Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει 2 εκατ. ευρώ σε έκτακτη ανθρωπιστική βοήθεια στο Νεπάλ, με στόχο την άμεση στήριξη των κοινοτήτων που επλήγησαν από τις καταστροφικές αιφνίδιες πλημμύρες. Τα ακραία καιρικά φαινόμενα έχουν προκαλέσει βαρύ ανθρώπινο απολογισμό, ενώ οι τεράστιες ζημιές σε κρίσιμες υποδομές —δρόμους, γέφυρες, δίκτυα κοινής ωφέλειας και οικισμούς— περιπλέκουν την πρόσβαση και καθυστερούν τις σωτήριες επιχειρήσεις.
Η έκτακτη ανθρωπιστική βοήθεια στο Νεπάλ στοχεύει να καλύψει τις πιο επείγουσες ανάγκες: τρόφιμα, επείγουσα ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, καθαρό νερό, βασικές υπηρεσίες υγιεινής και προσωρινή στέγαση για τους πληγέντες. Πρόκειται για μια χειροπιαστή έκφραση ευρωπαϊκής αλληλεγγύης σε μια κρίσιμη συγκυρία.
Γιατί η έκτακτη ανθρωπιστική βοήθεια στο Νεπάλ είναι κρίσιμη τώρα
Οι πλημμύρες έπληξαν περιοχές που ήδη δοκιμάζονταν από προηγούμενες φυσικές καταστροφές, σπρώχνοντας ευάλωτες κοινότητες στα όριά τους. Πέρα από τις απώλειες σε ανθρώπινες ζωές, ο εκτεταμένος αποκλεισμός χωριών και οικισμών δυσχεραίνει την πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες, ενώ επιβραδύνει τη διάσωση και τη μεταφορά τραυματιών. Η κατάρρευση οδικών αξόνων και οι σοβαρές φθορές σε γέφυρες έχουν αποκόψει ολόκληρες περιοχές, καθιστώντας αναγκαία τη γρήγορη, καλά συντονισμένη και ευέλικτη βοήθεια.
Ο κίνδυνος υδατογενών και λοιμωδών ασθενειών αυξάνεται όσο καθυστερεί η πρόσβαση σε καθαρό νερό και εγκαταστάσεις υγιεινής. Η έλλειψη ασφαλούς στέγης εκθέτει τους πληγέντες σε περαιτέρω κινδύνους, ιδίως παιδιά, ηλικιωμένους και άτομα με αναπηρίες. Σε αυτό το περιβάλλον, η έγκαιρη και στοχευμένη υποστήριξη μπορεί να σώσει ζωές και να προλάβει μια δευτερογενή ανθρωπιστική κρίση.
Πού θα κατευθυνθούν τα 2 εκατ. ευρώ
Η ευρωπαϊκή χρηματοδότηση πρόκειται να επικεντρωθεί στις πιο πιεστικές προτεραιότητες, με παρεμβάσεις που ανταποκρίνονται στις ανάγκες κάθε κοινότητας:
– Επισιτιστική βοήθεια και βασικά είδη πρώτης ανάγκης για νοικοκυριά που έχασαν προμήθειες και μέσα βιοπορισμού.
– Επείγουσα ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, ανάπτυξη κινητών μονάδων υγείας και ενίσχυση νοσοκομείων με φάρμακα, αναλώσιμα και καύσιμα για γεννήτριες.
– Πρόσβαση σε καθαρό νερό, διανομή κιτ υγιεινής και δημιουργία προσωρινών εγκαταστάσεων αποχέτευσης για την αποτροπή επιδημιών.
– Προσωρινή στέγαση με σκηνές, μουσαμάδες και βασικά υλικά επισκευών, ώστε οι άνθρωποι να προστατευτούν άμεσα από τα καιρικά φαινόμενα.
– Προστασία και ψυχοκοινωνική υποστήριξη για όσους έχουν υποστεί απώλειες ή έχουν αποχωριστεί τις οικογένειές τους, με ιδιαίτερη μέριμνα για ευάλωτες ομάδες.
Εταίροι που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ έχουν ήδη αναπτυχθεί στο πεδίο και αξιοποιούν προτοποθετημένα αποθέματα για να ξεπεράσουν εμπόδια πρόσβασης. Η ευελιξία, ο στενός συντονισμός με τις τοπικές αρχές και η προσαρμογή των παρεμβάσεων στις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής αποτελούν κεντρικές αρχές υλοποίησης.
Συντονισμός και τεχνολογία στην υπηρεσία της ανταπόκρισης
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενεργοποίησε τον συντονιστή ταχείας αντίδρασης για την Ασία, διασφαλίζοντας τον συγχρονισμό των επιχειρήσεων και τη διασύνδεση της ευρωπαϊκής συνδρομής με τις νεπαλικές κυβερνητικές δομές και τις ανθρωπιστικές οργανώσεις.
