Σε κρίσιμη φάση εισέρχεται η διπλωματική κινητικότητα γύρω από τις συνομιλίες ΗΠΑ – Ιράν, με το ζήτημα της ασφαλούς ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ και το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα να βρίσκονται στο επίκεντρο των επαφών.
Σύμφωνα με το Reuters, οι Ηνωμένες Πολιτείες ανακοίνωσαν ότι υψηλόβαθμη συνάντηση για το Ιράν θα πραγματοποιηθεί την Τρίτη στην Ντόχα, με τη συμμετοχή των ειδικών απεσταλμένων του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ. Η Ουάσιγκτον υποστηρίζει ότι οι συνομιλίες εντάσσονται στην προσπάθεια σταθεροποίησης της συμφωνίας-πλαισίου με την Τεχεράνη και επανεκκίνησης της τεχνικής διαδικασίας.
Ωστόσο, η εικόνα παραμένει σύνθετη, καθώς η ιρανική πλευρά εμφανίζεται επιφυλακτική ως προς το εύρος και τον χαρακτήρα των επαφών. Σύμφωνα με διεθνή μέσα, η Τεχεράνη έχει διαψεύσει ότι υπάρχουν προγραμματισμένες απευθείας διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ, υπογραμμίζοντας ότι δεν βρίσκεται σε εξέλιξη τελική διαπραγμάτευση για συμφωνία.
Παρέμβαση της Γερμανίας
Νέα παρέμβαση έκανε και το γερμανικό υπουργείο Εξωτερικών, τονίζοντας μέσω X ότι είναι πλέον σημαντικό να επιτευχθεί μια βιώσιμη λύση που θα διασφαλίζει την ασφαλή και ανεμπόδιστη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ και θα αντιμετωπίζει το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.
Η θέση αυτή ευθυγραμμίζεται με την πάγια στάση του Βερολίνου, καθώς ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ έχει δηλώσει ότι η Γερμανία είναι έτοιμη να στηρίξει τις διαπραγματεύσεις, επισημαίνοντας ότι τυχόν άρση ευρωπαϊκών κυρώσεων μπορεί να συζητηθεί μόνο εφόσον διαπιστωθεί ότι το Ιράν έχει εγκαταλείψει οριστικά την επιδίωξη πυρηνικών όπλων.
Παράλληλα, το Βερολίνο έχει καταστήσει σαφές ότι η ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ αποτελεί κομβικό ζήτημα διεθνούς δικαίου, ενώ έχει εκφράσει την αντίθεσή του σε οποιαδήποτε επιβολή τελών για τη διέλευση πλοίων από διεθνείς θαλάσσιες οδούς.
The priority now is to reach a sustainable solution that ensures safe and free passage through the #StraitOfHormuz and, in particular, addresses Iran’s nuclear programme, which must never again pose a threat. @AussenMinDE 5/6
— GermanForeignOffice (@GermanyDiplo) June 30, 2026
Γιατί τα Στενά του Ορμούζ είναι κρίσιμα
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες στον κόσμο. Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας, από το συγκεκριμένο πέρασμα διακινήθηκαν το 2025 περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου και πετρελαϊκών προϊόντων ημερησίως, δηλαδή περίπου το 25% του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου πετρελαίου.
Η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας συνδέεται πλέον άμεσα με το ευρύτερο παζάρι για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, την άρση ή μη κυρώσεων και τις εγγυήσεις αποκλιμάκωσης στην περιοχή. Η Διεθνής Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας εξακολουθεί να παρακολουθεί το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, με τις τελευταίες εκθέσεις του Ιουνίου να παραμένουν στο επίκεντρο των διπλωματικών συζητήσεων.
Δύσκολη εξίσωση για τη Δύση
Για τις ΗΠΑ και τους Ευρωπαίους συμμάχους, η πρόκληση είναι διπλή: από τη μία, να υπάρξει ένα πλαίσιο που θα αποτρέψει νέα στρατιωτική κλιμάκωση στον Περσικό Κόλπο και, από την άλλη, να εξασφαλιστούν ουσιαστικές δεσμεύσεις της Τεχεράνης για το πυρηνικό της πρόγραμμα.
Η γερμανική παρέμβαση δείχνει ότι οι Ευρωπαίοι επιδιώκουν να επανέλθουν πιο ενεργά στο διπλωματικό πεδίο, ιδίως μέσω του σχήματος E3 — Γερμανία, Γαλλία και Βρετανία — που διαθέτει εμπειρία στις προηγούμενες διαπραγματεύσεις για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.
Το επόμενο κρίσιμο βήμα αναμένεται στην Ντόχα, όπου θα φανεί αν η αμερικανική πρωτοβουλία μπορεί να οδηγήσει σε ουσιαστική πρόοδο ή αν οι διαφορές για τα Στενά του Ορμούζ, τις κυρώσεις και τις πυρηνικές δεσμεύσεις του Ιράν θα διατηρήσουν το αδιέξοδο.
