεια τοποθετούνταν μέσα σε σπηλιές, συχνά πάνω σε ξύλινα στηρίγματα ή σε ψηλές βραχώδεις προεξοχές.
Τα ευρήματα της μελέτης, σε συνδυασμό με άλλα αρχαιολογικά δεδομένα από την Ασία, έδειξαν ότι οι άνθρωποι των «κρεμαστών φερέτρων» αποτελούσαν υποομάδα αρχαίων λαών που μιλούσαν τις γλώσσες Tai-Kadai (ή Kra-Dai) και κατοικούσαν σε μεγάλο μέρος της νότιας Κίνας πριν από την επικράτηση της εθνότητας Han από τον 1ο αιώνα π.Χ. και έπειτα.
Οι γλώσσες αυτές συνδέονται με τον σύγχρονο πληθυσμό της Ταϊλάνδης και με εκατομμύρια μη-Han Κινέζους, κυρίως στον νότο.
Η βασική διαπίστωση της μελέτης θέλει τους σημερινούς Bo, περίπου 600 χρόνια μετά την εξαφάνιση της παράδοσης, να ταυτοποιούνται γενετικά ως άμεσοι απόγονοι των ανθρώπων που τηρούσαν το έθιμο των «κρεμαστών φερέτρων».
Στη λαϊκή παράδοση της περιοχής, οι Bo φέρουν ονομασίες όπως «Δαμαστές του Ουρανού» και «Γιοι των Γκρεμών», ενώ κάποιες περιγραφές τους θέλουν ικανούς ακόμα και να πετούν.
Η νέα γενετική έρευνα προσφέρει πλέον επιστημονική τεκμηρίωση για την ταυτότητα των Bo, συνδέοντας άμεσα τους σύγχρονους απογόνους τους με ένα από τα πιο εντυπωσιακά μυστήρια της αρχαίας Ασίας.
Με πληροφορίες από As
