Η Πηνελόπη Πλάκα παραχώρησε μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη στο ένθετο Enjoy και στον δημοσιογράφο Ηλία Μαραβέγια, με αφορμή την καλοκαιρινή της περιοδεία με θεατρική παράσταση. Ανάμεσα στις αναφορές της στη δουλειά, στις επιλογές της και στους ρυθμούς που επιβάλλει το επάγγελμα, στάθηκε ιδιαίτερα σε ένα θέμα που τα τελευταία χρόνια απασχολεί όλο και περισσότερους ανθρώπους: την ψυχοθεραπεία. Με ειλικρίνεια και χωρίς διάθεση ωραιοποίησης, μίλησε για το πώς η ψυχοθεραπεία τη βοήθησε να κοιτάξει πιο καθαρά τον εαυτό της, να αλλάξει στάση ζωής και να πάρει πιο σοβαρά τις ανάγκες και τα όριά της.
Είναι λύση η ψυχοθεραπεία για να βρεις τη σωστή διαδρομή;
Στην ερώτηση αν η ψυχοθεραπεία μπορεί να λειτουργήσει ως «λύση» ώστε να βρει κανείς τη σωστή πορεία, η Πηνελόπη Πλάκα δεν απάντησε με συνθήματα ή απόλυτες βεβαιότητες. Αντίθετα, έβαλε στο επίκεντρο αυτό που θεωρεί πραγματικά κρίσιμο: τη διάθεση του ανθρώπου να δουλέψει με τον εαυτό του.
Όπως εξήγησε, η ψυχοθεραπεία δεν είναι ένα μαγικό κουμπί που το πατάς και ξαφνικά όλα μπαίνουν στη θέση τους. «Η λύση είναι η θέληση να κάνεις ψυχοθεραπεία», είπε με νόημα, τονίζοντας ότι το σημαντικό είναι να υπάρχει η εσωτερική απόφαση να αλλάξεις, να εξελιχθείς, να καταλάβεις τι σε κινεί και τι σε φθείρει. Για εκείνη, το «νούμερο ένα» είναι ακριβώς αυτό: να υπάρχει πρόθεση, συνέπεια και μια ουσιαστική ανάγκη για αυτογνωσία.
Μάλιστα, παραδέχτηκε πως υπάρχουν άνθρωποι που πηγαίνουν σε ειδικούς και παρ’ όλα αυτά μπορεί να φύγουν «ακόμη και χειρότερα». Όχι γιατί φταίει κατ’ ανάγκη η διαδικασία, αλλά γιατί η ψυχοθεραπεία από μόνη της δεν μπορεί να κάνει θαύματα όταν δεν υπάρχει πραγματική εμπλοκή. Θέλει προσπάθεια, επιμονή και ένα είδος προσωπικής ευθύνης. Με τα δικά της λόγια, χρειάζεται να την αντιμετωπίζεις «σαν ένα πρότζεκτ, σαν μια δουλειά» — κάτι που απαιτεί χρόνο, ειλικρίνεια και διάθεση να δεις και κομμάτια του εαυτού σου που ίσως σε δυσκολεύουν.
Η περίοδος αποχής και η απόφαση να πάρει τον εαυτό της πιο σοβαρά
Στη συζήτηση ήρθε και μια περίοδος κατά την οποία απείχε για δύο χρόνια από τα καλλιτεχνικά και παράλληλα έκανε ψυχοθεραπεία. Ήταν μια απόφαση εύκολη; Η ίδια παραδέχτηκε πως όχι — και μάλιστα για έναν λόγο που αφορά πολλούς ανθρώπους του χώρου.
Στο επάγγελμα του ηθοποιού, όλα τρέχουν γρήγορα και η παρουσία μοιάζει πολλές φορές απαραίτητη για να μη «χαθείς» από το κάδρο. Αν δεν δηλώσεις «παρών», υπάρχει ο φόβος ότι θα σε ξεχάσουν. Όπως είπε, «δεν θέλει και πολύ να βρεθείς εκτός», και αυτό από μόνο του κάνει κάθε παύση να μοιάζει ριψοκίνδυνη.
Ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι δεν έκανε ψυχοθεραπεία μόνο εκείνα τα δύο χρόνια. Έχει δουλέψει με τον εαυτό της και σε άλλες φάσεις της ζωής της. Εκείνη η περίοδος, όμως, ήταν κομβική, γιατί τότε «συνειδητοποίησα ότι χρειαζόταν να είμαι πιο σοβαρή απέναντι στον εαυτό μου». Η φράση αυτή συνοψίζει μια αλλαγή νοοτροπίας: να σταματήσει να παραμερίζει τις ανάγκες της, να δίνει χώρο στην προσωπική της ισορροπία και να πάψει να λειτουργεί μόνο με βάση το «πρέπει».
Από αυτή τη διαδικασία, όπως περιέγραψε, έμαθε κάτι βασικό: να βάζει όρια. Να λέει «στοπ» σε ό,τι την ενοχλεί, σε ό,τι τη βαραίνει ή σε ό,τι δεν της ταιριάζει. Και όταν συνειδητοποίησε πως μπορούσε να το υποστηρίξει οικονομικά, η σκέψη της ήταν απλή και ξεκάθαρη: δεν είχε λόγο να μην το κάνει. «Δεν είχα τίποτα να χάσω», τόνισε, περιγράφοντας την ψυχοθεραπεία όχι ως πολυτέλεια, αλλά ως μια επένδυση στον ίδιο σου τον εαυτό.
Οι εξαντλητικοί ρυθμοί της καθημερινότητας και η ανάγκη για ανάσα
Ένα από τα πιο ουσιαστικά σημεία της συνέντευξης ήταν η παρατήρησή της για τον τρόπο που ζούμε σήμερα. Μίλησε για μια κοινωνία που τρέχει διαρκώς και συχνά δεν σου επιτρέπει ούτε να χαρείς ούτε να σταθείς. Οι ρυθμοί είναι εξαντλητικοί: ξύπνημα, δουλειά, σούπερ μάρκετ, υποχρεώσεις, παιδιά, σπίτι, σύντροφος, διαρκείς ρόλοι που πρέπει να υπηρετήσεις χωρίς κενό ανάμεσα.
Μέσα σε αυτή την ασφυκτική καθημερινότητα, έθεσε ένα ερώτημα που μοιάζει απλό αλλά είναι βαθύ: όταν δεν προλαβαίνεις ούτε να πάρεις μια ανάσα, πώς θα γίνεις καλύτερος άνθρωπος; Πώς θα σκεφτείς τι δεν σου κάνει καλό, ώστε να το αλλάξεις; Με αυτή τη σκέψη, η ψυχοθεραπεία εμφανίζεται όχι σαν «μόδα», αλλά σαν μια δομημένη ευκαιρία να επιβραδύνεις, να ακούσεις, να καταλάβεις και τελικά να επιλέξεις πιο συνειδητά.
«Χωρίς πυξίδα» και το μάθημα των ανθρώπων που έζησαν περισσότερο
Αναφερόμενη στην περσινή της εμπειρία με την ταξιδιωτική εκπομπή «Χωρίς πυξίδα» στην ΕΡΤ, η Πηνελόπη Πλάκα μίλησε για τις συναντήσεις της με μεγαλύτερους ανθρώπους στα νησιά. Εκεί, όπως είπε, βρήκε κάτι που τη σημάδεψε: τη σοφία τους.
Σχεδόν όλοι της έλεγαν το ίδιο πράγμα, με διαφορετικά λόγια αλλά κοινό πυρήνα: «Μην αφήνεις τον χρόνο να περνάει, ζήσε τη στιγμή. Εμείς κάναμε λάθη». Αυτή η φράση της έμεινε, γιατί κουβαλά μια αλήθεια που συχνά καταλαβαίνουμε αργά: ότι η ζωή δεν είναι μόνο λίστες υποχρεώσεων και διαρκής κούρσα. Είναι και οι μικρές στιγμές που, αν δεν τις προσέξεις, χάνονται χωρίς επιστροφή.
Η ματιά της στην ψυχοθεραπεία, η απόφαση να βάλει όρια και η ανάγκη να ζει πιο συνειδητά συνδέονται τελικά με το ίδιο ζητούμενο: να μην αφήνει τον χρόνο να περνάει χωρίς νόημα. Και ίσως αυτό να είναι το πιο ουσιαστικό συμπέρασμα από όσα μοιράστηκε. Ότι η ψυχοθεραπεία δεν είναι απλώς μια διαδικασία συζήτησης, αλλά ένας τρόπος να σταθείς, να αναγνωρίσεις τι αξίζει, να προστατεύσεις τον εαυτό σου και να θυμηθείς — όπως της είπαν και οι άνθρωποι που συνάντησε — να ζεις τη στιγμή.
