Ένα φάρμακο για την στυτική δυσλειτουργία βρέθηκε ότι μειώνει τις πιθανότητες εμφάνισης της νόσου Αλτσχάιμερ, σύμφωνα με νέα μελέτη. Ερευνητές στις ΗΠΑ, με επικεφαλής την κλινική του Κλίβελαντ, διαπίστωσαν μείωση από 30% έως 54% στη συχνότητα εμφάνισης της νόσου του Αλτσχάιμερ μεταξύ των ατόμων που λάμβαναν σιλδεναφίλη (Viagra) για στυτική δυσλειτουργία ή πνευμονική αρτηριακή υπέρταση, σε σχέση με εκείνους που δεν έπαιρναν το εν λόγω φάρμακο.
Η σιλδεναφίλη ανήκει σε μια ομάδα φαρμάκων που ονομάζονται αναστολείς της φωσφοδιεστεράσης τύπου 5 (PDE5 inhibitors) και τα οποία χορηγούνται για τη θεραπεία της στυτικής δυσλειτουργίας. Προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι οι αναστολείς της φωσφοδιεστεράσης έχουν την ικανότητα να προάγουν τη ροή του αίματος στο πέος και ενδεχομένως θα μπορούσαν να αποτρέψουν τον νευροεκφυλισμό που είναι υπεύθυνος για την άνοια.
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν κυτταροκαλλιέργειες νευρώνων που δημιούργησαν από βλαστοκύτταρα τα οποία είχαν δωρίσει ασθενείς με Αλτσχάιμερ, προκειμένου να χαρτογραφήσουν τη μεταβολική και γενετική δραστηριότητα πίσω από τα θεραπευτικά αποτελέσματα του φαρμάκου. Μετά από πέντε ημέρες θεραπείας, οι νευρώνες που αναπτύχθηκαν στο εργαστήριο παρήγαγαν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα πρωτεϊνών ταυ και υψηλότερα επίπεδα φωσφόρου, επιβεβαιώνοντας την ικανότητα του φαρμάκου να προστατεύει τα εγκεφαλικά κύτταρα.
«Τα ευρήματά μας δίνουν περαιτέρω βαρύτητα στην επαναχρησιμοποίηση αυτού του εγκεκριμένου φαρμάκου για τη θεραπεία της νόσου Αλτσχάιμερ, η οποία έχει μεγάλη ανάγκη από νέες θεραπείες», δήλωσε ο Feixiong Cheng, διευθυντής του Κέντρου Γονιδιώματος της Κλινικής του Κλίβελαντ, ο οποίος ηγήθηκε της έρευνας.
«Χρησιμοποιήσαμε τεχνητή νοημοσύνη για να ενσωματώσουμε δεδομένα σε πολλούς τομείς, τα οποία όλα υποδεικνύουν τη δυνατότητα της σιλδεναφίλης έναντι αυτής της καταστροφικής νευρολογικής νόσου», σημείωσε ο Cheng.
Οι συγγραφείς της νέας μελέτης χρησιμοποίησαν επίσης υπολογιστικά μοντέλα για να αναλύσουν τα δεδομένα για εκατομμύρια ασθενείς από δύο ιατρικές βάσεις δεδομένων, τη MarketScan Medicare Supplemental και την Clinformatics. Κατά τη μελέτη των εγκεφαλικών κυττάρων των ασθενών με Αλτσχάιμερ, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η σιλδεναφίλη είχε μειώσει τα επίπεδα των νευροτοξικών πρωτεϊνών ταυ. Αυτές οι πρωτεΐνες συσσωρεύονται στον εγκέφαλο καθώς εξελίσσεται η νόσος. Για πολλά χρόνια, οι πρωτεΐνες ταυ και οι αμυλοειδείς πλάκες θεωρούνταν πιθανές αιτίες της νόσου Αλτσχάιμερ. Ωστόσο, η θεμελιώδης έρευνα για τις αμυλοειδείς πλάκες έχει απαξιωθεί. Παρόλα αυτά, οι νευροτοξικές πρωτεΐνες ταυ εξακολουθούν να θεωρούνται μια κρίσιμη πτυχή της νόσου του Αλτσχάιμερ.
Μια πρόσφατη μεγάλη μελέτη στο Ηνωμένο Βασίλειο πρότεινε ότι οι αναστολείς PDE 5 μπορούν να μειώσουν την πιθανότητα εμφάνισης Αλτσχάιμερ, αλλά «δεν υπάρχουν στοιχεία ότι αυτά τα φάρμακα είναι ικανά να θεραπεύσουν τη νόσο», σύμφωνα με τον Οζάμα Ισμαήλ, διευθυντή επιστημονικών προγραμμάτων της Ένωσης Αλτσχάιμερ, ο οποίος δεν συμμετείχε στη νέα μελέτη.
Ο ερευνητής τόνισε ότι θα πρεπει να γίνει περαιτέρω έρευνα και να διεξαχθούν ειδικά σχεδιασμένες κλινικές δοκιμές.
«Αυτές οι κλινικές δοκιμές θα πρέπει να περιλαμβάνουν διαφορετικούς συμμετέχοντες – συμπεριλαμβανομένων γυναικών – για να καθοριστεί οριστικά εάν αυτή η κατηγορία φαρμάκων μπορεί να θεραπεύσει ουσιαστικά τη νόσο του Αλτσχάιμερ», είπε ο Δρ. Ισμαήλ.
Ανέφερε επίσης ότι ένας «σημαντικός περιορισμός» αυτής της μελέτης είναι ότι η νόσος του Αλτσχάιμερ δεν διαγνώστηκε «χρησιμοποιώντας τεστ «χρυσού προτύπου» που περιλαμβάνει βιοδείκτες απεικόνισης ή/και αξιολόγηση κατά την αυτοψία».
