Πάνω από 60 άνθρωποι, ανάμεσά τους και άμαχοι, σκοτώθηκαν το Σάββατο σε νέες, σφοδρές μάχες στην Υεμένη μεταξύ των κυβερνητικών δυνάμεων, που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία, και των ανταρτών Χούθι, σύμφωνα με ιατρικές και στρατιωτικές πηγές που επικαλείται το AFP. Οι συγκρούσεις ξέσπασαν στη νοτιοδυτική χώρα, κοντά σε στρατηγικές οδούς που οδηγούν στην Ερυθρά Θάλασσα, μόλις μία ημέρα μετά το φονικότερο 24ωρο των τελευταίων ετών.
Η κλιμάκωση ακολουθεί την κατάρρευση, τον Ιούλιο, της εύθραυστης εκεχειρίας του 2022 και ενισχύει τους φόβους για πιο εκτεταμένες μάχες στην Υεμένη με περιφερειακές προεκτάσεις.
Κλιμάκωση και νέες μάχες στην Υεμένη
Οι νεότερες εχθροπραξίες επικεντρώνονται γύρω από την Ταΐζ και τις δυτικές προσβάσεις προς την ακτή της Ερυθράς Θάλασσας. Στρατιωτικές πηγές της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης ανέφεραν ότι 26 στρατιώτες σκοτώθηκαν σε πολύωρες συγκρούσεις, ενώ ιατρικές και στρατιωτικές πηγές των Χούθι έκαναν λόγο για 31 νεκρούς αντάρτες.
Το βίαιο αυτό ξέσπασμα πολεμικής δραστηριότητας εντείνει την αβεβαιότητα σε ένα ήδη εύφλεκτο περιβάλλον, όπου οι γραμμές του μετώπου μετακινούνται ταχύτατα και η κάθε απώλεια εδάφους αποκτά δυσανάλογο στρατηγικό βάρος.
Δεκάδες θύματα και πλήγμα σε λεωφορείο
Το κύμα βίας επηρέασε άμεσα και αμάχους. Πύραυλος έπληξε λεωφορείο που εκτελούσε το δρομολόγιο Ταΐζ–Άντεν, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν έξι πολίτες και να τραυματιστούν τουλάχιστον επτά.
Κυβερνητικός αξιωματούχος απέδωσε την επίθεση στους Χούθι, χωρίς ωστόσο να υπάρχει μέχρι στιγμής ανεξάρτητη επιβεβαίωση για την ευθύνη. Το πλήγμα σε πολιτικό όχημα υπογραμμίζει πόσο ευάλωτες παραμένουν οι συγκοινωνίες και οι άμαχοι στις ζώνες όπου κλιμακώνονται οι μάχες στην Υεμένη.
Ταΐζ, λιμάνι Μόκα και ο άξονας προς το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ
Η Ταΐζ, τρίτη μεγαλύτερη πόλη της Υεμένης, παραμένει κρίσιμο μέτωπο. Στρατιωτικός αξιωματούχος προειδοποίησε ότι οι επόμενες ώρες θα είναι αποφασιστικές, καθώς οι Χούθι κατέλαβαν θέσεις κοντά στην πόλη μία ημέρα νωρίτερα. Η κυβέρνηση μεταφέρει ενισχύσεις από το Άντεν προς την πρώτη γραμμή, επιχειρώντας να ανακόψει μια προέλαση που, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της, στοχεύει στην αποκοπή του λιμανιού Μόκα (Mokha), το οποίο δέχεται πιέσεις εδώ και εβδομάδες.
Η κατάληψη ή ο αποκλεισμός της Μόκα θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για προωθήσεις σε περιοχές που γειτνιάζουν με το στενό Μπαμπ ελ-Μαντέμπ, κομβικό πέρασμα για τη διεθνή ναυσιπλοΐα.
