Η αντικατάσταση του κόκκινου κρέατος με μικρά ψάρια, όπως η ρέγγα, η σαρδέλα και ο γαύρος, θα μπορούσε να αποτρέψει 750.000 θανάτους ετησίως και να συμβάλει στην αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης, σύμφωνα με νέα μελέτη.
Ολοένα και περισσότερα στοιχεία συνδέουν την κατανάλωση κόκκινου κρέατος με υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης ασθενειών στον άνθρωπο, καθώς και με σημαντική βλάβη στο περιβάλλον. Αντίθετα, τα μικρά ψάρια είναι εξαιρετικά θρεπτικά, φιλικά προς το περιβάλλον και βρίσκονται σε μεγάλη αφθονία στους ωκεανούς του κόσμου.
Ενώ οι μελέτες έχουν δείξει τα οφέλη των μικρών ψαριών, μέχρι τώρα δεν ήταν σαφές σε ποιο βαθμό θα μπορούσαν να μειώσουν το παγκόσμιο φορτίο ασθενειών αν οι άνθρωποι τα προτιμούσαν έναντι του κόκκινου κρέατος. Τώρα, μια ομάδα Ιαπώνων και Αυστραλών ερευνητών διεξήγαγε τη μεγαλύτερη ανάλυση του είδους της, που περιλαμβάνει δεδομένα από περισσότερες από 130 χώρες. Η αντικατάσταση του κόκκινου κρέατος με μικρά ψάρια θα μπορούσε να αποτρέψει 750.000 θανάτους ετησίως και να μειώσει σημαντικά τον επιπολασμό της αναπηρίας ως αποτέλεσμα ασθενειών που σχετίζονται με τη διατροφή, διαπίστωσαν οι ερευνητές.
Η υιοθέτηση αυτού του τύπου διατροφής θα μπορούσε να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη σε χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, όπου τα ψάρια αυτά είναι φθηνά και άφθονα και ο αριθμός των ανθρώπων που πάσχουν από καρδιακές παθήσεις είναι υψηλός, πρόσθεσαν οι ερευνητές.
«Για να βελτιώσουμε την ανθρώπινη υγεία και την υγεία του πλανήτη θα πρέπει να περιορίσουμε την κατανάλωση κόκκινου κρέατος και να στραφούμε προς τρόφιμα που είναι υγιεινά και φιλικά προς το περιβάλλον», έγραψαν οι συγγραφείς της μελέτης σε άρθρο τους που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό BMJ Global Health.
«Σε σύγκριση με το κόκκινο κρέας, τα θαλασσινά όχι μόνο παρέχουν υψηλότερη συγκέντρωση βασικών θρεπτικών συστατικών, αλλά προλαμβάνουν και τα μη μεταδοτικά νοσήματα που σχετίζονται με τη διατροφή. Η μελέτη μας καταδεικνύει ότι η υιοθέτηση των μικρών ψαριών ως εναλλακτική λύση στο κόκκινο κρέας θα προσέφερε δυνητικά σημαντικά οφέλη για τη δημόσια υγεία (με την αποφυγή παγκοσμίως 0,5-0,75 εκατ. θανάτων που σχετίζονται με τη διατροφή), ιδίως όσον αφορά τη μείωση των ισχαιμικών καρδιακών παθήσεων» έγραψαν οι ερευνητές.
Τα μικρά ψάρια είναι πλούσια σε ωμέγα-3 πολυακόρεστα λιπαρά οξέα, η πρόσληψη των οποίων μπορεί να προλάβει τη στεφανιαία νόσο. Επίσης, περιέχουν ασβέστιο και βιταμίνη Β12. Έχουν επίσης το χαμηλότερο αποτύπωμα άνθρακα από κάθε άλλη ζωική πηγή τροφής, δήλωσαν οι ερευνητές. Ωστόσο, αυτή τη στιγμή τα 3/4 των αλιευμάτων μικρών ψαριών αλέθονται σε ιχθυάλευρα και ιχθυέλαια – προϊόντα που χρησιμοποιούνται κυρίως για ιχθυοκαλλιέργειες.
Οι ερευνητές μοντελοποίησαν τέσσερα σενάρια, καθένα από τα οποία αντιπροσωπεύει ένα διαφορετικό μοτίβο κατανομής των μικρών ψαριών παγκοσμίως. Χρησιμοποίησαν δεδομένα για την προβλεπόμενη κατανάλωση κόκκινου κρέατος το 2050 για 137 χώρες και ιστορικά δεδομένα για τα αλιεύματα μικρών ψαριών από θαλάσσιους βιότοπους. Διαπίστωσαν πως σε παγκόσμιο επίπεδο, η προσέγγιση αυτή θα μπορούσε να αποτρέψει έως και 750.000 θανάτους από ασθένειες που σχετίζονται με τη διατροφή έως το 2050 και να αποτρέψει πολλά χρόνια ζωής με αναπηρία.
Η περιορισμένη προσφορά μικρών ψαριών δεν επαρκεί για να αντικαταστήσει όλη την κατανάλωση του κόκκινου κρέατος, αναγνώρισαν οι ερευνητές. Ωστόσο, η μερική αντικατάστασή του θα μπορούσε να μειώσει σημαντικά το παγκόσμιο βάρος των ασθενειών.
«Η ανάλυσή μας υποδηλώνει ότι τα μικρά ψάρια είναι μια πολλά υποσχόμενη εναλλακτική λύση για το κόκκινο κρέας. Αυτή η μελέτη επισημαίνει την ανάγκη για κατευθυντήριες γραμμές στην πολιτική τροφίμων με βάση τα ψάρια και πολιτικές με έμφαση στη διατροφή, προκειμένου να δοθεί μεγαλύτερη προσοχή στις αναλογίες της μελλοντικής πρόσληψης ψαριών και να προωθηθεί η κατανάλωση μικρών ψαριών» καταλήγουν οι ερευνητές στο άρθρο τους.
