Ο Εμανουέλ Μακρόν υποδέχτηκε στο Μέγαρο των Ηλυσίων τον πρίγκιπα διάδοχο της Σαουδικής Αραβίας, Mohammed bin Salman (Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν), στο πλαίσιο της διήμερης επίσημης επίσκεψής του στο Παρίσι (Κυριακή και Δευτέρα). Η συνάντηση δεν είχε μόνο εθιμοτυπικό χαρακτήρα: λειτούργησε ως σαφές μήνυμα ότι Παρίσι και Ριάντ επενδύουν σε μια νέα φάση προσέγγισης, με άξονες τη διπλωματία, την ασφάλεια και μια ευρύτερη οικονομική συνεργασία που θέλει να αποκτήσει πιο απτά και μετρήσιμα αποτελέσματα.
Η επίσκεψη αυτή έρχεται σε μια περίοδο έντονων ανακατατάξεων στη Μέση Ανατολή και σε μια συγκυρία όπου η Γαλλία επιχειρεί να διατηρήσει και να ενισχύσει την επιρροή της στην περιοχή. Με την αντιπαράθεση Ιράν–ΗΠΑ να παραμένει ενεργή και να μην διαφαίνεται άμεσος τερματισμός της έντασης, οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες αναζητούν δίαυλους που συνδυάζουν ρεαλισμό, ενεργειακή ασφάλεια και δυνατότητα πολιτικής διαμεσολάβησης. Σε αυτό το πλαίσιο, αποκτά επιπλέον βαρύτητα, καθώς αποτυπώνει μια στρατηγική επιλογή του Παρισιού να συνεργαστεί στενότερα με έναν από τους πιο καθοριστικούς παίκτες του Κόλπου.
Στρατηγική εταιρική σχέση σε νέα βάση
Τη Δευτέρα, ο Εμ. Μακρόν και ο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν συμπροέδρευσαν την πρώτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης Γαλλίας–Σαουδικής Αραβίας, το οποίο συστάθηκε στα τέλη του 2024. Η σύσταση ενός τέτοιου οργάνου δείχνει πρόθεση θεσμοθέτησης της συνεργασίας, ώστε οι διμερείς σχέσεις να μην εξαρτώνται αποκλειστικά από συγκυριακές ανάγκες ή από μεμονωμένες πολιτικές πρωτοβουλίες.
Στην πράξη, το Συμβούλιο λειτουργεί ως πλατφόρμα συντονισμού: από την περιφερειακή ασφάλεια και την αμυντική συνεργασία έως τις επενδύσεις, την τεχνολογία και τα μεγάλα έργα. Παράλληλα, πραγματοποιείται και συνάντηση σε υπουργικό επίπεδο με σκοπό να διερευνηθούν εναλλακτικές δίοδοι ενεργειακού εφοδιασμού, σε μια στιγμή που η στρατηγική διέλευση υδρογονανθράκων από το Στενό του Ορμούζ παραμένει σχεδόν αποκλεισμένη λόγω της στάσης του Ιράν. Η ενεργειακή διάσταση της επίσκεψης είναι κρίσιμη, επειδή η αβεβαιότητα στις θαλάσσιες οδούς μεταφράζεται άμεσα σε κόστος, πιέσεις στις αγορές και ανάγκη για σχέδια έκτακτης ανάγκης.
Ασφάλεια, άμυνα και περιφερειακές ισορροπίες
Πέρα από τα ενεργειακά, η Γαλλία παρακολουθεί στενά και τη συμφωνία αμυντικής συνεργασίας που συνήφθη στις αρχές Αυγούστου μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας, της Τουρκίας και του Πακιστάν. Πρόκειται για μια εξέλιξη που μπορεί να επηρεάσει ισορροπίες, συμμαχίες και προτεραιότητες στην ευρύτερη περιοχή, αλλά και να δημιουργήσει νέα δεδομένα ως προς τις αμυντικές προμήθειες, την τεχνογνωσία και την περιφερειακή επιρροή.
Στο τραπέζι των συζητήσεων βρέθηκαν επίσης καίρια μέτωπα: η κατάσταση στη Γάζα και η προοπτική της λύσης των δύο κρατών (Ισραήλ και Παλαιστίνη), καθώς και οι εξελίξεις σε Λίβανο και Συρία. Για το Παρίσι, που επιχειρεί συχνά να προβάλλει ρόλο διπλωματικού «γεφυροποιού», η συνεργασία με το Ριάντ μπορεί να προσφέρει επιπλέον δυνατότητες πίεσης και συντονισμού, ιδίως σε φακέλους όπου η ευρωπαϊκή επιρροή από μόνη της δεν αρκεί.
Οικονομική συνεργασία και επενδύσεις-ορόσημο στην περιοχή του Παρισιού
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε η οικονομική διάσταση της επίσκεψης. Ο Γάλλος Πρόεδρος ανακοίνωσε με ανάρτησή του στο Χ τη δημιουργία, με σαουδαραβικά κεφάλαια, ενός μεγάλου πάρκου ψυχαγωγίας στην Περιοχή του Παρισιού, εμπνευσμένου, μεταξύ άλλων, από το διάσημο ιαπωνικό μάνγκα Dragon Ball. Σύμφωνα με τον Μακρόν: «Προχωρούμε σε μια πρωτοφανή ανακοίνωση σε συνεργασία με τη Σαουδική Αραβία. Θα κατασκευαστούν τρία θεματικά πάρκα στο Cergy-Pontoise. Επενδύσεις ύψους 6 δισεκατομμυρίων ευρώ. Δημιουργία 22.000 θέσεων εργασίας. Κάτι που έχει να συμβεί από την εποχή της Disneyland στο Παρίσι. Ένας νέος παγκόσμιος προορισμός, εδώ, στη Γαλλία».
Η ανακοίνωση αυτή, πέρα από το επικοινωνιακό της αποτύπωμα, εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια της Γαλλίας να προσελκύσει επενδύσεις μεγάλης κλίμακας που δημιουργούν θέσεις εργασίας, ενισχύουν την περιφερειακή ανάπτυξη και αναβαθμίζουν το διεθνές προφίλ της χώρας ως προορισμού για έργα υψηλής προβολής. Ταυτόχρονα, για τη Σαουδική Αραβία, τέτοιες επενδύσεις λειτουργούν ως εργαλείο διαφοροποίησης, διεθνούς δικτύωσης και ήπιας ισχύος.
Η ανθρώπινη πινελιά: ο MBS και ο κόσμος των video games
Μια πιο «ανθρώπινη» λεπτομέρεια που φωτίζει την προσωπικότητα του Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν αφορά το πάθος του για τα βιντεοπαιχνίδια. Σύμφωνα με τον δημοσιογράφο της Le Figaro, Ζορζ Μαλμπρουνό (Georges Malbrunot), «ο Γάλλος Πρόεδρος έμεινε άναυδος όταν, μπαίνοντας στο άδυτο του MBS (το παρωνύμιο του Πρίγκιπα διαδόχου) στο Ριάντ τον Δεκέμβριο του 2024, ανακάλυψε μια τεράστια αίθουσα βιντεοπαιχνιδιών με οθόνες παντού». Σε επίπεδο συμβολισμών, τέτοιες αναφορές δείχνουν πώς η πολιτική ηγεσία συχνά επηρεάζεται και από πολιτισμικές τάσεις, τεχνολογικά ενδιαφέροντα και το soft power της ψυχαγωγίας—στοιχεία που, πλέον, διασταυρώνονται με επενδύσεις και στρατηγικές επιλογές.
