Υπάρχει πολύ μεγαλύτερη ουσία στο ταξίδι του Ντόναλντ Τραμπ στη Μέση Ανατολή από τα συμβόλαια δισεκατομμυρίων δολαρίων, τις παρελάσεις καμήλων και την πολιτική θύελλα που ξεσηκώθηκε στις ΗΠΑ εξαιτίας της προσφοράς του Κατάρ να προσφέρει στον Αμερικανό πρόεδρο ένα νέο Air Force One.
Μια περιοδεία που ο Λευκός Οίκος χαρακτήρισε εκτενώς ως ευκαιρία για τον Τραμπ να δείξει ότι είναι ένας δεξιοτέχνης στις συμφωνίες και ότι είναι ικανός να αναδιατάξει το γεωπολιτικό παζλ της Μέσης Ανατολής.
Σε αυτό το πλαίσιο, η συνάντησή του στο Ριάντ με τον Σύρο ηγέτη Άχμεντ αλ-Σαράα θα μπορούσε να είναι η πιο χαρακτηριστική πρωτοβουλία της περιοδείας του Αμερικανού προέδρου, καθώς είναι η πρώτη φορά μετά από 25 χρόνια που συναντώνται οι ηγέτες των δύο χωρών.
Πριν ανατρέψει τον δικτάτορα Μπασάρ αλ-Άσαντ, ο αλ-Σαράα ήταν ηγέτης ανταρτών που είχαν ορκιστεί πίστη στην Αλ Κάιντα, ενώ οι ΗΠΑ είχαν επικηρύξει το κεφάλι του για 10 εκατ. δολάρια. Ωστόσο, ο Τραμπ συναντήθηκε μαζί του και ήρε τις αμερικανικές κυρώσεις στη χώρα του, η οποία μαστίζεται από έναν μακροχρόνιο εμφύλιο πόλεμο, ελπίζοντας να της δώσει την ευκαιρία να ενωθεί και να ανασυνταχθεί.
Αυτή η απόφαση του Τραμπ αντιπροσωπεύει ένα από τα μεγαλύτερα στοιχήματα εξωτερικής πολιτικής μέχρι στιγμής στη δεύτερη θητεία του.
Λεπτομέρειες της περίπλοκης διπλωματίας που πρέπει να οδήγησε σε αυτήν την απόφαση δεν έχουν ακόμη αποκαλυφθεί. Ωστόσο, η κίνηση αντικατοπτρίζει την θέση ότι η Συρία, κατεστραμμένη από χρόνια εμφυλίου πολέμου, βρίσκεται σε ένα σημείο καμπής, κατέχει ζωτική θέση στον χάρτη της περιοχής και έχει τη δυνατότητα να βυθιστεί σε μεγαλύτερο χάος εάν η κατάσταση επιδεινωθεί περαιτέρω.
Ο Φιράς Μακσάντ, διευθυντής επικοινωνίας στη δεξαμενή σκέψης «Ινστιτούτο Μέσης Ανατολής» με έδρα στην Ουάσιγκτον, δήλωσε ότι η συνάντηση με τον ηγέτη της Συρίας ήταν μια σημαντική νίκη για τον Τραμπ σε ένα ταξίδι που κυριαρχούνταν από οικονομικές ανησυχίες: «Ό,τι κι αν συμβεί στη Συρία δεν μένει στη Συρία» είπε χαρακτηριστικά.
Η κίνηση του προέδρου αντικατοπτρίζει επίσης την προθυμία ορισμένων Ευρωπαίων και Μεσανατολικών ηγετών να αφήσουν στην άκρη την αποστροφή για την προηγούμενη δραστηριότητα του Αλ-Σαράα με την ελπίδα ότι μπορεί να αποτρέψει μια επιστροφή σε εμφύλιο πόλεμο.
Σημαντικό ρόλο στην απόφαση του Τραμπ να άρει τις κυρώσεις είχαν και οι παροτρύνσεις εκ μέρους της Σαουδικής Αραβίας και του Κατάρ, που και οι δύο θέλουν να αποτρέψουν όχι μόνο την εξάπλωση των αναταραχών της Συρίας, αλλά και την επιστροφή εξωτερικών δυνάμεων στην επικράτειά της, η οποία έχει υποστεί δεκαετίες ξένων παρεμβάσεων από κράτη όπως το Ιράν, η Ρωσία, η Τουρκία και το Ισραήλ.
