Η διάδοση παραπλανητικών πληροφοριών σχετικά με τα αντηλιακά στο TikTok έχει προκαλέσει σοβαρές ανησυχίες, καθώς βίντεο που αμφισβητούν τη σημασία της αντηλιακής προστασίας αποκτούν ολοένα και μεγαλύτερη δημοτικότητα.
Μια πρόσφατη μελέτη επισημαίνει ότι παρά τον περιορισμένο αριθμό τέτοιων βίντεο, η επιρροή τους είναι δυσανάλογη, συγκεντρώνοντας υψηλό αριθμό «likes» και σχολίων.
Η επικινδυνότητα των ψευδών πληροφοριών για τα αντηλιακά
Παρά το γεγονός ότι η πλειοψηφία των βίντεο ενθαρρύνει τη χρήση αντηλιακών προϊόντων, όπως αποκαλύπτει και ο Αλεσάντρο Μαρκόν, ερευνητής στο Ινστιτούτο Δικαίου της Υγείας του Πανεπιστημίου της Αλμπέρτα, υπάρχει ένα κοινό που έλκεται από παραπλανητικές ιδέες.
Ο σκεπτικισμός γύρω από τα αντηλιακά έχει ανησυχήσει τους δερματολόγους, οι οποίοι τονίζουν ότι η μη χρήση αντηλιακού μπορεί να αυξήσει σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του δέρματος και άλλων σοβαρών προβλημάτων υγείας.
Αύξηση κρουσμάτων καρκίνου του δέρματος
Οι ειδικοί προειδοποιούν για την αυξανόμενη συχνότητα καρκίνου του δέρματος και την αμφισβήτηση επιστημονικών συστάσεων. Ο Άνταμ Φρίντμαν, καθηγητής και πρόεδρος του Τμήματος Δερματολογίας στο Πανεπιστήμιο George Washington, εξηγεί ότι η χρήση αντηλιακού είναι κρίσιμη για την προστασία του δέρματος από την υπεριώδη ακτινοβολία.
Οι εναλλακτικές πρακτικές που διαφημίζονται στα κοινωνικά δίκτυα, όπως το μαύρισμα χωρίς προστασία ή η χρήση προϊόντων όπως το βόειο λίπος, είναι ιδιαίτερα επικίνδυνες και δεν υποστηρίζονται από επιστημονικές αποδείξεις.
Αποτελέσματα της μελέτης για την παραπληροφόρηση σχετικά με τα αντηλιακά
Για να εξετάσουν τη διάδοση παραπλανητικών πληροφοριών, οι ερευνητές ανέλυσαν περίπου 1.000 βίντεο από το 2024, επιλέγοντας τα πιο δημοφιλή hashtags σχετικά με τα αντηλιακά.
Τα βίντεο διαχωρίστηκαν σε τρεις κύριες κατηγορίες: εκείνα που προωθούσαν τη χρήση αντηλιακού, εκείνα που την αμφισβητούσαν και εκείνα με μεικτές απόψεις.
Συμπερασματικά, το 87% των βίντεο τόνιζε τη σημασία της αντηλιακής προστασίας, με το 27% να επισημαίνει την ανάγκη για σωστή εφαρμογή. Ωστόσο, τα βίντεο που αμφισβητούσαν τα αντηλιακά είχαν σημαντικά περισσότερες αλληλεπιδράσεις.
Αυτές οι παραπλανητικές αναφορές, που κυμαίνονταν σε ισχυρισμούς ότι τα αντηλιακά περιέχουν καρκινογόνες ουσίες, γοητεύουν το κοινό με το στοιχείο του σοκ και της συνωμοσίας, κάνοντάς τα πιο ελκυστικά στα μάτια των χρηστών.
Απαντήσεις στον σκεπτικισμό: Πραγματικότητα ή μύθος;
Οι ισχυρισμοί που προκύπτουν από τα επικριτικά βίντεο, όπως ότι η έκθεση στον ήλιο δεν είναι επικίνδυνη, είναι εντελώς αβάσιμοι. Παρόλο που η ηλιακή έκθεση συμβάλλει στην παραγωγή βιταμίνης D, οι κίνδυνοι για την υγεία από την υπερβολική έκθεση στον ήλιο είναι πολύ πιο σοβαροί.
Ο Φρίντμαν τονίζει ότι οι χρήστες ουσιαστικά αυτοβλάπτονται όταν πιστεύουν τέτοιες παραπλανητικές πληροφορίες.
Προσπάθειες για την καταπολέμηση της παραπληροφόρησης
Το TikTok έχει δηλώσει ότι οι κανόνες της κοινότητας απαγορεύουν την παραπληροφόρηση γύρω από θέματα υγείας. Η πλατφόρμα συνεργάζεται με οργανισμούς ελέγχου γεγονότων για να εντοπίζει και να αφαιρεί ψευδείς πληροφορίες. Αν και η πλειονότητα των βίντεο σχετικά με τα αντηλιακά υποστηρίζει τη σωστή χρήση τους, η Βραιόνι Σουάιρ-Τόμπσον, επίκουρη καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Northeastern, επισημαίνει ότι οι χρήστες συχνά αλληλεπιδρούν περισσότερο με παραπλανητικό περιεχόμενο.
