Σε μια πρωτοφανή κίνηση που προκαλεί σοκ στους διαδρόμους των ευρωπαϊκών θεσμών, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) διεξήγαγε σήμερα έρευνες σε κτίρια του Κολλεγίου της Ευρώπης στην Μπρυζ και στις εγκαταστάσεις της Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EEAS) στις Βρυξέλλες. Στα δύο όργανα που προΐστανται η Φεντερίκα Μογκερίνι ως Πρύτανης, και η ‘Υπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για την Εξωτερική Πολιτική, Κάγια Κάλλας.
Η επιχείρηση, η οποία εμπλέκει τρεις υπόπτους που έχουν ήδη συλληφθεί, μεταξύ των οποίων η Φεντερίκα Μογκερίνι (σύμφωνα με αναφορές στον Βελγικό Τύπο), εστιάζει σε υποψίες για απάτη σε διαγωνισμό που αφορούσε την εκπαίδευση νεοσύλλεκτων διπλωματών της ΕΕ, με χρηματοδότηση από κοινοτικά κονδύλια.
Η EPPO, με έδρα στις Βρυξέλλες, συντόνισε την επιχείρηση σε συνεργασία με την Ομοσπονδιακή Αστυνομία του Βελγίου (FGP West-Vlaanderen) και με την υποστήριξη του Γραφείου Ευρωπαϊκής Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF).
Οι έρευνες, που εγκρίθηκαν από ερευνητή δικαστή κατόπιν αιτήματος της EPPO, πραγματοποιήθηκαν σε πολλαπλά κτίρια του Κολλεγίου της Ευρώπης στην Μπρυζ, σε γραφεία της EEAS στις Βρυξέλλες, καθώς και σε ιδιωτικές κατοικίες των υπόπτων. Πριν από τις έρευνες, η EPPO εξασφάλισε την άρση της ασυλίας για αρκετούς από τους εμπλεκόμενους.
Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται το πρόγραμμα “European Union Diplomatic Academy”, ένα εννιάμηνο εκπαιδευτικό πρόγραμμα για νεαρούς διπλωμάτες από κράτη-μέλη της ΕΕ. Το πρόγραμμα ανατέθηκε στο Κολλέγιο της Ευρώπης από την EEAS το 2021-2022, μέσω διαγωνιστικής διαδικασίας. Σύμφωνα με τους ερευνητές, υπάρχουν βάσιμες υποψίες ότι εκπρόσωποι του Κολλεγίου ενημερώθηκαν εκ των προτέρων για τα κριτήρια επιλογής του διαγωνισμού και είχαν λόγους να πιστεύουν ότι θα κερδίσουν πριν ακόμη δημοσιευθεί η σχετική ανακοίνωση.
Οι κατηγορίες περιλαμβάνουν παραβίαση του άρθρου 169 του Κανονισμού Οικονομικών της ΕΕ σχετικά με τον δίκαιο ανταγωνισμό, καθώς και διαρροή εμπιστευτικών πληροφοριών προμήθειας σε συμμετέχοντα στον διαγωνισμό.
Οι πιθανές ποινικές πράξεις που εξετάζονται περιλαμβάνουν απάτη σε δημόσιες προμήθειες, διαφθορά, σύγκρουση συμφερόντων και παραβίαση επαγγελματικού απορρήτου. Η έρευνα ξεκίνησε μετά από αναφορά στο OLAF και υποστηρίζεται από ερευνητή δικαστή της επαρχίας Δυτικής Φλάνδρας, στο Βέλγιο. Παρά τις σοβαρές αυτές εξελίξεις, η EPPO τονίζει ότι όλοι οι εμπλεκόμενοι θεωρούνται αθώοι μέχρι να αποδειχθεί το αντίθετο από τα βελγικά δικαστήρια.
Η υπόθεση αυτή έρχεται να ρίξει σκιά αμφιβολίας πάνω σε θεσμούς που θεωρούνται πυλώνες της ευρωπαϊκής εκπαίδευσης και διπλωματίας. Το Κολλέγιο της Ευρώπης, ένα από τα πιο έγκριτα εκπαιδευτικά ιδρύματα για μελλοντικούς ευρωπαϊστές, και η EEAS, η “διπλωματική υπηρεσία” της ΕΕ, βρίσκονται ξαφνικά στο στόχαστρο για πιθανές παρατυπίες σε διαδικασίες που αφορούν δισεκατομμύρια ευρώ από τον προϋπολογισμό της Ένωσης.
Παρά τις προσπάθειες για περισσότερες λεπτομέρειες, οι εκπρόσωποι Τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής αρνήθηκαν να σχολιάσουν την υπόθεση ή να δώσουν οποιαδήποτε περαιτέρω πληροφορία, επικαλούμενοι την ευαισθησία της συνεχιζόμενης έρευνας.
Η έρευνα παραμένει σε εξέλιξη, με την EPPO να σκοπεύει να διερευνήσει περαιτέρω για να διαπιστώσει αν πράγματι τελέστηκαν ποινικά αδικήματα. Οι εξελίξεις αυτές προκαλούν έντονες συζητήσεις για την ακεραιότητα των ευρωπαϊκών διαγωνισμών και την ανάγκη ενίσχυσης των μηχανισμών ελέγχου, σε μια εποχή που η διαφάνεια αποτελεί κεντρικό ζήτημα για την ΕΕ.