Οι αχαλίνωτες διπλωματικές φιλοδοξίες του Τραμπ
Όμως οι γεωπολιτικές ανατροπές που επιδιώκει ο ένοικος του Λευκού Οίκου δεν εξαντλούνται στη Συρία. Χρησιμοποιεί το ταξίδι του στις χώρες του Κόλπου για να ασκήσει νέα πίεση στο Ιράν ώστε να συμφωνήσει σε περιορισμούς στο πυρηνικό του πρόγραμμα. Μπορεί να προειδοποιεί για στρατιωτική δράση αν αρνηθεί, όμως προσπαθεί σαφώς να αποτρέψει την τρομερή προοπτική ενός νέου πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Το ταξίδι του έχει επίσης αναδείξει την αυξανόμενη ένταση στις σχέσεις με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου – ο οποίος θεωρούνταν ιδεολογική αδελφή ψυχή του 47ου προέδρου των ΗΠΑ, αλλά αποτελεί όλο και περισσότερο αντικείμενο απογοήτευσης για τον Τραμπ.
Παρασκηνιακά, το επιτελείο του Τραμπ συνεργάζεται με αξιωματούχους του Κατάρ και της Σαουδικής Αραβίας για το πώς θα μπορούσε να μετριαστεί η ανθρωπιστική κρίση στη Γάζα που προκλήθηκε από τον αποκλεισμό του Ισραήλ και τις επιθέσεις που έχουν σκοτώσει δεκάδες χιλιάδες πολίτες .
Η απάντηση του Νετανιάχου ήταν να δηλώσει ότι δεν έχει άλλη επιλογή από το να συνεχίσει να αγωνίζεται και με μια επίθεση σε νοσοκομείο στοχοποίησε τον ηγέτη της Χαμάς, ο οποίος θα ήταν απαραίτητος για τυχόν ειρηνευτικές συνομιλίες.
Δεν υπάρχει ασφαλώς καμία αίσθηση ότι η συμμαχία των ΗΠΑ με το Ισραήλ διατρέχει κίνδυνο. Ωστόσο, έχουν δημιουργηθεί επίσης κενά στην επικοινωνία και τον συντονισμό μεταξύ Τραμπ και Νετανιάχου, αφού η συμφωνία των ΗΠΑ με τους αντάρτες Χούθι της Υεμένης για τον τερματισμό των επιθέσεων με ρουκέτες δεν περιλάμβανε το Ισραήλ, που επίσης παρακάμφθηκε στη συμφωνία αυτή την εβδομάδα για την απελευθέρωση του τελευταίου εν ζωή Αμερικανού ομήρου στη Γάζα, καθώς και στην απόφαση για κυρώσεις στη Συρία.
Και πέρα από όλα αυτά, ο Ντόναλντ Τραμπ δεν έχει στραμμένη την προσοχή του αποκλειστικά στη Μέση Ανατολή τις τελευταίες ημέρες. Είχε την ελπίδα να πετάξει στην Κωνσταντινούπολη για μια φωτογραφηθεί με τους προέδρους Βλαντίμιρ Πούτιν και Βολοντίμιρ Ζελένσκι εφόσον προέκυπτε κάποιο σχέδιο ειρήνευσης που θα επικύρωνε την μέχρι στιγμής ανεπιτυχή προσπάθειά του να τερματίσει τον πόλεμό στην Ουκρανία. Κανένας από τους δύο αντίπαλους ηγέτες δεν είναι πιθανό να εμφανιστεί στις σημερινές συνομιλίες, γεγονός που ώθησε τον Τραμπ να εγκαταλείψει τα σχέδιά του για ένα απροσδόκητο παράλληλο ταξίδι και να θέσει περαιτέρω αμφιβολίες για τις ειρηνευτικές του πρωτοβουλίες.
Πηγή: CNN
