Η επιστροφή των πούμα σε ένα εθνικό πάρκο της Παταγονίας είχε απρόσμενες συνέπειες, καθώς άρχισαν να κυνηγούν συστηματικά πιγκουίνους, με τη νέα αυτή πηγή τροφής να μην αλλάζει απλώς τη σχέση θηρευτή-θηράματος. Σύμφωνα με πρόσφατη επιστημονική μελέτη, η παρουσία των πιγκουίνων επηρέασε και τη συμπεριφορά των ίδιων των πούμα, τα οποία έγιναν πιο ανεκτικά μεταξύ τους και τροποποίησαν τις επικράτειές τους.
Τα συγκεκριμένα πούμα επανεγκαταστάθηκαν σε ένα εθνικό πάρκο της Αργεντινής που φιλοξενούσε μια αποικία αναπαραγωγής πιγκουίνων, και άρχισαν αμέσως να τα τρώνε. Σύμφωνα με νέα έρευνα που δημοσιεύτηκε την Τετάρτη (17 Δεκεμβρίου) στο Proceedings of the Royal Society B φαίνεται ότι τα συνήθως μοναχικά αυτά αιλουροειδή ανέχονται το ένα το άλλο πολύ περισσότερο απ’ ό,τι αναμενόταν.
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι όταν ένα είδος επιστρέφει σε ένα οικοσύστημα, μπορεί να αλλάξει πολλά περισσότερα απ’ όσα περιμένουμε. «Η αποκατάσταση της άγριας ζωής στα σημερινά, αλλαγμένα τοπία δεν γυρίζει απλώς τα οικοσυστήματα πίσω στο παρελθόν», δήλωσε ο συν-συγγραφέας της μελέτης Μίτσελ Σερότα, οικολόγος στο Duke Farms στο Νιου Τζέρσεϊ. «Μπορεί να δημιουργήσει εντελώς νέες αλληλεπιδράσεις που αναδιαμορφώνουν τη συμπεριφορά και τους πληθυσμούς των ζώων με απρόβλεπτους τρόπους».
Οι κτηνοτρόφοι προβάτων στην Παταγονία εκδίωξαν τα πούμα από την περιοχή τον 20ό αιώνα. Μετά την ίδρυση του Εθνικού Πάρκου Μόντε Λεόν το 2004, τα πούμα άρχισαν να επιστρέφουν. Όμως, κατά την απουσία τους, άλλα είδη είχαν προσαρμοστεί στη μειωμένη πίεση θήρευσης. Για παράδειγμα, μια ομάδα πιγκουίνων Μαγγελάνου (Spheniscus magellanicus), που συνήθως περιορίζονται σε υπεράκτια νησιά, δημιούργησε μια ηπειρωτική αποικία αναπαραγωγής με περίπου 40.000 ζευγάρια.
Λίγο μετά την ίδρυση του πάρκου, οι ερευνητές άρχισαν να εντοπίζουν υπολείμματα πιγκουίνων στα περιττώματα των πούμα. Τα πούμα εκμεταλλεύονταν το αλλαγμένο οικοσύστημα.
«Νομίζαμε ότι το έκαναν μόνο μερικά», είπε ο Σερότα, ο οποίος διεξήγαγε την έρευνα όταν ήταν υποψήφιος διδάκτορας στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Μπέρκλεϊ. «Αλλά όταν φτάσαμε εκεί… παρατηρήσαμε πάρα πολλές καταγραφές πούμα κοντά στην αποικία πιγκουίνων».
Στη νέα μελέτη, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν κάμερες για να εκτιμήσουν πόσα πούμα ζούσαν κοντά στην αποικία αναπαραγωγής πιγκουίνων, σε μια παραλία μήκους 1,2 μιλίων (2 χιλιομέτρων) μέσα στο εθνικό πάρκο. Παρακολούθησαν επίσης 14 μεμονωμένα πούμα με περιλαίμια GPS και διερεύνησαν σημεία θήρευσης πιγκουίνων σε αρκετές περιόδους πεδίου μεταξύ 2019 και 2023. Από τα πούμα που παρακολουθήθηκαν, εννέα κυνηγούσαν πιγκουίνους, ενώ πέντε όχι.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα πούμα που έτρωγαν πιγκουίνους προσαρμόζονταν στην παρουσία των πουλιών, μένοντας κοντά στην αποικία όταν υπήρχαν πιγκουίνοι και απομακρυνόμενα όταν έφευγαν. Κατά την περίοδο αναπαραγωγής, όταν οι πιγκουίνοι βρίσκονταν στο εθνικό πάρκο, τα πούμα αυτά παρέμεναν κοντά στην αποικία. Όμως, όταν οι πιγκουίνοι μετανάστευαν στα ανοικτά το καλοκαίρι, τα πούμα διεύρυναν την περιοχή τους σε περίπου διπλάσια έκταση.
