Οι βουλευτικές εκλογές της 24ης Μαΐου στην Κύπρο χαρακτηρίζονται ως αναμέτρηση που δεν κρίνει την κυβέρνηση, καθώς το σύστημα είναι προεδρικό και ο Προέδρος εκλέγεται από το λαό, ωστόσο, μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά τους όρους του πολιτικού παιχνιδιού μέχρι τις προεδρικές εκλογές του 2028. Η ψηφοφορία στην Κύπρο και στην Ελλάδα θα διεξαχθεί από τις 7 το πρωί μέχρι τις 6 το απόγευμα, με διάλειμμα από τις 12 μέχρι τη 1.
Οι πολίτες καλούνται να εκλέξουν τους 56 βουλευτές της νέας Βουλής των Αντιπροσώπων, σε ένα περιβάλλον αυξημένης δυσπιστίας προς τα παραδοσιακά κόμματα, έντονης συζήτησης για τη διαφθορά, το κόστος ζωής και τα προβλήματα στις μεγάλες ενεργειακές υποδομές.
Δικαίωμα ψήφου έχουν 569.182 πολίτες. Συνολικά θα λειτουργήσουν 1.217 εκλογικά κέντρα στην Κυπριακή Δημοκρατία και ακόμη 13 στο εξωτερικό, σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Λονδίνο και Βρυξέλλες.
Στην αναμέτρηση μετέχουν 753 υποψήφιοι, αριθμός που αποτυπώνει και το εύρος της πολιτικής κινητικότητας γύρω από την κάλπη.
Το βασικό διακύβευμα είναι η έκταση του κατακερματισμού
ΔΗΣΥ και ΑΚΕΛ παραμένουν οι δύο βασικοί πόλοι και διεκδικούν την πρωτιά, με τον Δημοκρατικό Συναγερμό να εμφανίζεται στις τελευταίες μετρήσεις να διατηρεί μικρό προβάδισμα, χωρίς όμως ασφαλή απόσταση. Το ΔΗΚΟ επιχειρεί να κρατήσει τον ρόλο του τρίτου παραδοσιακού πόλου, όμως η πίεση από το ακροδεξιό ΕΛΑΜ και τα νέα σχήματα είναι έντονη.
Το ΕΛΑΜ εμφανίζεται ενισχυμένο και διεκδικεί με αξιώσεις την τρίτη θέση, εξέλιξη που θα είχε ιδιαίτερο πολιτικό βάρος. Την ίδια ώρα, το Άλμα του πρώην γενικού ελεγκτή Οδυσσέα Μιχαηλίδη, η Άμεση Δημοκρατία του ευρωβουλευτή Φειδία Παναγιώτου και το αριστερό Volt διεκδικούν είσοδο ή ισχυρή παρουσία στη Βουλή, αξιοποιώντας την αντισυστημική ψήφο, την κόπωση από τα παλαιά κόμματα και την απαίτηση για θεσμικές αλλαγές. ΕΔΕΚ, Οικολόγοι και ΔΗΠΑ δίνουν μάχη επιβίωσης ή περιορισμού απωλειών.
Η συμμετοχή θεωρείται κρίσιμη. Υψηλή προσέλευση μπορεί να διευρύνει τον χώρο για νέες δυνάμεις, ενώ χαμηλότερη συμμετοχή συνήθως ευνοεί κόμματα με ισχυρούς μηχανισμούς και σταθερή εκλογική βάση.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η στάση των νεότερων ψηφοφόρων, από τους οποίους αντλούν σημαντική δυναμική τα κόμματα διαμαρτυρίας και οι νεότεροι σχηματισμοί, αλλά όπου παραδοσιακά καταγράφονται υψηλότερα ποσοστά αποχής.
Η επόμενη ημέρα αναμένεται δύσκολη. Η εκλογή Προέδρου της Βουλής, οι προϋπολογισμοί, οι νομοθετικές πλειοψηφίες και κυρίως οι συμμαχίες ενόψει των Προεδρικών του 2028 θα εξαρτηθούν από μια Βουλή πιθανότατα πιο πολυκερματισμένη και λιγότερο προβλέψιμη από την απερχόμενη.
Για το Προεδρικό, το αποτέλεσμα θα δείξει όχι μόνο την αντοχή των κομμάτων που στήριξαν τον Νίκο Χριστοδουλίδη, αλλά και κυρίως το πόσο δύσκολη θα γίνει η παραγωγή πλειοψηφιών στο υπόλοιπο της θητείας του.
