Νεκροί τρεις Παλαιστίνιοι από Ισραηλινούς στη Τζενίν, όπως ανακοίνωσε ο ισραηλινός στρατός, έπειτα από αεροπορική επιδρομή στη βόρεια Δυτική Όχθη, σε μια περίοδο που η ένταση παραμένει εξαιρετικά υψηλή. Το πλήγμα σημειώθηκε στην ευρύτερη περιοχή της Τζενίν, μια πόλη που εδώ και χρόνια θεωρείται προπύργιο παλαιστινιακών ενόπλων οργανώσεων, με την επιδρομή να αναδεικνύει την κλιμάκωση της βίας στη Δυτική Όχθη, όπου οι αεροπορικές επιχειρήσεις εξακολουθούν να είναι σπανιότερες σε σύγκριση με τη Γάζα.
Σύμφωνα με φωτογραφίες του Γαλλικού Πρακτορείου (AFP), ισραηλινοί στρατιώτες εντοπίστηκαν να απομακρύνουν μία σορό από υπό κατασκευή κατοικία στα περίχωρα της πόλης. Το παλαιστινιακό υπουργείο Υγείας ανέφερε ότι τρεις άνδρες περίπου 20 ετών, ανάμεσά τους ο 22χρονος Κάις Μπιταουί, «στοχοποιήθηκαν από drone» και σκοτώθηκαν. Κατά την ίδια πηγή, οι σοροί τους κρατούνται από τις ισραηλινές αρχές.
Τι ανακοίνωσε ο στρατός
Ο ισραηλινός στρατός γνωστοποίησε ότι «εξουδετέρωσε τρεις τρομοκράτες στην περιοχή της Τζενίν», κατονομάζοντας τον Μπιταουί ως μέλος της Χαμάς και ως στέλεχος ενός ενόπλου δικτύου που, σύμφωνα με την επίσημη εκδοχή, είχε διαλυθεί στο πλαίσιο πρόσφατων επιχειρήσεων. Κατά την ίδια ανακοίνωση, ο Μπιταουί φερόταν να είχε εμπλοκή σε συντονισμό, χρηματοδότηση και υλοποίηση επιθέσεων εναντίον ισραηλινών πολιτών και δυνάμεων ασφαλείας, ενώ διατηρούσε επαφές με τη Χαμάς τόσο στη Γάζα όσο και στο εξωτερικό. Μαζί του σκοτώθηκαν δύο συνεργάτες του, ενώ στο όχημά τους φέρεται να εντοπίστηκε οπλισμός.
Παρά τη συνεχιζόμενη βία από Ισραηλινούς εποίκους και τις συχνές χερσαίες επιχειρήσεις, αεροπορικές επιδρομές στη Δυτική Όχθη παραμένουν σχετικά σπάνιες μετά τις αρχές του 2025, σε αντίθεση με τη Λωρίδα της Γάζας όπου οι επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακας εντάθηκαν μετά την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023. Το περιστατικό στην Τζενίν επαναφέρει στο προσκήνιο το ερώτημα για το εύρος και τον χαρακτήρα της ισραηλινής στρατιωτικής παρουσίας στη Δυτική Όχθη, περιοχή με περιορισμένη αυτονομία υπό την Παλαιστινιακή Αρχή.
Αντιδράσεις Χαμάς και Ισλαμικής Τζιχάντ
Η Χαμάς καταδίκασε την επιδρομή, προειδοποιώντας ότι θα πυροδοτήσει «περαιτέρω οργή και αντιπαράθεση». Η ένοπλη πτέρυγά της, οι Ταξιαρχίες Εζεντίν αλ-Κασάμ, χαρακτήρισε το πλήγμα «δειλή επιχείρηση δολοφονίας» και υποστήριξε ότι ο Μπιταουί ήταν διοικητής της οργάνωσης. Διαφορετική εκδοχή παρουσίασε η ένοπλη πτέρυγα της Παλαιστινιακής Ισλαμικής Τζιχάντ, που απέδωσε την ιδιότητα του μαχητή και στους τρεις νεκρούς, δηλώνοντας ότι ανήκαν στις τάξεις της. Οι αντικρουόμενες δηλώσεις υπογραμμίζουν το περίπλοκο πλέγμα συμμαχιών και ανταγωνισμών ανάμεσα σε παλαιστινιακές οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στη βόρεια Δυτική Όχθη.
