Με αφορμή το νέο θεατρικό του εγχείρημα στο Άλσος, ο Θοδωρής Αθερίδης μίλησε στην κάμερα της εκπομπής «Ραντεβού το ΣΚ» με τον Λάμπρο Κωνσταντάρα και την Ιωάννα Μαλέσκου, το πρωί της Κυριακής στο OPEN. Ο αγαπημένος δημιουργός και ηθοποιός, με τη γνωστή άνεση και ευθύτητα που τον χαρακτηρίζει, αναφέρθηκε τόσο στις τηλεοπτικές προτάσεις που κατά καιρούς δέχεται όσο και στο πώς βλέπει την επιρροή που ασκεί η πολιτική ορθότητα στην τέχνη και στον δημόσιο λόγο.
Η συζήτηση άνοιξε από τη δουλειά του στο θέατρο — έναν χώρο όπου, όπως αφήνει να εννοηθεί μέσα από τις επιλογές του, η έμπνευση δεν αρκεί να είναι στιγμιαία: χρειάζεται να στηρίζεται σε συνθήκες συνεργασίας, σε καλό κλίμα και σε έναν ρόλο που του επιτρέπει να προσθέσει κάτι ουσιαστικό. Ο Θοδωρής Αθερίδης δεν κρύβει ότι προτιμά να λέει «ναι» όταν νιώθει πως υπάρχει λόγος, πως το πρότζεκτ έχει προοπτική και πως ο ίδιος μπορεί να δώσει κάτι που θα αξίζει στον θεατή.
Θοδωρής Αθερίδης: «Δεν μ’ αγγίζει καθόλου η πολιτική ορθότητα»
Στο κομμάτι της συζήτησης που προκάλεσε μεγαλύτερο ενδιαφέρον, ο Θοδωρής Αθερίδης στάθηκε ξεκάθαρα απέναντι στη συχνά φορτισμένη συζήτηση για την πολιτική ορθότητα. Όπως είπε χαρακτηριστικά, «δεν μ’ αγγίζει καθόλου η πολιτική ορθότητα», εξηγώντας ότι τοποθετείται απέναντι στο θέμα έχοντας, όπως σημείωσε, μια «σφαιρική άποψη» για το τι ήταν και τι εξέφρασε το λεγόμενο woke κίνημα.
Κατά τον ίδιο, το woke κίνημα δεν προέκυψε τυχαία. Το περιέγραψε ως «μια απωθημένη αριστερή αντίδραση», την οποία θεωρεί «φυσιολογικότατη», υποστηρίζοντας όμως ότι η παγκόσμια αριστερά πλέον «δεν μπορεί να εκφράσει» αυτή την ανάγκη με τον τρόπο που το έκανε παλιότερα. Με άλλα λόγια, βλέπει το φαινόμενο ως αποτέλεσμα μιας ευρύτερης πολιτικής και κοινωνικής μετατόπισης: όταν μεγάλα συλλογικά οράματα και οργανωμένες ιδεολογίες αδυνατούν να αρθρώσουν πειστικό λόγο, η ενέργεια της κοινωνικής διαμαρτυρίας αναζητά άλλες διεξόδους.
Αυτό, σύμφωνα με τον Θοδωρή Αθερίδη, οδήγησε στη «συμπύκνωση» της επιθυμίας «να φτιάξει ο κόσμος καλύτερα» μέσα σε ένα κίνημα που, όπως τόνισε, «έχει αντιφάσεις». Και αυτές οι αντιφάσεις, υπονοεί, δεν μένουν θεωρητικές: επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο κρίνεται σήμερα η τέχνη, ο καλλιτέχνης, ακόμη και το χιούμορ.
