Νέο κύκλο έντασης στις ήδη τεταμένες σχέσεις μεταξύ Μόσχας και Οικουμενικού Πατριαρχείου προκάλεσε η σφοδρή και αήθης επίθεση που εξαπέλυσε η Υπηρεσία Εξωτερικών Πληροφοριών της Ρωσίας (SVR) κατά του Οικουμενικού Πατριάρχη κ.κ. Βαρθολομαίου, με βαρείς χαρακτηρισμούς και ιδιαίτερα οξύ ύφος.
Η απάντηση του Οικουμενικού Πατριαρχείου υπήρξε άμεση, σαφής και σε ψύχραιμο ύφος. Σε ανακοίνωσή της, η Μήτηρ Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως εκφράζει τη βαθύτατη θλίψη της για τη νέα αυτή επίθεση, υπογραμμίζοντας ότι προέρχεται αυτή τη φορά όχι από εκκλησιαστικούς, αλλά από κρατικούς μηχανισμούς της Ρωσίας. Παράλληλα, υπενθυμίζει ότι από το 2018 και μετά, όταν το Φανάρι προχώρησε στην παραχώρηση αυτοκεφαλίας στην Εκκλησία της Ουκρανίας, έχει επιλέξει συνειδητά να μη σχολιάζει τις αλλεπάλληλες επιθέσεις που δέχεται, τονίζοντας πως «τα ευφάνταστα σενάρια, οι ψευδείς ειδήσεις και οι ύβρεις δεν αποθαρρύνουν το Οικουμενικό Πατριαρχείο από τη συνέχιση της διακονίας και της οικουμενικής αποστολής του».
Υπενθυμίζεται ότι στο επίμαχο κείμενο της SVR, η ρωσική πλευρά κατηγορεί τον Οικουμενικό Πατριάρχη ότι επιχειρεί να «διαλύσει το ζωντανό Σώμα της Εκκλησίας», αποδίδοντάς του, κατά τους ισχυρισμούς της, «επιθετική» δραστηριότητα όχι μόνο στην Ουκρανία, αλλά και στις χώρες της Βαλτικής και στα Βαλκάνια, με ειδική αναφορά στο Μαυροβούνιο.
Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν και οι δηλώσεις του Διευθυντή του Γραφείου Τύπου και Επικοινωνίας του Οικουμενικού Πατριαρχείου, κ. Νίκου Παπαχρήστου, ο οποίος, μιλώντας στον ΣΚΑΪ, ανέφερε ότι η επίθεση «προκαλεί έκπληξη για τη φρασεολογία και τους χαρακτηρισμούς της» και υπογράμμισε ότι το Φανάρι διαχρονικά υπηρετεί την ενότητα της Ορθοδοξίας ως Πρωτόθρονη Εκκλησία.
Όπως τόνισε, «αν ενοχλείται η Εκκλησία της Ρωσίας ή κάποια κρατική υπηρεσία της Ρωσίας, αυτό δεν σημαίνει ότι το Οικουμενικό Πατριαρχείο θα εγκαταλείψει την αποστολή του».
Αναφερόμενος ειδικά στις χώρες της Βαλτικής, ο κ. Παπαχρήστου υπενθύμισε το ιστορικό καθεστώς αυτονομίας των εκεί Εκκλησιών, τις παρεμβάσεις της σοβιετικής περιόδου και τις μεταγενέστερες αποκαταστάσεις από το Οικουμενικό Πατριαρχείο, σημειώνοντας ότι οι περιοχές αυτές έχουν ιστορικούς και πνευματικούς δεσμούς αιώνων με την Κωνσταντινούπολη.
Χαρακτηριστική είναι επίσης η τοποθέτηση του Καθηγητή Εκκλησιαστικής Ιστορίας του ΕΚΠΑ, κ. Δημητρίου Μόσχου, ο οποίος μιλώντας στο “Action 24” χαρακτήρισε «πρωτόγνωρο» και «ασυνήθιστο» το γεγονός ότι η επίθεση δεν προέρχεται από εκκλησιαστικό, αλλά από κρατικό φορέα.
Όπως σημείωσε, οι εκφράσεις περί «διαβόλου με άμφια» επιβαρύνουν δραματικά το ήδη βεβαρημένο κλίμα. Κατά τον ίδιο, στο βάθος της κρίσης βρίσκεται η μακρόχρονη αμφισβήτηση από τη Μόσχα του κανονικού προνομίου του Οικουμενικού Πατριαρχείου να απονέμει αυτοκεφαλία, ενώ η κατάσταση συνδέεται άμεσα και με τον πόλεμο στην Ουκρανία, όπου η στάση του Πατριάρχη Μόσχας κ.κ. Κυρίλλου προσδίδει πλέον στην εκκλησιαστική σύγκρουση σαφή γεωπολιτική διάσταση. Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι δεν υπάρχει καμία πρόθεση του Φαναρίου να προχωρήσει σε αυτοκεφαλία στο Μαυροβούνιο.
Σαφές πολιτικό μήνυμα στήριξης προς το Οικουμενικό Πατριαρχείο έστειλε και ο Βουλευτής Σερρών και Γραμματέας Διεθνών Σχέσεων και ΕΕ της ΝΔ, κ. Τάσος Χατζηβασιλείου, ο οποίος τόνισε ότι οι «ανυπόστατες και αήθεις επιθέσεις» δεν φοβίζουν τον Οικουμενικό Πατριάρχη ούτε προκαλούν έκπληξη σε όσους γνωρίζουν την ιστορία της συστηματικής αμφισβήτησης του πνευματικού πρωτείου της Κωνσταντινουπόλεως από τη Μόσχα.
Υπενθύμισε, μάλιστα, ότι ήδη από το 2013 η Εκκλησία της Ρωσίας είχε ανοίξει αυτόν τον κύκλο αντιπαράθεσης, ο οποίος κορυφώθηκε μετά την αναγνώριση της αυτοκεφαλίας της Ουκρανικής Εκκλησίας.
Όπως υπογράμμισε, η Ελλάδα στηρίζει σταθερά το Οικουμενικό Πατριαρχείο, σημειώνοντας ότι «κανείς δεν μπορεί να παραχαράσσει την ιστορία αιώνων» και ότι το Φανάρι «ήταν, είναι και θα συνεχίσει να βρίσκεται στη θέση που του προσήκει».
Πηγή: Ορθοδοξία News Agency