Τα πούμα που έτρωγαν πιγκουίνους αλληλεπιδρούσαν επίσης μεταξύ τους πιο συχνά σε σύγκριση με όσα βασίζονταν σε άλλα θηράματα. Οι ερευνητές κατέγραψαν 254 συναντήσεις μεταξύ πούμα που και τα δύο έτρωγαν πιγκουίνους, και μόλις τέσσερις συναντήσεις μεταξύ πούμα όπου κανένα δεν έτρωγε πιγκουίνους. Οι περισσότερες συναντήσεις σημειώθηκαν σε απόσταση μικρότερη των 0,6 μιλίων από την αποικία πιγκουίνων.
Επειδή πολλά πούμα χρησιμοποιούσαν την αποικία ως πηγή τροφής, αυτή η διαφορά υποδηλώνει ότι τα πούμα που τρέφονται με πιγκουίνους ανέχονται καλύτερα την παρουσία άλλων πούμα, πιθανότατα επειδή δεν χρειάζεται να ανταγωνίζονται τόσο έντονα για την άφθονη τροφή. Μάλιστα, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η πυκνότητα των πούμα μέσα στο πάρκο ήταν υπερδιπλάσια από την υψηλότερη συγκέντρωση που είχε καταγραφεί ποτέ προηγουμένως στην Αργεντινή. Συνήθως, τα ενήλικα πούμα είναι μοναχικά και διατηρούν μεγάλες επικράτειες για να εξασφαλίζουν αρκετή λεία για τα ίδια και τα μικρά τους.
Η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο συμπεριφέρονται τα μεγάλα σαρκοφάγα όταν επιστρέφουν σε οικοσυστήματα που έχουν επηρεαστεί από τον άνθρωπο «είναι απαραίτητη για τον σχεδιασμό της διατήρησης, επειδή επιτρέπει στους διαχειριστές να σχεδιάζουν στρατηγικές βασισμένες στο πώς λειτουργούν πραγματικά τα οικοσυστήματα σήμερα, και όχι στο πώς υποθέτουμε ότι λειτουργούσαν στο παρελθόν», έγραψε στο Live Science ο Χουάν Ιγνάσιο Ζανόν Μαρτίνες, οικολόγος πληθυσμών στο Εθνικό Συμβούλιο Επιστημονικών και Τεχνικών Ερευνών της Αργεντινής (CONICET), που δεν συμμετείχε στη μελέτη.
Η γνώση του πώς η συμπεριφορά των πούμα επηρεάζει τόσο τα πούμα, όσο και τους πιγκουίνους θα μπορούσε να βοηθήσει τις μελλοντικές προσπάθειες διατήρησης στο πάρκο.
Για παράδειγμα, η θήρευση από πούμα μπορεί να μην έχει μεγάλη επίδραση σε μεγάλες αποικίες αναπαραγωγής, αλλά θα μπορούσε να επηρεάσει την ανάπτυξη νέων, μικρότερων αποικιών. Πρόκειται για μια «πολύπλοκη κατάσταση για τους ανθρώπους που διαχειρίζονται την περιοχή, επειδή αλληλεπιδρούν δύο ιθαγενή [είδη]», με τρόπο διαφορετικό από πριν αλλάξουν το οικοσύστημα οι ανθρώπινες δραστηριότητες, δήλωσε ο Χαβιέρ Τσιάντσιο, βιολόγος στο CONICET που δεν συμμετείχε στη νέα μελέτη.
Σε μελλοντικές έρευνες, λέει ο Σερότα, η ομάδα θα διερευνήσει πώς η σχέση μεταξύ πούμα και πιγκουίνων επηρεάζει άλλα θηράματα των πούμα, όπως το γκουανάκο, συγγενές του λάμα.
ΠΗΓΗ: Livescience
