Εκτός από αγαπημένοι σύντροφοι, οι γάτες ίσως αποδειχθούν πολύτιμοι «σύμμαχοι» στην έρευνα για τον καρκίνο. Σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Science, διεθνής ομάδα επιστημόνων υποστηρίζει ότι οι ομοιότητες μεταξύ ανθρώπων και γατών θα μπορούσαν να συμβάλουν ουσιαστικά στην κατανόηση – και ενδεχομένως στη θεραπεία – ορισμένων μορφών καρκίνου, όπως ο καρκίνος του μαστού.
Η ερευνητική ομάδα, αποτελούμενη από ειδικούς στην ιατρική ανθρώπων και ζώων, μελέτησε γενετικά δεδομένα από περίπου 500 γάτες σε πέντε χώρες, εντοπίζοντας 13 διαφορετικούς τύπους καρκίνου (μαστού, πνευμόνων, δέρματος, εγκεφάλου κ.ά.). Επικεφαλής της μελέτης ήταν η Louise van der Weyden, ερευνήτρια ογκογενετικής στο Wellcome Sanger Institute.
Οι γάτες, όπως και οι σκύλοι, ζουν στο ίδιο περιβάλλον με τον άνθρωπο και εκτίθενται στους ίδιους επιβαρυντικούς παράγοντες, όπως η ρύπανση και το παθητικό κάπνισμα. Αυτό τις καθιστά εξαιρετικά μοντέλα μελέτης, καθώς αναπτύσσουν παρόμοιες ασθένειες, συμπεριλαμβανομένου του καρκίνου και του διαβήτη.
Το κρίσιμο γονίδιο
Η ανάλυση αποκάλυψε ότι σε περισσότερες από 50% των γατών με καρκίνο του μαστού εντοπίστηκε μετάλλαξη στο γονίδιο FBXW7 – ένα γονίδιο που έχει ήδη συσχετιστεί με ανθρώπινους καρκίνους.
Αν και η συγκεκριμένη μετάλλαξη είναι σχετικά σπάνια στις γυναίκες, όταν εμφανίζεται συνδέεται με ιδιαίτερα επιθετική μορφή καρκίνου. Το ίδιο ακριβώς μοτίβο παρατηρήθηκε και στις γάτες, ενισχύοντας την επιστημονική σημασία της ανακάλυψης.
Νέες θεραπευτικές προοπτικές
Η σπανιότητα της μετάλλαξης στους ανθρώπους καθιστά δύσκολες τις κλινικές δοκιμές. Αντίθετα, η συχνότητά της στις γάτες προσφέρει τη δυνατότητα ταχύτερης και πιο στοχευμένης έρευνας σε κτηνιατρικό επίπεδο.
Μάλιστα, Σουηδοί επιστήμονες που συνέχισαν την έρευνα διαπίστωσαν ότι δύο τύποι χημειοθεραπείας ήταν ιδιαίτερα αποτελεσματικοί σε όγκους που έφεραν τη συγκεκριμένη μετάλλαξη. Το σημαντικότερο; Τα φάρμακα αυτά είναι ήδη εγκεκριμένα τόσο για ανθρώπους όσο και για ζώα, γεγονός που θα μπορούσε να επιταχύνει την εφαρμογή τους.
Ο καθηγητής Harikrishna Nakshatri από το Indiana University, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη, χαρακτήρισε τα αποτελέσματα «συναρπαστικά», τονίζοντας ότι ενδέχεται να βοηθήσουν στην κατανόηση του πώς το περιβάλλον επηρεάζει τα γονίδια και πυροδοτεί την ανάπτυξη καρκίνου.
Σύμφωνα με τη Louise van der Weyden, στόχος δεν είναι μόνο η πρόοδος στην ανθρώπινη ιατρική, αλλά και η βελτίωση των θεραπειών για τα ίδια τα ζώα. Η εφαρμογή στοχευμένων θεραπειών στις γάτες θα μπορούσε να σώσει ζωές και παράλληλα να προσφέρει πολύτιμα δεδομένα για την ανθρώπινη ογκολογία.
