Ο Ίλον Μασκ, ο άνθρωπος που άλλαξε τα δεδομένα στην τεχνολογία και τη μεταφορά στον διαστημικό τομέα, δεν έφτασε στην κορυφή του πλούτου εντελώς μόνος.
Πίσω από την επιτυχία του κρύβονται σημαντικές υποστηρίξεις από μηχανικούς και επενδυτές, αλλά κυρίως από την κρατική βοήθεια των Ηνωμένων Πολιτειών.
«Χωρίς την κρατική στήριξη, η Tesla και η SpaceX πιθανότατα δεν θα υπήρχαν», δήλωσε ο Ρος Γκέρμπερ, διευθύνων σύμβουλος της επενδυτικής εταιρείας Gerber Kawasaki και πρώτος επενδυτής της Tesla. Η κρατική ενίσχυση, μέσω επιχορηγήσεων και δανείων, αποτέλεσε θεμέλιο λιθάρι για την ανάπτυξη των δύο αυτών εταιρειών.
Κρατική στήριξη και SpaceX
Η κρατική βοήθεια που έλαβε η SpaceX είναι εντυπωσιακή. Από την ίδρυσή της, η εταιρεία έχει λάβει πάνω από 500 εκατομμύρια δολάρια από την ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Αυτή η χρηματοδότηση όχι μόνο έδωσε ώθηση στην ανάπτυξη των τεχνολογιών που χρησιμοποιούνται σήμερα αλλά και κράτησε την εταιρεία ζωντανή σε κρίσιμες στιγμές.
Το 2006, η NASA της χορήγησε 278 εκατομμύρια δολάρια για την ανάπτυξη του πυραυλικού συστήματος Falcon και της κάψουλας Dragon, ποσό που ισοδυναμούσε με σχεδόν το ήμισυ των κεφαλαίων που είχε συγκεντρώσει μέχρι τότε.
Το πρόγραμμα των διαστημικών λεωφορείων έφτανε στο τέλος του και η ανάγκη για καινοτόμες λύσεις ήταν επιτακτική. Οι προσδοκίες από την επιτυχία της SpaceX ήταν υψηλές, και η επιχορήγηση της NASA αποδείχθηκε καθοριστική. Η εταιρεία έλαβε πρόσθετη βοήθεια το 2008, όταν εξασφάλισε μια σύμβαση ύψους 1,6 δισ. δολαρίων για την παροχή υπηρεσιών στην NASA, αποδεικνύοντας ακόμη μία φορά τη σημασία της κρατικής στήριξης στις αρχικές της φάσεις.
Ο ρόλος της κρατικής βοήθειας στην Tesla
Στη περίπτωση της Tesla, αν και η κρατική βοήθεια ήταν λιγότερο γενναιόδωρη σε αριθμούς, είχε καθοριστική σημασία. Το 2010, όταν η εταιρεία είχε πουλήσει λιγότερα από 2.000 αυτοκίνητα, εξασφάλισε ένα χαμηλότοκο δάνειο ύψους 465 εκατ. δολαρίων από το υπουργείο Ενέργειας.
Αυτό το δάνειο έπαιξε κρίσιμο ρόλο στην ανάπτυξη του Model S, του πρώτου πραγματικά επιτυχημένου μοντέλου της Tesla.
Η στήριξη αυτή πέρασε και από άλλες διατάξεις, όπως η έκπτωση φόρου των 7.500 δολαρίων για αγοραστές ηλεκτρικών οχημάτων.
Μέχρι την κατάργηση αυτού του μέτρου το 2019, οι αγοραστές είχαν επωφεληθεί από φορολογικές ελαφρύνσεις που ξεπέρασαν τα 3,4 δισ. δολάρια, επιτρέποντας στην Tesla να διατηρήσει υψηλές πωλήσεις.
Η σημασία των πιστώσεων εκπομπών
Μία από τις πιο καθοριστικές μορφές κρατικής στήριξης για την Tesla ήταν το πρόγραμμα πιστώσεων εκπομπών, το οποίο απαιτούσε από τις αυτοκινητοβιομηχανίες να συμμορφώνονται με συγκεκριμένα όρια εκπομπών.
Όσες δεν συμμορφώνονταν αναγκάζονταν να αγοράσουν πιστώσεις από εταιρείες που ήταν σε συμμόρφωση, όπως η Tesla, που παράγει αποκλειστικά ηλεκτρικά οχήματα.
Οι πωλήσεις αυτών των πιστώσεων αποτέλεσαν ένα σημαντικό ποσοστό εσόδων για την Tesla, φτάνοντας σχεδόν το 25% το 2008 και περίπου το 10% τα επόμενα πέντε χρόνια. Από το 2008 έως το 2019, αυτές οι πωλήσεις απέφεραν περισσότερα από 2 δισεκατομμύρια δολάρια.