Η τηλεόραση, οι προτάσεις και το «ναι» που δεν λέγεται εύκολα
Παράλληλα, ο Θοδωρής Αθερίδης αναφέρθηκε και στην τηλεόραση, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν είναι από εκείνους που θα δεχτούν μια πρόταση βιαστικά — όχι από «πόζα», αλλά από ουσία. Όπως δήλωσε, «δεν λέω εύκολα το “ναι” σε μια τηλεοπτική πρόταση, αλλά δεν είμαι και δύσκολος όταν κάτι μου αρέσει». Η φράση αυτή αποτυπώνει μια στάση ζωής και δουλειάς: επιλογές με κριτήριο, αλλά χωρίς περιττή αυστηρότητα ή υπεροψία.
Ο ίδιος έθεσε και συγκεκριμένες προϋποθέσεις για να μπει σε ένα τηλεοπτικό πρότζεκτ: να υπάρχει «καλή παρέα», «καλή δουλειά», «όμορφος ρόλος» και, το πιο σημαντικό, να καταλαβαίνει ότι «μάλλον κάτι καλό θα κάνω εγώ σ’ αυτόν». Η δήλωση δείχνει ότι δεν τον ενδιαφέρει απλώς η συμμετοχή, αλλά η δημιουργική συμβολή. Δεν αρκεί το «να είμαι κάπου» — πρέπει να υπάρχει λόγος και προοπτική.
Τι είπε για τη Δήμητρα Παπαδοπούλου και τη νέα σειρά
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε και η αναφορά του στη Δήμητρα Παπαδοπούλου, με την οποία έχει συνδεθεί καλλιτεχνικά και στην οποία αναγνωρίζει μια διαρκή διάθεση ανανέωσης. Όπως είπε, δεν του έχει μιλήσει ακόμη για τη νέα σειρά που ετοιμάζει. «Η Δήμητρα Παπαδοπούλου δεν μου είπε τίποτα για τη νέα σειρά που ετοιμάζει. Αν μου πει, βέβαια, θα ’μαι», σημείωσε, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο συνεργασίας, αλλά χωρίς να παρουσιάζει κάτι ως δεδομένο.
Μάλιστα, ο Θοδωρής Αθερίδης έδωσε και ένα μικρό «πορτρέτο» της δημιουργικής ιδιοσυγκρασίας της, λέγοντας ότι «πάντα έτσι κάνει η Δήμητρα», καθώς «πάντα φτιάχνει καινούργια κόνσεπτ και πειραματισμούς». Το περιγράφει με ενδιαφέρον και προσμονή, καταλήγοντας ότι θα το παρακολουθήσει «με αγωνία».
Η πολιτική ορθότητα, το woke και η τέχνη: μια συζήτηση που συνεχίζεται
Οι δηλώσεις του Θοδωρή Αθερίδη για την πολιτική ορθότητα έρχονται να προστεθούν σε έναν διάλογο που φαίνεται πως δεν κλείνει εύκολα, ειδικά όταν αφορά την τέχνη. Από τη δική του σκοπιά, το ζητούμενο δεν είναι να αγνοηθεί η ανάγκη για έναν καλύτερο, πιο δίκαιο κόσμο, αλλά να αναγνωριστεί ότι τα κινήματα —όπως και οι κοινωνίες— κουβαλούν αντιφάσεις, μετατοπίσεις και επαναπροσδιορισμούς. Και ότι, τελικά, η τέχνη δεν μπορεί να λειτουργεί με φόβο, ούτε να περιορίζεται αποκλειστικά από το πώς «θα ακουστεί» κάτι, αλλά από το αν έχει αλήθεια, πρόθεση και ουσία.
Κλείνοντας, ο Θοδωρής Αθερίδης παραμένει σταθερός στη θέση του: δεν τον «αγγίζει» η πολιτική ορθότητα ως μηχανισμός που επιβάλλει κανόνες έκφρασης, ενώ βλέπει το woke ως μια ιστορικά εξηγήσιμη αντίδραση με ενέργεια, αλλά και εσωτερικές αντιφάσεις. Είτε συμφωνεί κανείς είτε διαφωνεί, οι τοποθετήσεις του κρατούν τη συζήτηση ζωντανή — και ίσως αυτό να είναι το πιο ουσιαστικό, ειδικά σε μια εποχή όπου η δημόσια κουβέντα συχνά χάνει τη σύνθεσή της.