Παράλληλα, η ενεργοποίηση της υπηρεσίας δορυφορικής παρατήρησης Copernicus προσφέρει επικαιροποιημένους χάρτες των πληγεισών ζωνών, υποδεικνύει προσβάσιμες διαδρομές, στηρίζει τον σχεδιασμό επιχειρήσεων διάσωσης και επιτρέπει πιο ακριβείς εκτιμήσεις ζημιών. Με αυτά τα εργαλεία, οι ομάδες στο πεδίο κατανέμουν αποδοτικότερα τους πόρους, αποφεύγουν κινδύνους και φτάνουν ταχύτερα στους ανθρώπους με τη μεγαλύτερη ανάγκη.
Συμπληρωματική στήριξη και ετοιμότητα
Η νέα δέσμη μέτρων προστίθεται στα σχεδόν 3 εκατ. ευρώ που είχε διαθέσει η ΕΕ νωρίτερα φέτος για την ενίσχυση της ετοιμότητας του Νεπάλ έναντι φυσικών καταστροφών. Η επένδυση στην πρόληψη και την ανθεκτικότητα —συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης, εκπαίδευση κοινοτήτων, βελτίωση τοπικών σχεδίων διαχείρισης κινδύνων— αποδεικνύεται καταλυτική σε μια χώρα που πλήττεται συχνά από πλημμύρες, κατολισθήσεις και ακραία καιρικά φαινόμενα.
Η συμπληρωματικότητα ανάμεσα στην ετοιμότητα και την άμεση ανταπόκριση μειώνει απώλειες, επιταχύνει την αποκατάσταση και προστατεύει τα μέσα βιοπορισμού.
Δηλώσεις και διαρκής δέσμευση
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, έχει διαμηνύσει ότι η Ευρώπη είναι έτοιμη να κλιμακώσει περαιτέρω τη βοήθεια εφόσον απαιτηθεί. Η επίτροπος Διαχείρισης Κρίσεων, Χάντζα Λαμπίμπ, υπογράμμισε το μέγεθος της καταστροφής και τη δέσμευση της ΕΕ να σταθεί στο πλευρό των πληγέντων.
Η εστίαση στην παροχή επείγουσας υγειονομικής περίθαλψης, τροφίμων, νερού και στέγασης ευθυγραμμίζεται απολύτως με τις ανθρωπιστικές αρχές της ουδετερότητας, της αμεροληψίας και της ανεξαρτησίας.
Συνεργασία στο πεδίο και προκλήσεις πρόσβασης
Οι τοπικές αρχές και διεθνείς εταίροι εντείνουν τις προσπάθειες εντοπισμού και διάσωσης, ενώ ο αριθμός νεκρών και αγνοουμένων παραμένει ρευστός. Οι δυσπρόσιτες ορεινές περιοχές, οι κατεστραμμένοι οδικοί άξονες και οι επίμονες βροχοπτώσεις δυσκολεύουν την πρόσβαση.
Παρ’ όλα αυτά, ο συντονισμός, οι στοχευμένες αερομεταφορές ειδών πρώτης ανάγκης και η χρήση δορυφορικών δεδομένων βελτιώνουν σταδιακά την αποτελεσματικότητα της ανταπόκρισης. Ζητήματα προστασίας, όπως η ασφάλεια γυναικών και παιδιών σε πρόχειρους καταυλισμούς και η παροχή ψυχοκοινωνικής υποστήριξης σε τραυματισμένους ή πενθούντες, ενσωματώνονται εξ αρχής στον σχεδιασμό των παρεμβάσεων.
Τα επόμενα βήματα για βιώσιμη ανάκαμψη
Παράλληλα με την άμεση ανακούφιση, προετοιμάζεται η φάση αποκατάστασης: αποτίμηση ζημιών, επαναφορά βασικών υποδομών, στήριξη μικρών παραγωγών και εμπόρων, και ενίσχυση των υπηρεσιών υγείας και εκπαίδευσης που επλήγησαν.
Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι οι στοχευμένες επενδύσεις στην ανθεκτικότητα —από πιο ανθεκτικές υποδομές έως ενεργά κοινοτικά δίκτυα εθελοντισμού— μειώνουν τον αντίκτυπο μελλοντικών καταστροφών και επιταχύνουν την ανάκαμψη. Η στενή συνεργασία ΕΕ, νεπαλικών αρχών και ανθρωπιστικών εταίρων θα είναι καθοριστική για μια δίκαιη και βιώσιμη επάνοδο στην κανονικότητα.