Στην περιοχή Χάις, περίπου 68 χιλιόμετρα βορειοδυτικά της Ταΐζ και κοντά στις ακτές της Ερυθράς Θάλασσας, δημοσιογράφοι του AFP κατέγραψαν κυβερνητικές δυνάμεις να κατευθύνονται προς το μέτωπο με αγροτικά οχήματα, οπλισμένες με αυτόματα και εκτοξευτές ρουκετών.
Κάτοικοι μετέφεραν ότι η περιοχή υφίσταται σφοδρούς βομβαρδισμούς από τους Χούθι και ότι η κατάληψή της θα αποδειχθεί ιδιαίτερα δύσκολη, δεδομένης της γεωγραφίας και της οχυρωμένης διάταξης των θέσεων.
Η κλιμάκωση σε αριθμούς και επιχειρήσεις
Η σοβαρότητα της κλιμάκωσης αποτυπώνεται στα στοιχεία. Βάσει καταμέτρησης του AFP από ποικίλες πηγές, μόνο την Παρασκευή σκοτώθηκαν 129 άνθρωποι σε όλη την Υεμένη, γεγονός που καθιστά την ημέρα αυτή τη φονικότερη των τελευταίων ετών.
Το Σάββατο, στρατιωτικός αξιωματούχος έκανε γνωστό ότι η Σαουδική Αραβία πραγματοποίησε τρεις αεροπορικές επιδρομές σε θέσεις που είχαν καταλάβει πρόσφατα οι Χούθι στην Ταΐζ, επιχειρώντας να αναχαιτίσει την προέλασή τους και να στηρίξει τις κυβερνητικές άμυνες σε καίρια σημεία.
Γεωπολιτικές προεκτάσεις και κίνδυνοι για τη ναυσιπλοΐα
Το διακύβευμα υπερβαίνει τα σύνορα της Υεμένης. Το Μπαμπ ελ-Μαντέμπ αποτελεί ζωτικής σημασίας θαλάσσιο διάδρομο, συνδέοντας τον Ινδικό Ωκεανό με τη Μεσόγειο μέσω της Ερυθράς Θάλασσας και της Διώρυγας του Σουέζ. Οποιαδήποτε διατάραξη της ασφάλειας στην περιοχή επηρεάζει άμεσα τη διεθνή ναυσιπλοΐα και τις ενεργειακές ροές.
Οι τελευταίες εξελίξεις έρχονται ενώ, σύμφωνα με αναφορές που επικαλείται το AFP, το Ιράν έχει κλείσει τα στενά του Ορμούζ για εμπορικά πλοία, γεγονός που αυξάνει τη στρατηγική βαρύτητα του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ ως εναλλακτικής οδού για τις εξαγωγές πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας, του μεγαλύτερου εξαγωγέα αργού παγκοσμίως.
Η κατάρρευση της εκεχειρίας τον Ιούλιο, μετά την άφιξη ιρανικού αεροσκάφους στη Σαναά και το νέο κύμα επιθέσεων που ακολούθησε, αναζωπύρωσε μια σύγκρουση με σαφές περιφερειακό αποτύπωμα. Οι Χούθι, που υποστηρίζονται από το Ιράν, αντιπαρατίθενται με δυνάμεις που στηρίζονται πολιτικά και στρατιωτικά από τη Σαουδική Αραβία.
Η αντιπαράθεση εξελίσσεται πλέον σε ακόμη ένα μέτωπο στον ευρύτερο πόλεμο της Μέσης Ανατολής, ο οποίος κλιμακώθηκε στα τέλη Φεβρουαρίου έπειτα από αμερικανοϊσραηλινές επιθέσεις στο Ιράν. Παράλληλα, οι Χούθι έχουν ανακοινώσει θαλάσσιο αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας και έχουν εξαπολύσει επιθέσεις εναντίον πλοίων και στόχων εντός του σαουδαραβικού εδάφους, αυξάνοντας την αβεβαιότητα για την ασφάλεια στην Ερυθρά Θάλασσα.
