Η εγκυμοσύνη είναι μια αρκετά στρεσογόνος διαδικασία για το σώμα και τον ψυχισμό της γυναίκας. Το γυναικείο σώμα υφίσταται σημαντικές μεταμορφώσεις για να υποστηρίξει το έμβρυο που αναπτύσσεται. Ωστόσο, μια νέα μελέτη δείχνει ότι αυτή η έντονη φυσιολογική διαδικασία μπορεί να επηρεάσει τη βιολογική ηλικία της γυναίκας.
Συγκεκριμένα, η νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Cell Metabolism» διαπίστωσε ότι η εγκυμοσύνη μπορεί να προκαλέσει αύξηση της βιολογικής ηλικίας. Ωστόσο, αυτή η τάση μπορεί να αντιστραφεί τους επόμενους μήνες. Η μελέτη έδειξε επίσης ότι η αντιστροφή της βιολογικής γήρανσης ήταν ισχυρότερη στις γυναίκες που θήλαζαν αποκλειστικά τα μωαρά τους ή είχαν χαμηλότερο δείκτη μάζας σώματος.
Τα ευρήματα επιβεβαιώνουν ορισμένες μελέτες που υποστηρίζουν ότι η βιολογική γήρανση, μια διαδικασία κατά την οποία τα κύτταρά μας δημιουργούν βλάβες και δυσλειτουργίες με την πάροδο του χρόνου, δεν εξελίσσεται με γραμμικό τρόπο – ούτε μόνο προς τα εμπρός.
Πρόσφατες μελέτες έχουν δείξει ότι η εγκυμοσύνη μπορεί να «γεράσει» προσωρινά τα κύτταρα έως και δύο χρόνια. Αυτή η επιτάχυνση της βιολογικής γήρανσης πιστεύεται ότι συνδέεται με το στρες που βιώνει το σώμα κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, αντικατοπτρίζοντας τις αλλαγές που παρατηρούνται στις τυπικές διαδικασίες γήρανσης. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, οι επιστήμονες έχουν παρατηρήσει αλλαγές στους επιγενετικούς δείκτες– χημικές ετικέτες που επηρεάζουν τον τρόπο λειτουργίας των γονιδίων μας.
Μια ομάδα από την Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ, με επικεφαλής τον Δρ. Βαντίμ Γκλάντισεφ, διερεύνησε τις επιγενετικές τροποποιήσεις σε έγκυες. Αυτές οι τροποποιήσεις είναι χημικές αλλαγές που επηρεάζουν τη δραστηριότητα των γονιδίων χωρίς να αλλάζουν τον ίδιο τον κώδικα του DNA. Αυτές οι αλλαγές παρακολουθούν τη βιολογική μας ηλικία, προσφέροντας ενδείξεις για την ευαλωτότητά μας σε μελλοντικές ασθένειες. Ωστόσο, μέρος αυτής της κυτταρικής γήρανσης φαίνεται να αντιστρέφεται τους μήνες μετά τον τοκετό, αν και όχι ομοιόμορφα για όλες τις γυναίκες. Αν και αυτό ήταν κάπως αναμενόμενο, η έκταση της πιθανής «αναζωογόνησης» εξέπληξε τους ερευνητές.
Παράλληλα ευρήματα
Η έρευνα δείχνει ότι η βιολογική γήρανση δεν είναι πάντα γραμμική, γεγονός που εξέπληξε τον Κίραν Ο’ Ντόνελ, περιγεννητικό ερευνητή στο Yale School of Medicine. Η ομάδα του ανέλυσε δείγματα αίματος από 119 γυναίκες κατά τη διάρκεια και μετά την εγκυμοσύνη τους, προκειμένου να επιβεβαιώσουν και να επεκτείνουν μια μικρότερη σχετική μελέτη που είχαν διεξάγει πέρυσι. Η ομάδα εξέτασε επίσης την επιγενετική τροποποίηση και συγκεκριμένα τη μεθυλίωση του DNA. Αυτή η διαδικασία προσθέτει ομάδες μεθυλίου στα γονίδια, αλλάζοντας την έκφρασή τους. Δεδομένου ότι αυτές οι αλλαγές συσσωρεύονται φυσικά με την ηλικία, οι παραλλαγές μπορεί να σημαίνουν επιταχυνόμενη ή επιβράδυνση της γήρανσης των ιστών.
Πράγματι, δείγματα αίματος πρώιμης, μέσης και όψιμης κύησης έδειξαν υψηλότερα επίπεδα βιολογικής φθοράς από τα αναμενόμενα. Τα πρότυπα μεθυλίωσης του DNA έδειξαν ότι οι βιολογικές ηλικίες των συμμετεχόντων ήταν 1-2 χρόνια μεγαλύτερες από τις πραγματικές χρονολογικές τους ηλικίες. Αυτό υποδηλώνει ότι το στρες της εγκυμοσύνης μπορεί να επιταχύνει προσωρινά τη βιολογική γήρανση. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η τάση αυτή αντιστράφηκε τρεις μήνες μετά τον τοκετό στις 68 από τις 119 γυναίκες που συμμετείχαν στη μελέτη. Η βιολογική τους ηλικία ήταν πλέον 3-8 χρόνια μικρότερη από ό,τι στην αρχή της εγκυμοσύνης.
Ποιοι παράγοντες επηρεάζουν τη διαδικασία αυτή
Οι ειδικοί τονίζουν ότι υπάρχουν ορισμένοι παράγοντες οι οποίοι φαίνεται να επηρεάζουν την αντιστροφή της κυτταρικής γήρανσης. Για παράδειγμα, οι γυναίκες οι οποίες ήταν υπέρβαρες πριν από την εγκυμοσύνη μπορεί να βιώσουν μια λιγότερο έντονη αντιστροφή της κυτταρικής γήρανσης μετά τον τοκετό. Επίσης, ο αποκλειστικός θηλασμός συνδέεται με σημαντική μείωση της βιολογικής ηλικίας σε σχέση με το τάισμα με μπιμπερό ή με μια μικτή προσέγγιση.
