Πότε ήταν η τελευταία φορά που νιώσατε πραγματικά βαρεμάρα; Όχι σκρολάροντας στο TikTok όσο περιμένετε την παραγγελία σας, ούτε χαζεύοντας κάποια σειρά με το κινητό στο χέρι, αλλά καθισμένοι χωρίς να κάνετε απολύτως τίποτα.
Αν δεν θυμάστε, δεν είστε οι μόνοι. Σήμερα, οι περισσότεροι προτιμούμε να δείχνουμε απασχολημένοι με το τηλέφωνό μας παρά να φαινόμαστε ότι… απλώς δεν κάνουμε τίποτα.
Αλλά πρέπει να επιτρέπουμε στον εαυτό μας να μένει αδρανής πού και πού;
Ο καθηγητής Arthur Charles Brooks από το Harvard—συγγραφέας του βιβλίου The Happiness Files—υποστηρίζει με έμφαση πως η απάντηση είναι «ναι».
Μιλώντας στο Harvard Business Review, εξηγεί ότι όταν βαριόμαστε, ενεργοποιείται στον εγκέφαλο το λεγόμενο default mode network, δηλαδή το σύστημα που επιτρέπει στο μυαλό μας να περιπλανιέται, να στοχάζεται και συχνά να καταλήγει στις πιο ενδιαφέρουσες ιδέες. Το πρόβλημα είναι ότι ο εγκέφαλος δεν απολαμβάνει αυτό το «κενό». Τόσο μάλιστα, που σε πειράματα άνθρωποι προτίμησαν να δώσουν μόνοι τους ηλεκτροσόκ στον εαυτό τους παρά να μείνουν μόνοι με τις σκέψεις τους για λίγα λεπτά.
Η βαρεμάρα όμως βάζει στο τραπέζι τα μεγάλα ερωτήματα: για το νόημα της ζωής, τον σκοπό, την κατεύθυνση που ακολουθούμε. Τα smartphones μάς έδωσαν τη δυνατότητα να αποφεύγουμε αυτά τα δυσάρεστα ερωτήματα με ατέλειωτο σκρολάρισμα—αλλά το τίμημα είναι η άνοδος του άγχους και της κατάθλιψης. Χωρίς στιγμές σιωπής, μένουμε στην επιφάνεια και δεν εμβαθύνουμε.
Το παράδοξο είναι πως, όσο πιο άνετα νιώθουμε με τη βαρεμάρα, τόσο λιγότερο βαρετή γίνεται η ζωή μας. Εκείνες οι ήσυχες στιγμές είναι που συνδέονται οι τελείες, ανάβει η σπίθα της δημιουργικότητας και βρίσκουμε ουσιαστικότερο νόημα.
Σκεφτείτε: πόσες από τις καλύτερες ιδέες σας σάς ήρθαν στο ντους ή κολλημένοι στην κίνηση;
Για τον Brooks, η «τέχνη της βαρεμάρας» απαιτεί κανόνες όπως:
- Καμία οθόνη μετά τις 7 μ.μ.
- Όχι κινητά στο τραπέζι του φαγητού
- Τακτικά «διαλείμματα αποτοξίνωσης» από τα social media
- Καθόλου τηλέφωνο στην κρεβατοκάμαρα
Δεν χρειάζεται να εξαφανιστείτε από τον κόσμο για να το δοκιμάσετε. Μπορείτε να ξεκινήσετε απλά: αφήστε το κινητό στην τσάντα σας στο μεσημεριανό, περπατήστε χωρίς μουσική ή podcast, περιμένετε στο φανάρι χωρίς να το ξεκλειδώσετε.
Γιατί η αλήθεια είναι μία: η βαρεμάρα δεν είναι χαμένος χρόνος. Είναι ο χώρος όπου γεννιούνται η δημιουργικότητα, το νόημα και οι απρόσμενες λύσεις—αρκεί να της αφήσουμε χώρο.
Την επόμενη φορά λοιπόν που θα μπείτε στον πειρασμό να ξεκλειδώσετε το κινητό για εκατοστή φορά μέσα στη μέρα, μην το κάνετε. Μείνετε στη στιγμή. Βαρεθείτε. Μπορεί να εκπλαγείτε με όσα θα ανακαλύψετε.
