Θετικό κλίμα και ειλικρινή συζήτηση επί όλων των θεμάτων –ακόμη και αυτών που έχουν προκαλέσει διαφωνίες μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας– είναι η αποτίμηση που κάνει η ελληνική πλευρά για τις συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν χθες στην τουρκική πρωτεύουσα μεταξύ του Έλληνα πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του Προέδρου της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Οι δύο ηγέτες προχώρησαν σε συνολική επισκόπηση των διμερών σχέσεων και συμφώνησαν ότι η διατήρηση των ανοικτών διαύλων επικοινωνίας και η βελτίωση του κλίματος είναι προς όφελος των δύο χωρών αλλά και της σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή.
Στο πλαίσιο του 6ου Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας υπεγράφη κοινή διακήρυξη, με τις δύο πλευρές να ανταλλάσσουν τους σχετικούς φακέλους συνεργασίας, τόσο σε επίπεδο ηγετών όσο και υπουργείων. Κεντρική επιδίωξη παραμένει η διατήρηση του «καλού κλίματος» που έχει οικοδομηθεί τα τελευταία δυόμισι χρόνια.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο ζήτημα του μεταναστευτικού, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να αναφέρεται και στο πρόσφατο τραγικό ναυάγιο στη Χίο, επισημαίνοντας την ανάγκη ενίσχυσης της συνεργασίας κατά των κυκλωμάτων διακινητών. Παράλληλα, οι δύο ηγέτες επανέλαβαν τον στόχο για αύξηση του διμερούς εμπορίου στα 10 δισ. ευρώ.
Συμφωνία υπήρξε και για συνέχιση της συνεργασίας στον εκσυγχρονισμό διασυνοριακών υποδομών, οδικών και σιδηροδρομικών, καθώς και για αξιολόγηση ευκαιριών στον τομέα της ενέργειας, ιδιαίτερα στην ηλεκτρική ενέργεια και τις ανανεώσιμες πηγές.
Παρά το θετικό κλίμα, οι διαφορές καταγράφηκαν με σαφήνεια στις δημόσιες τοποθετήσεις. Ο Τούρκος πρόεδρος μίλησε για «αλληλένδετα προβλήματα» στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, ενώ ο Έλληνας πρωθυπουργός επανέλαβε ότι η μόνη διαφορά που μπορεί να οδηγηθεί σε διεθνή δικαιοδοσία είναι η οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών.
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσε η έμμεση αλλά σαφής αναφορά του Κυριάκου Μητσοτάκη στο casus belli, τονίζοντας: «Είναι καιρός να αρθεί κάθε απειλή, τυπική ή ουσιαστική, στις μεταξύ μας σχέσεις. Αν όχι τώρα, πότε;».
Στο ζήτημα των μειονοτήτων, οι δύο πλευρές διατήρησαν τις γνωστές θέσεις τους. Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν αναφέρθηκε σε «τουρκική μειονότητα στη Δυτική Θράκη», με τον Έλληνα πρωθυπουργό να απαντά ότι το καθεστώς της μειονότητας προσδιορίζεται ρητά από τη Συνθήκη της Λωζάννης ως θρησκευτικό.
Θετικά αποτιμήθηκε η συνάντηση και από τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης, ενώ ο Τούρκος πρόεδρος επέλεξε να αναδείξει και ζητήματα διεθνούς πολιτικής, όπως η Γάζα, η Συρία και η τρομοκρατία, δίνοντας έμφαση στη γεωπολιτική συνεργασία των δύο χωρών.
Παρά τις υπαρκτές διαφωνίες, κοινή διαπίστωση είναι ότι η συνέχιση του διαλόγου και η αποφυγή κρίσεων αποτελούν τη βασική παρακαταθήκη της συνάντησης, σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής ρευστότητας.
Οι συμφωνίες που υπεγράφησαν
Επτά κείμενα υπεγράφησαν στο πλαίσιο του 6ου Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας (ΑΣΣ) Ελλάδας – Τουρκίας, που πραγματοποιήθηκε χθες , στην Άγκυρα.
Τα κείμενα είναι τα εξής:
- Κοινή Δήλωση ανάμεσα στην Κυβέρνηση της Ελληνικής Δημοκρατίας και την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας της Τουρκίας.
- Μνημόνιο Κατανόησης για τη συνεργασία στον τομέα του Πολιτισμού.
- Κοινή Δήλωση για τη Συνεργασία των υπουργείων Εξωτερικών Ελλάδας και Τουρκίας στο πλαίσιο του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας Ευξείνου Πόντου.
- Κοινή Δήλωση για τη συνεργασία ανάμεσα στο «Enterprise Greece» και το «Invest in Turkiye».
- Κοινή Δήλωση για την έναρξη του προγράμματος διμερούς συνεργασίας στην έρευνα και την τεχνολογία.
- Κοινή Δήλωση για την ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας στον τομέα της ετοιμότητας έναντι σεισμών.
- Koινή Δήλωση για τη δρομολόγηση ακτοπλοϊκής σύνδεσης ανάμεσα στα λιμάνια της Θεσσαλονίκης και της Σμύρνης.
