Σε κλίμα εντατικών διπλωματικών διεργασιών και με φόντο τον πόλεμο στην Ουκρανία, ο Πούτιν θα συναντηθεί με Γουίτκοφ και Κούσνερ στη Μόσχα, σε ένα ραντεβού που δίνει νέα δυναμική στις προσπάθειες για εκεχειρία ή και μια δυνητική πολιτική λύση.
Παράλληλα, το Κρεμλίνο διέταξε προσωρινή αναστολή επιθέσεων στο Κίεβο, δημιουργώντας πεδίο για επαφές υψηλού επιπέδου και πιθανές διαπραγματευτικές κινήσεις.
Το πλαίσιο και οι στόχοι
Ο εκπρόσωπος Τύπου του Ρώσου προέδρου, Ντμίτρι Πεσκόφ, ανακοίνωσε ότι ο Βλαντιμίρ Πούτιν, ως ανώτατος διοικητής, έδωσε εντολή να ανασταλούν οι επιθέσεις κατά του Κιέβου για τρεις ημέρες, αρχής γενομένης από τα μεσάνυχτα Σαββάτου (5/9), τοπική ώρα. Όπως είπε, η απόφαση συνδέεται με την προετοιμασία και τη διεξαγωγή αμερικανικών επαφών στο Κίεβο, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης προσπάθειας να δημιουργηθεί χώρος για πολιτικές συζητήσεις. Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία, ακόμα και αν είναι περιορισμένη χρονικά, υπογραμμίζει τη σημασία που αποδίδει η Μόσχα στις διαμεσολαβητικές κινήσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη.
Σύμφωνα με ρωσικά κρατικά πρακτορεία, ο Πούτιν θα συναντηθεί εντός της ημέρας με τους ειδικούς απεσταλμένους του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, τον επιχειρηματία Στιβ Γουίτκοφ και τον Τζάρεντ Κούσνερ. Το Κρεμλίνο έχει προαναγγείλει ότι θα ενημερώσει τα ΜΜΕ μετά την ολοκλήρωση των συνομιλιών, χωρίς ωστόσο να έχουν γνωστοποιηθεί εκ των προτέρων λεπτομέρειες για την ατζέντα. Η επιλογή των προσώπων, με άμεση πρόσβαση στο περιβάλλον του Λευκού Οίκου, υποδηλώνει μια προσπάθεια άτυπης αλλά ουσιαστικής διαμεσολάβησης.
Πάγωμα επιθέσεων και αναφορές για κατάπαυση του πυρός
Παράλληλα με τη ρωσική ανακοίνωση, ουκρανικά ΜΜΕ μετέδωσαν ότι οι Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας έχουν κηρύξει κατάπαυση του πυρός από τα μεσάνυχτα της 5ης Σεπτεμβρίου έως και τις 8 Σεπτεμβρίου.
Αν επιβεβαιωθεί στην πράξη, το «παράθυρο» αυτό θα μπορούσε να αξιοποιηθεί για την πρόοδο σε ζητήματα ανθρωπιστικού χαρακτήρα ή για την ανταλλαγή θέσεων ενόψει πιθανής διαπραγματευτικής διαδικασίας. Ωστόσο, το εάν μια τριήμερη παύση θα μπορέσει να μετασχηματιστεί σε ουσιαστικό διάλογο, θα εξαρτηθεί από την πρόοδο των επαφών τόσο στη Μόσχα όσο και στο Κίεβο.
Η άφιξη των Αμερικανών απεσταλμένων και το διπλωματικό παρασκήνιο
Σύμφωνα με το Interfax και το TASS, ιδιωτικό αεροσκάφος που μετέφερε τους Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ προσγειώθηκε στο αεροδρόμιο Βνούκοβο της Μόσχας στις 12:52 μ.μ. (ώρα Μόσχας). Τους δύο απεσταλμένους υποδέχθηκε ο ειδικός προεδρικός απεσταλμένος του Πούτιν, Κίριλ Ντμίτριεφ, ο οποίος είχε δηλώσει νωρίτερα ότι διατηρούσε επικοινωνία με Αμερικανούς διαπραγματευτές κατά τη διάρκεια προηγούμενων φάσεων της διαδικασίας. Ο Ντμίτριεφ είχε συμμετάσχει σε συναντήσεις με τον Πούτιν στο παρελθόν και φέρεται να είχε ρόλο στις προσπάθειες για την αναστολή εφαρμογής αμερικανικών κυρώσεων που αφορούν το ρωσικό πετρέλαιο.
Από την πλευρά της Ουάσιγκτον, ο Αμερικανός πρόεδρος ανέφερε ότι οι απεσταλμένοι του ταξιδεύουν στο εξωτερικό με στόχο την αναζήτηση ειρηνευτικής συμφωνίας ανάμεσα στη Ρωσία και την Ουκρανία. Χωρίς να υπεισέλθει σε λεπτομέρειες, έκανε λόγο για «μια ιδέα για ειρήνη», αφήνοντας ανοιχτό το εύρος των πιθανών προτάσεων που θα τεθούν στο τραπέζι. Το κατά πόσο αυτές θα περιλαμβάνουν ζητήματα εδαφικών ρυθμίσεων δεν αποσαφηνίστηκε.
Χρονοδιάγραμμα επαφών: από τη Μόσχα στο Κίεβο
Σύμφωνα με πληροφορίες του Axios, ο προγραμματισμός προβλέπει ότι οι Γουίτκοφ και Κούσνερ θα συναντηθούν αρχικά στη Μόσχα με τον Βλαντιμίρ Πούτιν και στη συνέχεια θα μεταβούν στο Κίεβο για συνομιλίες με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Θα είναι η πρώτη τους επίσκεψη στο Κίεβο από την έναρξη του πολέμου, σε μια πόλη που έχει υποστεί εκτεταμένες ζημιές. Αντιθέτως, οι δύο έχουν ήδη ταξιδέψει στη Μόσχα στο πρόσφατο παρελθόν, με την τελευταία επίσκεψη να καταγράφεται τον Ιανουάριο.
Το γεγονός ότι το ταξίδι ξεκινά από τη ρωσική πρωτεύουσα και συνεχίζεται στο Κίεβο αντανακλά μια μεθοδική προσέγγιση: πρώτα επαφές με τη ρωσική ηγεσία, έπειτα ανταλλαγή απόψεων με την ουκρανική πλευρά. Αν υπάρξει σύγκλιση έστω και σε τεχνικό επίπεδο, θα μπορούσε να δημιουργηθεί υπόβαθρο για συνέχιση συνομιλιών, ενδεχομένως με τη συμμετοχή και τρίτων μερών.
Προοπτικές και επόμενα βήματα
Το Κρεμλίνο έχει δεσμευθεί για ενημέρωση μετά τις επαφές, ενώ παραμένει άγνωστο εάν θα υπάρξουν κοινές δηλώσεις ή ανακοινώσεις μετρήσιμων αποτελεσμάτων. Στην καλύτερη περίπτωση, το τριήμερο «πάγωμα» μπορεί να αποτελέσει καταλύτη για μια συνεννόηση στα βασικά και να ανοίξει δίαυλο για συνέχιση των επαφών. Στη λιγότερο αισιόδοξη εκδοχή, θα λειτουργήσει ως μια περιορισμένης εμβέλειας ανάπαυλα που διευκόλυνε απλώς τον διπλωματικό διάλογο χωρίς άμεσα αποτελέσματα.