Η επιχείρηση Iron Wall και το πλαίσιο της κλιμάκωσης
Η επιδρομή εντάσσεται, σύμφωνα με τον ισραηλινό στρατό, στην ευρύτερη εκστρατεία «Iron Wall» που ξεκίνησε στις αρχές του 2025 με στόχο παλαιστινιακά ένοπλα δίκτυα στη βόρεια Δυτική Όχθη. Στο πλαίσιο αυτό, ισραηλινά άρματα μάχης και μεγάλες δυνάμεις ασφαλείας αναπτύχθηκαν επανειλημμένα στην Τζενίν, επιδιώκοντας τον εντοπισμό και την εξάρθρωση υποδομών οπλισμού, αυτοσχέδιων εκρηκτικών και ομάδων που κατηγορούνται για επιθέσεις.
Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου και ο υπουργός Άμυνας Ισραέλ Κατς συνεχάρησαν τις δυνάμεις για την επιχείρηση. Ο Κατς, σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, τόνισε ότι πρόκειται για «καρπούς επιθετικής και προληπτικής πολιτικής» στη Δυτική Όχθη, υπογραμμίζοντας πως ο στρατός «δεν περιμένει την τρομοκρατία, αλλά την καταδιώκει και καταλαμβάνει τα προπύργιά της».
Ανθρωπιστικές επιπτώσεις και περιορισμοί στην πρόσβαση
Η Παλαιστινιακή Ερυθρά Ημισέληνος κατήγγειλε ότι πληρώματά της που έσπευσαν στο σημείο κρατήθηκαν προσωρινά από ισραηλινές δυνάμεις, οι οποίες κατάσχεσαν ιατρικό εξοπλισμό και διέταξαν την αποχώρησή τους, χωρίς να επιτρέψουν τη διακομιδή τραυματιών. Το ζήτημα της πρόσβασης των σωστικών συνεργείων σε ζώνες επιχειρήσεων παραμένει κρίσιμο, καθώς επηρεάζει άμεσα τη δυνατότητα παροχής πρώτων βοηθειών και τη διαχείριση επειγόντων περιστατικών.
Σύμφωνα με την υπηρεσία του ΟΗΕ για τους Παλαιστίνιους πρόσφυγες (UNRWA), η επιχείρηση «Iron Wall» έχει οδηγήσει στον εκτοπισμό σχεδόν 40.000 ανθρώπων από προσφυγικούς καταυλισμούς στην περιοχή της Τζενίν. Οι εκτοπισμοί, οι ζημιές σε υποδομές και οι περιορισμοί στην κυκλοφορία δημιουργούν ένα βεβαρημένο ανθρωπιστικό περιβάλλον, επιτείνοντας τις προκλήσεις για τους αμάχους.
Η Δυτική Όχθη μετά την 7η Οκτωβρίου
Από την επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023 στο Ισραήλ, τουλάχιστον 1.100 Παλαιστίνιοι στη Δυτική Όχθη —ανάμεσά τους και ένοπλοι— έχουν σκοτωθεί από ισραηλινούς στρατιώτες ή εποίκους, σύμφωνα με καταμέτρηση του AFP που βασίζεται σε στοιχεία της Παλαιστινιακής Αρχής. Στην ίδια περίοδο, με βάση επίσημα ισραηλινά στοιχεία, τουλάχιστον 48 Ισραηλινοί, άμαχοι και στρατιώτες, έχουν σκοτωθεί σε παλαιστινιακές επιθέσεις ή κατά τη διάρκεια ισραηλινών επιχειρήσεων.
Το Ισραήλ κατέχει τη Δυτική Όχθη από το 1967. Οι Συμφωνίες του Όσλο τη δεκαετία του 1990 παραχώρησαν περιορισμένη αυτοδιοίκηση στην Παλαιστινιακή Αρχή, με τη Φάταχ να παραμένει αντίπαλος πόλος της Χαμάς. Στο σημερινό περιβάλλον, η περίπλοκη θεσμική πραγματικότητα, η αστάθεια ασφαλείας και η απουσία πολιτικής προοπτικής συντηρούν έναν κύκλο έντασης που ενίοτε μεταφέρεται από το πεδίο των συγκρούσεων στη Γάζα στη Δυτική Όχθη.
